รหัสทางวัฒนธรรมในชุมชนอินเทอร์เน็ตเวิลด์ไวท์เว็บดอทพันธุ์ทิพย์ดอทคอม

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ให้ทราบถึงสัญญะที่ปรากฎอยู่ในชุมชนอินเทอร์เน็ตเวิลด์ไวท์เว็บดอทพันธ์ทิพย์ดอทคอม เพื่อศึกษารหัสทางวัฒนธรรมต่างๆ ที่ปรากฎอยู่ในชุมชนอินเทอร์เน็ตเวิลด์ไวท์ เว็บดอทพันธ์ทิพย์ดอทคอม และ เพื่อวิเคราะห์เปรียบเทียบความเหมือนและความแตกต่างของรหัสทางวัฒนธรรมของกลุ่มต่างๆ ในชุมชนอินเทอร์เน็ตเวิลด์ไวท์เว็บดอทพันธ์ทิพย์ดอทคอม โดยผู้วิจัยได้ใช้วิธีวิจัยเชิง คุณภาพ (Qualitative Research) เป็นการวิเคราะห์เนื้อหาแนววัฒนธรรมศึกษา (Cultural Approach) และใช้แนวคิดเรื่องการสื่อสารผ่านสื่อกลางคอมพิวเตอร์ แนวคิดเกี่ยวกับสังคมวิทยาและชุมชน แนวคิดเรื่อง ปฏิสัมพันธ์เชิงสัญลักษณ์ แนวคิดสัญญะวิทยา เพื่อเป็นกรอบในการวิเคราะห์ข้อมูล ผลการศึกษาพบว่า สัญญะที่ปรากฏในชุมชนอินเทอร์เน็ตเวิลด์ไวท์เว็บดอทพันธ์ทิพย์ดอทคอม แบ่งได้ออกเป็น 3 ลักษณะ คือ สัญรูป (Icon) เป็นสัญญะที่มีรูปร่างหน้าตาคล้ายหรือเหมือนกับวัตถุที่มีจริงอย่างมากที่สุด เช่น ภาพถ่าย รูปวาด, ดัชนี (Index) เป็นสัญญะที่มีความเกี่ยวพันโดยตรงกับวัตถุที่มีอยู่จริง การถอดรหัส index นั้นจะใช้การคิดหาเหตุผลเชื่อมโยงหาความสัมพันธ์เชิงเหตุ-ผล ระหว่าง index กับ object ได้แก่ การตกแต่งภาพเพื่อสร้างความหมาย และ สัญลักษณ์ (Symbol) ผู้สนทนาจะใช้สัญลักษณ์ในการทดแทนภาษากาย เพื่อบอกถึงอารมณ์ ความรู้สึกของตนให้คู่สนทนาเข้าใจ และใช้สัญลักษณ์เพื่อบอกการกระทำของตน ให้คู่สนทนาทราบว่า ตนต้องการแสดงการกระทำใดให้คู่สนทนาทราบ ในส่วนของรหัสทางวัฒนธรรมในชุมชนอินเทอร์เน็ตเวิลด์ไวท์เว็บดอทพันธ์ทิพย์ดอทคอมนั้น พบว่ารหัสทางวัฒนธรรมของกลุ่มต่างๆ ในชุมชนอินเทอร์เน็ตเวิลด์ไวท์เว็บดอทพันธ์ทิพย์ดอทคอมที่มีลักษณะ แตกต่างกัน ในแต่ละกลุ่ม ซึ่งถือเป็นรหัสทางวัฒนธรรมเฉพาะของแต่ละกลุ่ม ความต่างกันของรหัสทางวัฒนธรรมนั้น ทำให้การถอดรหัส มีความหมายที่แตกต่างกัน อันเนื่องจากในแต่ละกลุ่มมีความสนใจเฉพาะด้านที่ต่างกัน ทำให้สะท้อนอัตลักษณ์ของแต่ละกลุ่มออกมาต่างกัน อาทิ รหัสทางวัฒนธรรมการท่องเที่ยวแบบแบกเป้ใบเดียวของโต๊ะ BluePlanet รหัสทางวัฒนธรรมการนัดพบปะเพื่อโชว์รถยนต์ ของโต๊ะรัชดา เป็นต้น หากแต่ในชุมชนนี้ นอกจากจะมีวัฒนธรรมเฉพาะแล้ว ยังมีการใช้รหัสทางวัฒนธรรมร่วม ซึ่งรหัสทางวัฒนธรรมของกลุ่มต่างๆ ในชุมชนอินเทอร์เน็ตเวิลด์ไวท์เว็บดอทพันธ์ทิพย์ดอทคอมที่มีลักษณะเหมือนกัน หรือเป็นวัฒนธรรมร่วมของทุกกลุ่มในชุมชนนั้น สมาชิกในชุมชนทุกกลุ่ม ต่างสามารถถอดรหัสออกมาได้ความหมายเดียวกัน เป็นความหมายร่วมของชุมชน ได้แก่ รหัสทางวัฒนธรรมการใช้ภาษาเป็นหลักในการติดต่อสื่อสาร รหัสทางวัฒนธรรมด้านมารยาททางสังคม รหัสทางวัฒนธรรมด้านการผูกพันกับถิ่นที่อยู่อาศัย

本研究旨在分析 White Web Pantip.com 互联网社区中存在的符号，探究该社区内的各类文化代码，并比较社区内不同群体文化代码的异同。研究者采用质性研究（Qualitative Research）方法，结合文化研究法（Cultural Approach）进行内容分析，并运用计算机中介传播、社会学与社区、符号互动论及符号学等理论作为数据分析框架。研究结果显示，White Web Pantip.com 互联网社区中的符号可分为三类：一是图像符号（Icon），即形态与真实事物高度相似的符号，如照片、绘画；二是指示符号（Index），即与真实事物存在直接关联的符号，解码指示符号需通过因果推理建立符号与对象的关联，例如通过图像编辑赋予意义；三是象征符号（Symbol），对话者使用该符号替代肢体语言以表达情绪和感受，让对方理解，或用于告知对方自身的行为意图。关于该社区的文化代码，研究发现社区内不同群体的文化代码各具特色，属于各群体的专属文化代码。这些文化代码的差异导致解码后的意义不同，原因在于各群体的兴趣领域各异，从而反映出不同的群体特征，例如 BluePlanet 板块的背包旅行文化代码、Ratchada 板块的汽车聚会文化代码等。此外，该社区除了有专属文化外，还存在共享文化代码——即社区内不同群体使用的相似文化代码或全社区共享的文化代码，所有群体成员都能解码出相同的意义，形成社区的共同意义，例如以语言为主要沟通工具的文化代码、社交礼仪文化代码、地域归属感文化代码等。