Plangebied Holtum Noordweg te Holtum, gemeente Sittard-Geleen.

<p> Inleiding
<p> In opdracht van Leeyen Vastgoed B.V. heeft RAAP in mei 2025 een archeologisch bureau- en
verkennend booronderzoek uitgevoerd voor het plangebied Holtum-Noordweg te Holtum in de
gemeente Sittard-Geleen. Het onderzoek vond plaats in het kader van een omgevingsvergunning, met
betrekking tot de bouw van een enorm distributiecentrum met toebehoren.
<p> Resultaten
<p> Het plangebied bevindt zich in het Maasdal, op het Dryas terras (met een oeverdek), direct ten noorden
van een Dryas geul (de Reidsgraaf), die ca. 200 m naar het oosten afwatert in een gelijkaardige grotere
geul (de Geleenbeek). Geomorfologisch gezien, ligt het gebied op een dalvlakteterras, waarop zich
een ooivaaggrond in zware zavel en klei heeft gevormd. Op het Actueel Hoogtemodel Nederland (AHN)
valt te zien dat het plangebied aanmerkelijk hoger (ca. 1.5 m) ligt dan de omringende gronden. Het
booronderzoek heeft uitgewezen dat de bovengrond in het plangebied bestaat uit opgebracht
puin/grindlaag in klei (Aa-horizont), met een dikte tussen de 30 en 90 cm. <p> <p> <p> Daaronder bevindt zich het
restant van de oude bouwvoor (Ap-horizont) in sterk siltige klei, die bruin tot grijs gekleurd is, 30-40 cm
dik en steeds grind bevat, en soms wat bouwpuin. In de meeste boringen ligt de bouwvoor bovenop een
stugge bruine klei-inspoelingslaag (B-horizont), met steeds wat grind, en ook redelijk wat
mangaanspikkels. Deze laag heeft een dikte tussen de 20 en 50 cm. Hieronder bevindt zich in de
meeste boringen de klei zonder bodemvorming: de C-horizont, die donker tot lichtgrijs is, en meestal
grindig.
<p> In het plangebied zijn er geen archeologische monumenten of vindplaatsen bekend. Eromheen hebben
er echter zeer veel onderzoeken plaatsgevonden, hoofdzakelijk in de ontwikkeling van bedrijventerrein
Holtum Noord. Daarbij zijn er talrijke bewoningsresten uit de prehistorie, maar ook de Romeinse tijd en
vooral de middeleeuwen gevonden, waaronder de overblijfselen van een dorp van Germaanse
immigranten. De landbouwnederzetting, met sporen van ambachtelijke werkzaamheden, is
waarschijnlijk te dateren in de eerste helft van de 5e eeuw na Chr..
<p> Het plangebied ligt direct ten noorden van het kleine beekdal van de Reidgraaf, alsook ca. 200 m ten
westen van het grotere Geleenbeekdal, dat wil zeggen in twee gradiëntzones. Bovendien zijn er tijdens
karteringen bij Holtum Noord op verschillende plaatsen stenen werktuigen uit het mesolithicum
gevonden. Derhalve geldt er een hoge verwachting voor vindplaatsen van jager -verzamelaars.
<p> Het plangebied ligt op een vruchtbare en redelijk goed ontwaterde kleibodem. Bovendien liggen er
vrijwel direct ten noorden ervan vele vindplaatsen uit de verschillende ‘landbouwperioden’ (neolithicum
t/m nieuwe tijd). Daarom heeft het gebied een hoge verwachting voor vindplaatsen van landbouwers.
Denk daarbij aan resten van bewoning, ambacht, begraving, landbouw en infrastructuur. In het zuiden,
langs de Reidgraaf, kunnen bovendien ook afvaldumps worden verwacht.
<p> Advies
<p> Op basis van de gegevens omtrent de diepte van de voorgenomen bodemingrepen (zie § 2.6) en de
gemiddelde diepte van het archeologisch niveau, inclusief 30 cm buffer (47.5 cm -mv, 30.27 m +NAP)
blijkt dat dit niveau in vrijwel het hele plangebied wordt overschreden. Alhoewel het in het centrale deel van het plangebied gaat om relatief kleine (500-700 mm) verspreide paalfunderingen, hebben deze
gezamenlijk toch een oppervlak van ca. 43 m². Daarom wordt aangeraden om zone zoals op de
advieskaart aangegeven voorafgaand aan de bouwwerkzaamheden een archeologisch
proefsleuvenonderzoek uit te laten voeren: zie figuur 17.
<p> Voor het uitvoeren van een proefsleuvenonderzoek dient er een door de gemeente Sittard -Geleen
goedgekeurd PVE (Programma van Eisen) opgesteld te worden.