Weert Plangebied Biest

<p>In opdracht van Woonzorg Projectontwikkeling heeft BAAC van 23 april 2012 tot en met 27 april 2012 een inventariserend veldonderzoek door middel van proefsleuven (IVO-P) uitgevoerd in het plangebied Biest 47-51 te Weert. De aanleiding voor het onderzoek was de planvorming ten behoeve van nieuwbouw binnen het gebied.<br>Het plangebied bevindt zich op en net ten noorden van het terrein van het kasteel van de heren van Weert, de familie Van Horne. Het kasteel, later bekend onder de naam Aldenborgh, werd vermoedelijk rond 1300 gebouwd, in dezelfde tijd dat de waterloop de Weerterbeek werd aangelegd. Deze waterloop diende om de nederzetting Weert en het kasteel van water en een omgrachting te voorzien. De kasteelgracht bevond zich ter plekke van het zuidelijk deel van het plangebied. De gracht, oftewel de Weerterbeek, werd in de nieuwe tijd versmald, in de 19de eeuw rechtgetrokken, en in de 20ste eeuw deels gedempt. Ten westen van het plangebied is nog een deel van de waterloop aanwezig.<br>Het kasteelterrein werd in de 15de eeuw overgedragen aan de Franciscaner kloosterorde, welke hier tot 1996 gevestigd was. Op de kaart van Jacob van Deventer uit omstreeks 1565 staat ten noorden van de gracht om het kloosterterrein een weg aangegeven, die zich ook nu nog binnen het plangebied bevindt.<br>Het noordelijke deel van het plangebied bevindt zich buiten de grenzen van het voormalige kasteelterrein. Het is gelegen in het gehucht De Biest, dat vermoedelijk in de late middeleeuwen buiten de in die periode opkomende stad Weert ontstond. Op de kaart van Jacob van Deventer is ter plekke van het noordelijk deel van het plangebied bebouwing aan de straat Biest aangegeven.<br>Uit het tijdens het onderzoek aangetroffen aardewerk blijkt dat het plangebied vanaf de 16de eeuw continu in gebruik is geweest. Enkele scherven geven aan dat er in de 10de-11de eeuw sprake was van bewoning op of in de omgeving van het plangebied.<br>Het gebied is in de loop van de tijd variërend tussen 1,30 en 1,00 m opgehoogd. De ophogingen bestaan in de westelijke helft van het gebied voornamelijk uit humeuze, donkere, puinhoudende grond. Het lijkt te gaan om tuingrond, zoals te verwachten op achterterreinen. In het oostelijk deel, nabij de straat Biest, zijn meer diverse ophogingen aangetroffen van wat minder humeuze, lichte grond of met veel meer puin. Ook werden verschillende bestratingen en vloeren aangetroffen. De lagen zijn typisch voor intensief bewoond gebied.