Tholen Nieuwlandsedijk Tholen Nieuwlandsedijk. Gemeente Tholen. Opgraving

<p>Artefact heeft tussen 11 en 14 juni 2019 een Opgraving uitgevoerd aan de Nieuwlandsedijk te Tholen. De aanleiding tot het onderzoek werd gevormd door de plannen van de gemeente Tholen om in het kader van de ontwikkeling van het bedrijventerrein Welgelegen II een deel van de Nieuwlandsedijk te slechten. De Nieuwlandsedijk werd evenwel behoudenswaardig geacht. Omdat behoud van de dijk niet mogelijk was werd dan ook archeologisch vervolgonderzoek in de vorm van een Opgraving uitgevoerd. Het doel van het archeologisch proces opgraven was het documenteren van gegevens en het uitwerken en veiligstellen van materiaal van vindplaatsen, om daarmee informatie te behouden die van belang is voor de kennisvorming over het verleden. Daarbij zijn twee doorsneden door het bestaande dijklichaam gemaakt: één in het zuidoostelijke lager gelegen deel (profiel 101 / werkput 1) en één in het noordelijke hoger gelegen deel, zo dicht mogelijk bij de Groeneweg (profiel 201 / werkput 2).</p><p>Uit het paleoecologisch onderzoek is gebleken dat de Nieuwlandsedijk is opgeworpen in een zeer dynamisch landschap, dat sterk onder invloed stond van het getij. Er was sprake van een slikachtig milieu, met een vegetatie die kenmerkend is voor een (lage) schorre. Ter plaatse van het noordelijke dijkprofiel had in dit landschap een geul gelopen. Ter hoogte van het zuidelijke dijkprofiel lag de dijk op kwelder- op veenafzettingen.</p><p>De dijk was aangelegd op de natuurlijke afzettingen, zonder bijzondere funderingsconstructies te gebruiken. De dijkbouwers gebruikten hiervoor lokaal verkregen plaggen van klei en zand. Er vielen in beide profielen meerdere aanlegfases te herkennen. Uit het paleoecologisch onderzoek is gebleken dat voor fase 1 buitendijks materiaal is gebruikt en voor de tweede fase binnendijks materiaal. Ter plaatse van het zuidelijke dijkprofiel klonk het veen onder de kwelderafzettingen al snel in onder het gewicht van de dijk. Ter plaatse van het noordelijke dijkprofiel vond geen verzakking plaats dankzij de ondergrond van zandige geulafzettingen. Tegen beide dijkdelen zetten zich jongere kwelderafzettingen af. Op beide locaties is de dijk opgehoogd en verstevigd (fase 2), met name aan de zeezijde.</p><p>Op basis van historische bronnen wordt de aanleg van de Nieuwlandsedijk geplaatst tussen 1397 en 1404. Vanaf 1411, met de aanleg van de Oud-Vossemeerpolder, werd de Nieuwlandsedijk al een binnendijk. Beide tijdens het huidig onderzoek vastgestelde aanlegfases dateren waarschijnlijk uit de jaren tussen 1397 en 1411.</p>

2019年6月11日至14日，Artefact公司在荷兰托伦（Tholen）的新兰德堤（Nieuwlandsedijk）开展了考古发掘（Opgraving）工作。本次考古调查的缘起，源于托伦市政府为推进韦尔赫莱根二期（Welgelegen II）工业园区开发，计划拆除部分新兰德堤的规划。然而，新兰德堤被认定为具有保护价值的历史遗存。因无法直接保留该堤，故以考古发掘的形式开展了补充考古工作。本次考古发掘的核心目标为记录发掘数据、整理并安全保存出土遗存材料，以留存对过往历史研究具有重要价值的信息。本次发掘对现存堤体布设了两条探槽剖面：一条位于东南部地势较低的区域（剖面101/工作坑1），另一条位于北部地势较高区域，尽可能靠近格罗恩韦格（Groeneweg）（剖面201/工作坑2）。

古生态调查结果显示，新兰德堤修筑于受潮汐强烈影响的极不稳定的古地貌环境中，当时区域为淤泥质生境，植被以（低海拔）潮间盐沼的典型物种为主。在北部堤剖面所在区域，当时存在一条冲沟；而南部堤剖面所在区域，堤体修筑于潮滩泥炭沉积层之上。

该堤直接修筑于自然沉积层之上，未使用特殊的基础加固结构。筑堤者采用了当地获取的黏土与砂土夯块作为筑堤材料。两条探槽剖面中均可识别出多段修筑阶段：古生态调查显示，第一阶段使用堤外取土，第二阶段则使用堤内取土。南部堤剖面区域的潮滩泥炭沉积层在堤体自重作用下迅速发生沉降；而北部堤剖面区域因基底为砂质冲沟沉积，未出现沉降现象。两侧堤体外侧均发育有后期的潮滩沉积。两处点位的堤体均在第二阶段进行了加高与加固，尤以海侧区域最为显著。

根据历史文献记载，新兰德堤的修筑时间被界定为1397年至1404年之间。1411年随着奥德-沃瑟米尔圩田（Oud-Vossemeerpolder）的开发，新兰德堤逐渐转变为内堤。本次调查识别出的两段修筑阶段，其年代大概率处于1397年至1411年之间。