เกณฑ์ทำนายการเกิดหัวใจเต้นผิดจังหวะรุนแรงในผู้ป่วยกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันชนิด ST segment ยกสูง ภายหลังได้รับการรักษาด้วยวิธีถ่างขยายหลอดเลือดหัวใจ

ความเป็นมา: กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันชนิด ST segment ยกสูง (ST elevation acute coronary syndrome; STEACS) เป็นภาวะวิกฤติที่ต้องได้รับการรักษาอย่างรวดเร็ว ทันเวลา ปัจจุบันการเปิดหลอดเลือดด้วยวิธีถ่างขยายหลอดเลือดหัวใจ (primary Percutaneous Coronary Intervention; pPCI) เป็นการรักษาที่นิยมมากกว่าการให้ยาละลายลิ่มเลือด แต่ภายหลังได้รับการรักษาด้วยการทำ pPCI แล้ว อาจยังพบมีหัวใจเต้นผิดจังหวะรุนแรง (life threatening arrhythmia; LTA) เกิดขึ้นได้ ปัจจุบันมีการสร้างเกณฑ์ประเมินความเสี่ยงทางคลินิกที่หลากหลาย แต่เกณฑ์สำหรับประเมินหัวใจเต้นผิดจังหวะรุนแรงในผู้ป่วยหลังทำ pPCI ยังมีไม่มาก วัตถุประสงค์: เพื่อสร้างเกณฑ์ทำนายทางคลินิกสำหรับพยากรณ์การเกิดหัวใจเต้นผิดจังหวะรุนแรง ในผู้ป่วยกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันชนิด ST segment ยกสูง ใน 72 ชั่วโมง ภายหลังได้รับการรักษาด้วยวิธีถ่างขยายหลอดเลือดหัวใจ วิธีดำเนินการ: เกณฑ์ทำนายทางคลินิกสร้างโดยเก็บข้อมูลย้อนหลังจากเวชระเบียน ในกลุ่มผู้ป่วย STEACS ที่ได้รับ pPCI ที่โรงพยาบาลเชียงรายประชานุเคราะห์ตั้งแต่ มกราคม 2555 ถึง ธันวาคม 2559 ตัวแปรต้น ประกอบด้วย ข้อมูลทั่วไปของผู้ป่วย ผลตรวจทางห้องปฏิบัติการ ข้อมูลอาการและหัตถการที่เกิดขึ้นก่อนหรือระหว่าง pPCI ตัวแปรตามได้แก่ หัวใจเต้นผิดจังหวะรุนแรง หมายถึง การเกิดหัวใจเต้นผิดจังหวะชนิดคลำชีพจรไม่ได้ซึ่งต้องได้รับการช่วยฟื้นคืนชีพภายใน 72 ชั่วโมงหลัง pPCI และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติ Logistic regression ผลการศึกษา: ผู้ป่วย STEACS ที่ได้ทำ pPCI 273 ราย เกิด LTA ใน 72 ชั่วโมง 43 ราย (15.8%) ตัวแปรทำนายการเกิด LTA ใน 72 ชั่วโมง ประกอบด้วย 7 ตัวแปร ได้แก่ ผู้ป่วยเพศหญิง hemoglobin <12 gm/dl ก่อนหรือระหว่าง pPCI มี respiratory failure, มี pulseless arrest, intervention time > 60 นาที ได้รับการใส่ IABP และ ค่า SpO2 เมื่อย้ายมาถึง CCU <94%Life-threatening arrhythmia score (LTA score) มีความสามารถในการทำนายการเกิดหัวใจเต้นผิดจังหวะรุนแรง ใน 72 ชั่วโมงหลังทำ pPCI ได้ โดยมี AuROC= 0.94 (95% confidence interval (CI); 0.90-0.97) ในการนำไปใช้เพื่อประเมิน Life-threatening arrhythmia สามารถจำแนก Score เป็น 3 ระดับ ได้แก่ low risk (<2.5) moderate risk (2.5-4.0) และ high risk (>4.0) สรุป: LTA score ที่ได้จากการศึกษามี predictive performance ระดับ outstanding มี calibration ที่ดีและสามารถนำไปใช้ทำนายโอกาสเกิด life-threatening arrhythmia ใน 72 ชั่วโมงหลังทำ pPCI ในผู้ป่วย STEACS ได้