คุณลักษณะของบริษัทกับคุณลักษณะด้านภาษาของเรื่องสำคัญในการตรวจสอบ: บทบาทส่งผ่านของ KAMs ในบริษัทจดทะเบียน SET100 ในประเทศไทย

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างคุณลักษณะของบริษัท ได้แก่ ขนาด หนี้สินต่อทุน กำไรต่อหุ้น กับคุณลักษณะด้านภาษาในเรื่องสำคัญในการตรวจสอบ (KAMs) ได้แก่ น้ำเสียงและความซับซ้อนของภาษา รวมถึงบทบาทส่งผ่านของจำนวนเรื่องสำคัญในการตรวจสอบ การศึกษาใช้ข้อมูลบริษัทจดทะเบียนในดัชนี SET100 ของตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย จำนวน 335 ค่าสังเกตบริษัท-ปี ระหว่างปี พ.ศ. 2562 ถึง พ.ศ. 2566ผลการวิจัยพบว่าผู้สอบบัญชีเปิดเผยเรื่องสำคัญในการตรวจสอบเฉลี่ย 1.94 เรื่องต่อปี มีน้ำเสียงเป็นลบ และมีความเข้าใจยากสำหรับผู้ใช้งบการเงินทั่วไป TotalKAMs มีความสัมพันธ์เชิงบวกอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติกับ Fog Index ขนาดของบริษัทมีความสัมพันธ์เชิงลบอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติกับ Fog Index และโครงสร้างเงินทุนมีความสัมพันธ์เชิงบวกอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติกับ Tone อย่างไรก็ตามไม่พบว่า TotalKAMs ทำหน้าที่เป็นตัวแปรส่งผ่านความสัมพันธ์ระหว่างคุณลักษณะของบริษัทกับคุณลักษณะด้านภาษาของเรื่องสำคัญในการตรวจสอบ ทั้งนี้ TotalKAMs และกำไรต่อหุ้นมีอิทธิพลเชิงบวกอย่างมีนัยสำคัญโดยตรงต่อ Fog Index งานวิจัยนี้ให้ข้อมูลเชิงประจักษ์สำคัญเกี่ยวกับความสัมพันธ์โดยตรงระหว่างจำนวนเรื่องสำคัญในการตรวจสอบในรายงานผู้สอบบัญชีกับความซับซ้อนของภาษาในรายงานของผู้สอบบัญชี

本研究旨在探讨企业特征（包括企业规模、负债资本比、每股收益（Earnings Per Share, EPS））与关键审计事项（Key Audit Matters, KAMs）的语言特征（包括语气与语言复杂度）之间的相关性，以及关键审计事项数量的中介作用。本研究以泰国证券交易所100指数（SET100）的上市公司为研究样本，共获取335组公司-年度观测值，样本区间为佛历2562年至佛历2566年。研究结果显示，审计师平均每年披露1.94项关键审计事项，其审计报告语气偏向负面，且普通财务报表使用者理解难度较高。总关键审计事项数（TotalKAMs）与雾度指数（Fog Index）呈统计意义上显著正相关；企业规模与雾度指数呈统计意义上显著负相关；资本结构与审计语气（Tone）呈统计意义上显著正相关。然而，本研究未发现总关键审计事项数在企业特征与关键审计事项语言特征之间发挥中介变量的作用。此外，总关键审计事项数与每股收益均对雾度指数存在显著的正向直接影响。本研究为审计报告中关键审计事项数量与审计报告语言复杂度之间的直接关联提供了重要的实证依据。