Bureauonderzoek en Karterend Booronderzoek Archeologie Plangebied Gasleidingtracé in de omgeving van de Harfsensesteeg bij Harfsen, gemeente Lochem

Hamaland Advies heeft in opdracht van BJZ.Bestemmingsplannen uit Almelo een bureauonderzoek uitgevoerd voor het geplande aanleg van een nieuwe150mm gasleidingtracé in de omgeving van de Harfsensesteeg bij Harfsen (zie bijlage 1). Het tracé begint in de Kapeldijk en volgt deze in zuidelijke richting. Vervolgens volgt het tracé de Harfsensesteeg eerst aan de noordzijde in westelijke richting en steekt tussen huisnummer 278 en 19a de weg over om aan de zuidzijde van de weg te vervolgen. Tot slot volgt het tracé de Kapelweg in zuidelijke richting om ten noorden van de Harfsensche beek westelijk aan te sluiten op de bestaande leiding. De lengte van het tracé bedraagt 543m1 en ligt met uitzondering van de laatste 150 meter in weidegebied en voor het overige deel in de berm langs de openbare weg.Op de Archeologische Waarden-/verwachtingen en beleidskaart van de gemeente Lochem (Kaart 14, 2012) ligt het plangebied in een zone met een archeologische waarde (cat. 3) en een hoge en middelhoge verwachtingswaarde 5 en 6. Een archeologisch onderzoek zal aantonen of door de ingreep geen archeologische waarden worden verstoord.Voorafgaand aan de graafwerkzaamheden dient in het kader van de Wet op de archeologische monumentenzorg (Wamz) verkennend archeologisch onderzoek te worden uitgevoerd. Door de regioarcheoloog van de Stedendriehoek, mw. drs. N. Vossen is op 19 mei aangegeven dat met een beknopt bureauonderzoek kan worden volstaan. Hierbij kan uitgegaan worden van de gegevens uit het bureauonderzoek en booronderzoek ten behoeve van de aanleg van een persleiding tussen bedrijvenpark A1 te Deventer en het gemaal Gorssel (Krol en Van der Kuijl, 2013). Het uitgevoerde onderzoek bestaat uit een KNA conform bureauonderzoek met een archeologisch verwachtingsmodel.ConclusieHet bureauonderzoek toonde aan dat er zich mogelijk archeologische vindplaatsen vanaf het Neolithicum tot en met de Nieuwe Tijd in het plangebied zouden kunnen bevinden. De aanleg van de wegen en de kanalisering van de Harfsense Beek hebben mogelijk voor bodemverstoring gezorgd. Dit zal worden getoetst met behulp van het inventariserend veldonderzoek door middel van grondboringen.Resultaten booronderzoek Op grond van het karterend booronderzoek is vastgesteld dat er in het plangebied sprake is van een hoge zwarte enkeerdgrond, die echter maar in drie van de negen boringen intact is.In de overige boringen bestaat de bodemopbouw uit verploegde A/C-profielen, waarbij de top van het dekzandpakket vermengd is geraakt met de basis van de eerdlaag. Dit is vermoedelijk te wijten aan het feit dat in het plangebied reeds eerder graafwerkzaamheden hebben plaatsgevonden voor de Gasunie. Daarnaast hebben de aanleg van de wegen en bermen en het landgebruik (akker en weidegebied) voor de nodige bodemverstoring gezorgd.Vanwege het grotendeels ontbreken van een intact bodemprofiel en het ontbreken van archeologisch niveaus of vindplaatsen en het ontbreken van archeologische indicatoren, zien wij geen aanleiding om vervolgonderzoek uit te laten voeren. Wij adviseren dan ook om de aanleg van het nieuwe leidingtracé zonder archeologische begeleiding te laten plaatsvinden. VoorbehoudBovenstaand advies vormt een zogenaamd selectieadvies. Met nadruk wijst Hamaland Advies erop dat dit selectieadvies nog niet betekent dat reeds bodemverstorende activiteiten of daarop voorbereidende activiteiten kunnen worden ondernomen. De resultaten van dit onderzoek zullen namelijk eerst moeten worden beoordeeld door de bevoegde overheid (gemeente Lochem), die vervolgens een selectiebesluit neemt. Het uitgevoerde onderzoek is op zorgvuldige wijze verricht volgens de algemeen gebruikelijke inzichten en methoden. Het archeologisch onderzoek is erop gericht om de kans op het aantreffen dan wel vernietigen van archeologische waarden bij bouwwerkzaamheden in het plangebied te verkleinen.SelectiebesluitHet selectieadvies is voorgelegd aan de opdrachtgever, het bevoegd gezag, gemeente Lochem (dhr. A. Debert) en haar archeologisch adviseur, de regioarcheoloog van de Stedendriehoek (mw. drs. N. Vossen). Zij hebben de resultaten van het bureauonderzoek en het booronderzoek getoetst en, met enkele tekstuele aanmerkingen, onderschreven op 24 juni 2014. De tekstuele aanpassingen zijn in dit rapport verwerkt.Verder dient te allen tijde bij het afgeven van een omgevingsvergunning de wettelijke meldingsplicht (ex artikel 53 Monumentenwet 1988) kenbaar te worden gemaakt, om het documenteren van toevalsvondsten te garanderen: ‘Degene die anders dan bij het doen van opgravingen een zaak vindt waarvan hij weet dan wel redelijkerwijs moet vermoeden dat het een monument is (in roerende of onroerende zin), meldt die zaak zo spoedig mogelijk bij onze minister’. Deze aangifte dient te gebeuren bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed in Amersfoort. Het verdient aanbeveling ook de verantwoordelijk ambtenaar van de gemeente Lochem (dhr. A. Debert) hiervan per direct in kennis te stellen.