Archeologisch onderzoek Stierop De Woude, gemeente Castricum

In opdracht van Stam&Co heeft Sweco Nederland B.V. een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd naar de locatie Stierop te De Woude, gemeente Castricum en gemeente Alkmaar. De aanleiding voor dit onderzoek is de voorziene aanleg van midden- en laagspanningskabels middels een gestuurde boring en open ontgravingen van 450 m lang en 0,4 m breed tot 0,9 m -mv. Daarnaast worden bestaande kabels en mantelbuizen verwijderd en vernieuwd. Binnen het geplande tracé zijn geen archeologische waarden bekend. Het ligt in een kwelderlandschap op veen en veengebied, waarvoor een lage verwachting geldt voor resten die te maken hebben met veengebruik en ontginning. Wel is er een kans op het aantreffen van rituele deposities in natte contexten, met name langs de randen.1 Deze vondsten kunnen worden verwacht in het veen en kunnen dateren uit het Neolithicum, Bronstijd en IJzertijd/ Romeinse tijd. Het plangebied ligt in een zone met een waarde archeologie 4 (verwachting op basis van kwelderlandschappen op veen en veenlandschappen) in gemeente Castricum en een waarde archeologie D in gemeente Alkmaar (lage verwachting). Wat betreft bewoningsresten is de verwachting laag in het gebied voor de perioden Neolithicum t/m Nieuwe tijd. Het gebied ligt in een ontgonnen veenvlakte met een bodemopbouw van het Laagpakket van Walcheren op Hollandveen op Laagpakket van Wormer. Voor het Laat-Paleolithicum en Mesolithicum geldt een onbekende archeologische verwachting. De resten uit deze perioden worden verwacht op het Pleistocene niveau op dekzand of rivierafzettingen van de Formatie van Kreftenheye, die dieper dan 5 m -mv in de ondergrond aanwezig kunnen zijn. Vindplaatstypen uit deze periode bestaan uit sporen van kampementen in de vorm van vuursteenstrooiingen. Voor het Vroeg en Midden Neolithicum geldt een lage verwachting voor bewoningsresten. Deze resten kunnen worden verwacht in het Laagpakket van Wormer, die vanaf 3 m -mv voor kan komen in het plangebied. Vindplaatsen uit deze periode kunnen bestaan uit bewoningssporen en-of sporen van agrarisch landgebruik. Voor het Laat Neolithicum t/m de Vroege Middeleeuwen geldt een lage verwachting. Er zijn in de omgeving een aantal vondsten bekend uit de Late IJzertijd en verder weg van het plangebied ook van de Romeinse tijd. Deze resten kunnen worden verwacht in de (veraarde) top van het Hollandveen of in ‘vuile’ lagen in getijafzettingen van het Laagpakket van Walcheren. Direct aangrenzend aan het plangebied was geen veraard veen noch cultuurlagen in de klei aanwezig. De top van het veen wordt verwacht vanaf 0,7 m -mv. Resten die kunnen worden verwacht bestaan uit losse vondsten en sporen, (rituele) deposities in natte contexten en bruggen of kadewerken/beschoeiingen. Voor de Late Middeleeuwen en Nieuwe tijd geldt een lage verwachting. Binnen het tracé staat op historische kaarten geen bebouwing aangegeven. De resten die uit deze periode kunnen worden verwacht, zullen betrekking hebben op de veenontginning, sporen van bewoning en agrarisch landgebruik. De resten kunnen worden verwacht vanaf maaiveld. Eventuele resten kunnen zijn verstoord door verploeging, omwerking van de grond, het graven van bestaande kabels en leidingen en het verbreden of verdiepen van het kanaal. De conservering van eventuele organische resten wordt redelijk tot goed verwacht, in waterlogged condities door de relatief hoge grondwaterstand in klei en veen. Op basis van de resultaten van het bureauonderzoek adviseert Sweco Nederland geen archeologisch vervolgonderzoek uit te voeren in het plangebied. Indien bij de uitvoering van de werkzaamheden toch onverwacht archeologische resten worden aangetroffen, dan is conform artikel 5.10 van de Erfgoedwet aanmelding van de desbetreffende vondsten bij de minister verplicht (vondstmelding via de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed: d.m.v. een Archis-vondstmelding) en de bevoegde overheid (gemeente Castricum). 2 De Omgevingswet regelt dat in het geval van archeologische toevalsvondsten van algemeen belang, niet alleen de minister van OCW, maar ook de gemeente bevoegd is om bodemverstorende werkzaamheden stil te leggen. De bevoegde overheid neemt op basis van dit rapport een (selectie)besluit. De mogelijkheid bestaat dat dit besluit afwijkt van het door ons opgestelde advies.