<br>Op de percelen aan de straat Biest zijn veel bebouwingsresten aangetroffen. Het muurwerk, de bestratingen en vloeren blijken met behulp van de huidige gegevens vaak lastig te dateren; het oudste muurwerk kan niet nauwkeuriger dan vóór of in de periode 1650-1750 worden gedateerd. Het meeste muurwerk lijkt uit de 19de eeuw te stammen, en een deel uit de 20ste eeuw. Het muurwerk bevindt zich vaak op, nabij of in het verlengde van de perceelsgrenzen en grenzen van bebouwing die op de kadastrale minuut uit 1832 te herkennen.<br>In het zuidelijke deel van het plangebied werden een klein deel van de insteek en enkele vullingslagen van de voormalige kasteelgracht van de Aldenborgh aangetroffen, die hier ook tijdens het inventariserend veldonderzoek in 2010 was aangetroffen (Krekelbergh 2011). Dit deel van de gracht is in de nieuwe tijd versmalt en daarbij gedeeltelijk gedempt. Door de beperkte mogelijkheden kon tijdens het onderzoek niets over de breedte, diepte en het verloop van de gracht worden vastgesteld.<br>Met behulp van de onderzoeksgegevens is voor het plangebied een waardering en aanbeveling opgesteld. Er zijn in het gebied twee vindplaatsen aangewezen; vindplaats 1 is de bebouwing aan de straat Biest; het noordelijk deel van het plangebied. Vindplaats 2 is de gracht van het voormalige kasteelterrein in het zuidelijke deel van het plangebied. Van beide vindplaatsen is een deel als behoudenswaardig aangemerkt. Dat betekent dat in geval van verstoring ten gevolge van voorgenomen bouwactiviteiten wordt aanbevolen deze delen op te graven (een gedetailleerde uitleg is te vinden in hoofdstuk 6 van het rapport).</p>

受Woonzorg Projectontwikkeling委托，BAAC于2012年4月23日至4月27日，在韦尔特（Weert）市Biest 47-51号规划区域内开展了探槽式考古调查（IVO-P）。本次调查的缘起为该区域内新建住宅的规划筹备工作。<br>本次规划区域位于范·霍恩（Van Horne）家族韦尔特领主城堡的场地范围内及其北侧。该城堡后世以阿尔登堡（Aldenborgh）之名为人所知，据传建于1300年前后，与韦尔特河（Weerterbeek）的开凿同期。这条人工水道最初用于为韦尔特聚落及城堡提供水源，并充当护城河。城堡护城河的位置对应本次规划区域的南部片区。该护城河即韦尔特河，在近代河道被缩窄，19世纪被取直，20世纪则部分被填埋。规划区域西侧仍保留有该水道的部分河段。<br>城堡场地于15世纪被转让给方济各会，该修会在此驻留至1996年。在1565年左右雅各布·范·德文特（Jacob van Deventer）绘制的地图中，修道院场地护城河北侧标注有一条道路，该道路现今仍位于规划区域范围内。<br>规划区域的北部片区则位于原城堡场地的边界之外，隶属于德·比斯特（De Biest）村落。该村落据传形成于中世纪晚期，坐落于同期兴起的韦尔特城外侧。在雅各布·范·德文特的地图中，规划区域北部片区对应比斯特街沿线的建筑区域。<br>本次调查出土的陶器遗存表明，规划区域自16世纪起便得到持续利用。另有少量陶片显示，在10至11世纪，规划区域及其周边便已有人类定居活动。<br>该区域的地表在历史进程中累计抬升了1.00至1.30米。区域西半部的抬升层以富含有机质的深色含碎石土壤为主，推测为后院常用的园土。在靠近比斯特街的东半部区域，则发现了更多样化的抬升层：多为有机质含量较低的浅色土壤，或含大量碎石的土层。同时调查还发现了多处铺装遗迹与建筑地面遗存，这些地层特征均为人口密集居住区的典型标志。<br>比斯特街沿线的地块中发现了大量建筑遗存残迹。受现有资料限制，墙体、铺装及地面遗存的断代往往较为困难：现存最古老的墙体断代精度仅能限定在1650-1750年及更早时段。大部分墙体遗存可追溯至19世纪，另有部分遗存来自20世纪。这些墙体遗迹大多位于、紧邻或延伸自1832年地籍图中可辨识的地块边界与建筑边界。<br>在规划区域的南部片区，调查人员发现了阿尔登堡原城堡护城河的少量堤岸遗存与部分填充地层——该遗存曾在2010年的考古调查中被发现（Krekelbergh 2011）。该段护城河在近代被缩窄河道并部分填埋。受调查条件限制，本次研究未能确定该护城河的宽度、深度与走向。<br>基于本次调查获取的资料，研究团队为该规划区域拟定了考古价值评估与保护建议。区域内共划定两处考古点：1号考古点对应比斯特街沿线建筑区域，即规划区域的北部片区；2号考古点对应规划区域南部片区的原城堡护城河遗存。两处考古点的部分区域均被认定为具有保护价值。这意味着若拟建工程对该区域造成扰动，建议对上述区域开展考古发掘（详细说明见本报告第6章）。