Archeologisch bureauonderzoek KRW Zwarte Water 2022. Deelproject Nevengeul Genne Overwater. Gemeente Zwartewaterland.

<p>KSP Archeologie heeft een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd voor het project KRW Zwarte Water 2022 – deelproject Nevengeul Genne Overwater (gemeente Zwartewaterland). Het onderzoek is uitgevoerd in het kader van de voorbereiding van het uitvoeringsbesluit MIRT3.</p><p>Het doel van het archeologische bureauonderzoek was het opstellen van een gespecificeerde archeologische verwachting voor het plangebied. Op basis van de landschappelijke ligging binnen de actieve riviervlakte/uiterwaard van het Zwarte Water is aan het plangebied een zeer lage verwachting toegekend voor bewoningssporen uit het Laat-Paleolithicum tot en met de Late Middeleeuwen. Specifiek voor de restgeulen binnen het plangebied en met name de centraal gelegen voormalige vaargeul geldt een verwachting op resten de gerelateerd zijn aan de scheepvaart, waaronder scheepswrakken, maar ook kleinere objecten en houten structuren. Halverwege de 18e eeuw is in het zuidelijke deel van plangebied een constructie aangelegd om het Zwarte Water tijdelijk te kunnen afdammen als onderdeel van de IJssellinie. De constructie is eind 19e eeuw gesloopt en in 1913 zouden de laatste restanten zijn opgeruimd. Mogelijk dat er nog wel diepe funderingsresten in de bodem zijn achtergebleven. Voor deze locatie geldt daarom een hoge verwachting op restanten van deze constructie en bijbehorende dijk/dam. </p><p>De nevengeul wordt op de locatie van de voormalige vaargeul aangelegd. Hierdoor bestaat het risico dat door de aanleg van de nevengeul archeologische resten worden geschaad. Het gaat hier met name om scheepswrakken en restanten van de constructie om het Zwarte Water in oorlogstijd te kunnen afsluiten. Scheepswrakken zijn puntvondsten met een lage dichtheid die daardoor moeilijk zijn op te sporen door middel van een gangbare steekproef met boringen en/of proefsleuven. De kans dat vondstlocaties niet opgemerkt worden, is groot. Omdat het wel relatief grote objecten zijn, is het advies om geofysisch onderzoek uit te voeren ter plaatse van de voormalige vaargeul. Op die manier worden afwijkingen in de bodem opgespoord die mogelijk kunnen wijzen op de aanwezigheid van een scheepswrak. Het geofysisch onderzoek kan ook aanwijzingen opleveren over de locatie van constructie in het Zwarte Water want die ligt ook in (en op de rand van) de voormalige vaargeul en bestaan uit baksteen. </p><p>Vervolgens kan op basis van de resultaten van het geofysisch onderzoek een gericht proefsleuvenonderzoek worden uitgevoerd op bepaalde locaties om vast te stellen of daadwerkelijk archeologische resten in de bodem aanwezig zijn en zo ja, wat de aard en omvang daarvan is. </p><p>De rietzone wordt deels in de voormalige vaargeul en deels binnen het voormalige rietland aangelegd. De voormalige geul is geselecteerd voor vervolgonderzoek (zie vorige alinea) en voor het voormalige rietland geldt een zeer lage archeologische verwachting. Ook voor de locatie van het ooibos dat grotendeels op de hoger gelegen meanderrug wordt aangelegd, geldt een zeer lage archeologische verwachting en wordt geen vervolgonderzoek geadviseerd.</p>