In de wijnkelder van ‘t Velde

In de wijnkelder van Huis ’t Velde werd een archeologisch onderzoek uitgevoerd. Het was de enige kelder van het gebouw die nooit was uitgediept en dat ging nu alsnog gebeuren. Het doel van het onderzoek was het documenteren van archeologische lagen en sporen die vernietigd zouden worden door de aanleg van de verdiepte keldervloer en om deze sporen in relatie te brengen met eerder bouwhistorisch onderzoek. De vraagstelling is gericht op het onderzoeken van de bouwhistorische ontwikkeling van het gebouw, de faseringen van de oude havezate en het in kaart brengen van de ondergrond waarop het gebouw is gebouwd. Daarnaast was onderzoek naar de functie van deze kelder door de eeuwen heen. Bij het verdiepen van de kelder werd op ca. 35 cm onder het bestaande vloeroppervlak een vlak aangelegd. Het vlak bestond uit een middeleeuws oppervlak (ophogingslaag van donkere grond) met daardoorheen puinkuilen en banen. Deze banen zijn te koppelen aan muren. Enerzijds zijn het insteken van het 16e-eeuwse muurwerk, anderzijds is er een uitbraakspoor gevonden. Dit uitbraakspoor ligt in het verlengde van een muurrest die in de jaren zestig (1963/64) werd gevonden, en die waarschijnlijk geïnterpreteerd moet worden als de noordelijke muur van de eerste fase van het huis, dat in 1326 voor het eerst wordt genoemd. De zuidelijk keldermuur vertoont een duidelijke tweedeling. Het onderste niveau is opgetrokken uit grotere stenen die eerder passen in een vroeg 14e-eeuwse datering dan bij een 16e-eeuwse. Met deze gegevens kunnen we een reconstructie maken van de eerste fase van het huis: een rechthoekig, spieker-achtig gebouw van ca. 14 x 8,5 meter, met een scheidingswand in het midden. In de noordoosthoek van de kelder werd ook een waterput aangetroffen. Naar schatting dateert de put uit ca. 1800. Er werd weinig vondstmateriaal aangetroffen in de kelder. De oudste scherven komen uit een donkere ietwat humeuze zandlaag, die als ophogingslaag is geïnterpreteerd. De scherven dateren uit het midden van de 14e eeuw. De meest opvallende vondst is een grote hoeveelheid scherven van wijnflessen, waarschijnlijk daterend uit de late 17e eeuw. Het is een aanwijzing dat de wijnkelder in de 17e eeuw al als zodanig in gebruik was. Ander materiaal uit deze periode ontbreekt nagenoeg.