Heerhugowaard De Draai Proefsleufonderzoek

Tijdens het archeologisch onderzoek aan de Van Veenweg te Heerhugowaard zijn sporen aangetroffen die duiden op de restanten van de Ondermolen die, samen met twee andere molens, de Berkmeerdijkpolder droog maalde Het gaat om delen van de voorwaterloop met de wachtdeur en mogelijk de achterwaterloop, poeren waarop de molen heeft gestaan en een beschoeiing. De eerste Ondermolen die op deze plek heeft gestaan dateert uit ca. 1630.De eerste poldermolens bestonden uit de zogenaamde achtkante binnenkruiers met een schoepenrad.De houten opbouw van de molen stond op acht bakstenen poeren, waarvan er één is aangetroffen. Van de overige poeren zijn alleen de palen van de fundering van de poeren overgebleven.Ook werden twee balken aangetroffen die de voorwaterloop van de molen vertegenwoordigen. In de voorwaterloop komt het water terecht dat door de schoepen of de vijzel verplaatst word. De dendrochronologische datering van de balken geeft aan dat de bomen gekapt zijn na 1686. Dit geeft aan dat de voorwaterloop van de eerste molen rond 1700 vervangen is door een nieuwe voorwaterloop. Het feit dat de, vooral ovale, gaten schuin in de balken zijn aangebracht spreekt tegen dat deze gebruikt zijn om een beschoeiing op te zetten. Dit bracht het idee naar voren dat de balken mogelijk hergebruikt kunnen zijn. Het lijkt aannemelijk dat de balken eerst als molenroeden in gebruik zijn geweest.Er zijn geen archeologische aanwijzingen aangetroffen die uitsluitsel kunnen geven of de molen met een scheprad of een vijzel uitgerust was. De datering van de balken en het feit dat deze hergebruikt zijn, geeft aan dat de opgegraven molen ten vroegste uit ca. 1700 zou kunnen dateren. De historie geeft aan dat de vervijzeling van deze molen in de periode 1803-1845 plaatsvond. In de eerste instantie zal de molen met een schoepenrad uitgerust zijn, aan het begin van de 19e eeuw is het schoepenrad door een vijzel vervangen. Men zou er dus vanuit kunnen gaan dat de opgegraven molen met een vijzel uitgerust was.Het is merkwaardig dat er geen vondstcomplexen zijn aangetroffen die vroeger te dateren zijn dan de late 17e eeuw. De molen is immers al te zien op een kopergravure uit 1631. In de sloot in put 1 (spoor 2) is een roodbakkende grape en een roodbakkende papkom aangetroffen (1550-1650). Dit spoor lijkt op basis van deze vondsten uit de tweede helft van de 16e of de eerste helft van de 17e eeuw te stammen.Spoor 4 in put 2 hoort echter ook bij deze sloot en hier werd een deel van een roodbakkende Friese papkom gevonden, daterend uit de 18e eeuw. Het gehele spoor zal dus in de 18e eeuw gedateerd moeten worden. Mogelijk is bij de vervijzeling van de molen het gehele terrein opgeschoond en de oude molen vervangen door een nieuwe molen. Hierbij werd de voorwaterloop waarschijnlijk buiten gebruik gesteld.Mogelijk dateren de poeren wel uit de beginperiode van de molen. Door het gebruik van hergebruikte bakstenen en het niet geschikt zijn van de paaltjes van de slietenfundering voor een dendrochronologische datering, is het helaas niet mogelijk een nauwkeurige datering aan de poeren te verbinden.

在海尔胡戈瓦尔德范维恩路的考古调查中，发现了可证明下磨（Ondermolen）遗迹存在的痕迹，该磨与另外两座磨共同承担伯克梅尔堤圩田的排水任务。此次发现的遗迹包括带闸门的前水渠部分、可能存在的后水渠、磨曾矗立其上的桩柱以及护墙。此处最早的下磨可追溯至约1630年。早期圩田磨为所谓的八边形内轮磨（achtkante binnenkruiers），配有桨轮（schoepenrad）。磨的木质结构立于八个砖桩之上，其中一个已被发现，其余桩柱仅留存基础木桩。此外还发现两根代表磨前水渠的梁木，树木年代学测年（dendrochronologische datering）显示，这些梁木的树木砍伐于1686年之后，这表明首个磨的前水渠约在1700年被新水渠取代。梁木上的孔洞（多为椭圆形）呈斜向开凿，这一特征与用于搭建护墙的用途相矛盾，由此引出梁木可能被二次利用的推测——它们最初或许是磨杆。目前未发现可明确该磨配备桨轮还是蜗杆（vijzel）的考古证据。梁木的年代及其二次利用的事实表明，此次发掘的磨最早可追溯至约1700年。历史记载显示，该磨的蜗杆改造发生在1803-1845年间：早期磨配备桨轮，19世纪初被蜗杆取代，因此可推测此次发掘的磨应配备蜗杆。值得注意的是，未发现早于17世纪末的遗迹组合，尽管该磨在1631年的铜版画中已存在。在1号探坑的沟渠（痕迹2）中，发现了一件红陶葡萄饰件和一件红陶碗（年代为1550-1650年），基于这些发现，该痕迹似乎可追溯至16世纪下半叶或17世纪上半叶。然而，2号探坑的痕迹4也属于该沟渠，此处发现了一件18世纪红陶弗里斯碗的残片，因此整个痕迹应定年为18世纪。可能在磨进行蜗杆改造时，整个场地被清理，旧磨被新磨取代，前水渠或许随之废弃。桩柱可能源自磨的早期阶段，但由于使用了二次利用的砖块，且沟渠基础的木桩不适合树木年代学测年，遗憾的是无法为桩柱确定精确年代。