Cmentarz żydowski w Kielcach w latach 1945–1989

Zamieszczone dokumenty stanowią materiały źródłowe do artykułu K. Bielawski, Cmentarz żydowski w Kielcach w latach 1945–1989, „Studia Muzealno-Historyczne. Rocznik Muzeum Historii Kielc” 2023, t. 15. Artykuł opisuje historię cmentarza żydowskiego usytuowanego w kieleckiej dzielnicy Pakosz. W pierwszych latach po zakończeniu wojny obiektem opiekowało się Żydowskie Zrzeszenie Religijne w Kielcach. W tym czasie na cmentarzu odbywały się pogrzeby, między innymi w lipcu 1946 r. pochowano na nim ofiary pogromu kieleckiego. W kolejnych latach cmentarz stopniowo niszczał, część jego powierzchni zajęła Spółdzielnia Pracy Odlewnia Żeliwa i Metali Kolorowych Warsztaty Mechaniczne „22 Lipiec”. Kwestia dalszego użytkowania cmentarza, jego ewentualnego zabezpieczenia i upamiętniania pochowanych na nim osób była przedmiotem długoletniej korespondencji pomiędzy miejscowymi władzami: Ministerstwem Gospodarki Komunalnej, Urzędem do Spraw Wyznań oraz organizacjami żydowskimi. Dopiero w latach osiemdziesiątych udało się doprowadzić do ogrodzenia cmentarza, budowy lapidarium i odsłonięcia pomnika ku czci ofiar Zagłady.Dane zostały zebrane w trakcie realizacji projektu „Żydowskie życie religijne w Polsce (1944–1989)” w ramach grantu Narodowego Centrum Nauki (numer projektu 2021/43/B/HS3/02925).Zbiór zawiera 251 plików w formatach jpg, pdf, txt. Dokumenty pochodzą z zasobu Archiwum Akt Nowych, Archiwum Państwowego w Kielcach i jego oddziału w Sandomierzu, Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego. Dołączono również kopie artykułów prasowych, kopię karty ewidencyjnej cmentarza żydowskiego w Kielcach oraz kopie ustaw o cmentarzach i chowaniu zmarłych.Struktura danych:Archiwum Akt Nowych, Urząd do Spraw Wyznań, sygn. 24/565, Sprawa cmentarza w Kielcach.Archiwum Akt Nowych, Urząd do Spraw Wyznań, sygn. 132/290, Obiekty judaizmu województwa kieleckiego.Archiwum Państwowe w Kielcach, Świętokrzyski Urząd Wojewódzki w Kielcach, sygn. 1080/1503, Cmentarze żydowskie i synagogi. Woj. świętokrzyskie.Archiwum Państwowe w Kielcach, Urząd Wojewódzki Kielecki II, sygn. 305/30, Usunięcie z chodników miast kamieni pochodzących z cmentarzy żydowskich.Archiwum Państwowe w Kielcach, Urząd Wojewódzki Kielecki II, sygn. 305/1519, Sprawy żydowskich związków religijnych, synagog i cmentarzy.Archiwum Państwowe w Kielcach, Urząd Wojewódzki w Kielcach, sygn. 1080/1.12/1067, Cmentarz żydowski na Pakoszu w Kielcach.Archiwum Państwowe w Sandomierzu, Starostwo Powiatowe Sandomierskie, sygn. 108/12, Akcje społeczne kierowane i popierane przez Starostę.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, Żydowski Instytut Historyczny, sygn. 310/82, Akta organizacyjne.A. Penkalla, Cmentarze żydowskie – postulat najpilniejszy, „Fołks Sztyme”, 3 XI 1979, nr 44 (4446),A. Penkalla, Cmentarz żydowski w Kielcach, „Fołks Sztyme”, 15 VIII 1981, nr 33 (4539).A. Kwaterko, Trojer-manifestacje cum ondenk fun di dermordete jidn in Treblinke, Belżec un Sobibor, „Fołks Sztyme”, 5 IX 1987, nr 35 (4846).Wzruszająca uroczystość w Kielcach, „Fołks Sztyme”, 12 IX 1987, nr 36 (4847).ALP, Uroczystości na cmentarzu żydowskim, „Echo Dnia”, 24 VIII 1987, nr 163 (3676).J. Tagliabue, In a Polish City, Jews Again Mourn, „New York Times”, 24 VIII 1987.A. Penkalla, Karta cmentarza nr 14172, [bmw] 1987.KK, 45 rocznica likwidacji getta w Kielcach, „Słowo Ludu”, 24 VIII 1987, nr 196 (12518).Ustawa z dnia 17 marca 1932 r. o chowaniu zmarłych i stwierdzaniu przyczyny zgonu, Dziennik Ustaw nr 35/1932.Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 roku o cmentarzach i chowaniu zmarłych, Dziennik Ustaw Nr 11/1959.Celem podjętego badania było pokazanie historii i stanu zachowania cmentarza żydowskiego w Kielcach w 1945-1989. Zbiór dokumentów poszerza dotychczasową wiedzę o historii obiektu.

