Dorpsstraat 60 te Nieuwkoop, gemeente Nieuwkoop. Een Bureauonderzoek.

<p>In opdracht van Marco Bruijnes Architectenbureau heeft Vestigia BV Archeologie & Cultuurhistorie een archeologisch vooronderzoek uitgevoerd op de locatie Dorpsstraat 60 in de gemeente Nieuwkoop (afbeelding 1). Het vooronderzoek omvat een Bureauonderzoek (BO). Op het plangebied wordt een voormalige bakkerij gesloopt om een nieuw winkelpand met een bovenliggend appartement te realiseren.</p><p>Het plangebied ligt volgens de CHS van Zuid-Holland in een gebied met een hoge trefkans op archeologische sporen (stads- of dorpskern). Deze verwachting wordt vooralsnog niet ondersteund door feitelijk aangetroffen archeologische of cultuurhistorische waarden op de locatie of in de directe omgeving. Dit heeft eerder te maken met de geringe aandacht van de archeologische vakwereld en amateurarcheologen voor onderzoek in het dorp Nieuwkoop in het ‘recente’ verleden, dan wat op historische en landschappelijke gronden verwacht mag worden.</p><p>De geologische omstandigheden, een nat en laag gelegen veen gebied, vormden in het verleden geen goede omstandigheden voor bewoning. Pas vanaf de ontginning en de aanleg van de dijk in de late Middeleeuwen werd het plangebied geschikt voor bewoning en bebouwing. Dit wordt ook bevestigd door historische bronnen en kaarten die aangeven dat het plangebied en haar omgeving vanaf deze periode bebouwing heeft gekend. Het is daarom zeer wel mogelijk, dat binnen het plangebied resten van oudere, Middeleeuwse voorgangers van de bebouwing uit de Nieuwe tijd liggen. Ook amateurarcheologen hebben deze verwachting bevestigd.</p><p>Op basis van het bureauonderzoek heeft het plangebied een hoge archeologische verwachting voor sporen uit de late Middeleeuwen en Nieuwe tijd, welke volgens Vestigia dient te worden getoetst door een inventariserend archeologisch onderzoek. Concreet bestaat een gerede kans dat in het plangebied funderings- en bewoningsresten van boerderijen of woonhuizen aanwezig zijn uit de periode vanaf eind 13e /begin 14e eeuw en/of eventueel resten van een kloostergebouw. Voor het opsporen van de resten uit de late Middeleeuwen en Nieuwe tijd is boren geen geschikte methode. Vestigia adviseert Marco Bruijnes Architectenbureau het vervolgtraject daarom als volgt in te richten:<br>• het opstellen van een PvE (Programma van Eisen) en raming voor een IVO (Inventariserend Veldonderzoek) door middel van één proefsleuf loodrecht op de Dorpsstraat op de plaats waar het terrein verstoord zal worden door de aanleg van de nieuwe fundering(en). Op grond van de KNA (Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie) dient een dergelijk PvE te worden opgesteld door een senior archeoloog;<br>• de proefsleuf heeft als belangrijkste doel de bodemopbouw van de 'veendijk' te verkennen en de potentie voor de aanwezigheid van funderingen (hout en/of steenbouw) en infrastructuur (beerputten, waterkelders, mestkuilen) uit de periode voorafgaande aan de Nieuwe tijd.<br>• goedkeuring van dit PvE te laten verzorgen door de gemeente Nieuwkoop;<br>• aanbesteding van het uit te voeren onderzoek (IVO) in concurrentie aan, door het CvAK erkende, uitvoeringsbedrijven, bevoegd tot het doen van opgravingen.</p>