所附文档为K. Bielawski所著《1945–1989年凯尔采犹太公墓》一文的原始资料，该文发表于《博物馆历史研究：凯尔采历史博物馆年鉴》2023年第15卷。文章记述了位于凯尔采市帕科什区的犹太公墓的历史。

战后初期，该公墓由凯尔采犹太宗教联盟（Żydowskie Zrzeszenie Religijne w Kielcach）负责管理。在此期间，公墓内仍有葬礼举行，其中包括1946年7月凯尔采反犹骚乱（pogrom）遇难者的安葬仪式。随后数年，公墓逐渐破败，部分区域被“7月22日”钢铁与有色金属铸造及机械维修劳动合作社（Spółdzielnia Pracy Odlewnia Żeliwa i Metali Kolorowych Warsztaty Mechaniczne „22 Lipiec”）占用。关于公墓的后续使用、潜在保护措施及纪念安葬者的问题，成为地方当局（市政经济部、宗教事务局）与犹太组织之间长期通信的主题。直至20世纪80年代，公墓才得以围栏圈护、建立碑林区（lapidarium）并揭幕纪念纳粹大屠杀（Zagłady）遇难者的纪念碑。

这些数据是在“波兰犹太宗教生活（1944–1989）”项目实施期间收集的，该项目获波兰国家科学中心（Narodowe Centrum Nauki）资助（项目编号：2021/43/B/HS3/02925）。

本数据集包含251个文件，格式为jpg、pdf、txt。文档来源于新档案（Archiwum Akt Nowych）、凯尔采国家档案馆（Archiwum Państwowego w Kielcach）及其桑多梅日分馆、犹太历史研究所档案馆（Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego）。此外还附有报刊文章复印件、凯尔采犹太公墓登记卡复印件及关于公墓与殡葬的法律条例复印件。

结构数据：
新档案（Archiwum Akt Nowych），宗教事务局（Urząd do Spraw Wyznań），编号24/565，凯尔采公墓事宜。
新档案（Archiwum Akt Nowych），宗教事务局（Urząd do Spraw Wyznań），编号132/290，凯尔采省犹太教场所。
凯尔采国家档案馆（Archiwum Państwowego w Kielcach），凯尔采 Świętokrzyski省督府（Świętokrzyski Urząd Wojewódzki w Kielcach），编号1080/1503，犹太公墓与犹太会堂。 Świętokrzyski省。
凯尔采国家档案馆（Archiwum Państwowego w Kielcach），凯尔采第二省督府（Urząd Wojewódzki Kielecki II），编号305/30，移除城市人行道上来自犹太公墓的石块。
凯尔采国家档案馆（Archiwum Państwowego w Kielcach），凯尔采第二省督府（Urząd Wojewódzki Kielecki II），编号305/1519，犹太宗教联盟、犹太会堂及公墓事宜。
凯尔采国家档案馆（Archiwum Państwowego w Kielcach），凯尔采省督府（Urząd Wojewódzki w Kielcach），编号1080/1.12/1067，凯尔采帕科什区犹太公墓。
桑多梅日国家档案馆（Archiwum Państwowego w Sandomierzu），桑多梅日县督府（Starostwo Powiatowe Sandomierskie），编号108/12，县督主导及支持的社会行动。
犹太历史研究所档案馆（Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego），犹太历史研究所（Żydowski Instytut Historyczny），编号310/82，组织文件。
A. Penkalla，《犹太公墓——最紧迫的诉求》，《人民之声》（Fołks Sztyme），1979年11月3日，第44期（总4446期）
A. Penkalla，《凯尔采犹太公墓》，《人民之声》（Fołks Sztyme），1981年8月15日，第33期（总4539期）
A. Kwaterko，《特雷布林卡、贝尔赛克与索比堡遇难犹太人的三重纪念活动》，《人民之声》（Fołks Sztyme），1987年9月5日，第35期（总4846期）
《凯尔采感人的仪式》，《人民之声》（Fołks Sztyme），1987年9月12日，第36期（总4847期）
ALP，《犹太公墓仪式》，《每日回声》（Echo Dnia），1987年8月24日，第163期（总3676期）
J. Tagliabue，《在波兰城市，犹太人再次哀悼》，《纽约时报》（New York Times），1987年8月24日
A. Penkalla，《公墓登记卡第14172号》，[bmw] 1987年
KK，《凯尔采隔都解放45周年》，《人民之声》（Słowo Ludu），1987年8月24日，第196期（总12518期）
1932年3月17日《殡葬与死因鉴定法》，《法律公报》（Dziennik Ustaw）第35/1932号
1959年1月31日《公墓与殡葬法》，《法律公报》（Dziennik Ustaw）第11/1959号

本研究旨在揭示1945-1989年间凯尔采犹太公墓的历史与保存状况。该文档集拓展了关于该公墓历史的现有知识。