Inventariserend Veldonderzoek d.m.v. proefsleuven uitbreiding Green Planet te Pesse

<p>In de periode 4 tot en met 6 juli 2017 heeft Antea Group een archeologische proefsleuvenonderzoek uitgevoerd op een terrein langs de A28 te Pesse. </p><p>Er zijn in werkput 6, aan de westzijde van het gebied enkele greppels, een waterput, en een enkele paalkuil aangetroffen. De waterput en de paalkuil zijn te dateren in de midden-Romeinse tijd. In de vulling van de waterput is vondstmateriaal aangetroffen en ook in de fossiele akkerlaag zijn veel vondsten gedaan. Andere grondsporen die uit deze periode kunnen dateren zijn hier echter afwezig. Er is geen duidelijke aanwijzing dat zich hier op deze plaats een nederzettingsterrein betreft. De waterput kan daarmee een geïsoleerde vindplaats zijn, bijvoorbeeld in de nabijheid van een weg, of – in dit geval waarschijnlijker – een off-site fenomeen van een dichtbij gelegen nederzetting. Resten van deze nederzetting zijn mogelijk aangetroffen in werkput 8. De aanlegvondsten uit werkput 8 dateren breed in de periode ijzertijd-Romeinse tijd, maar materiaal uit één kuil in werkput 8 is scherper te dateren en daaruit volgt eveneens een datering in de midden-Romeinse tijd. In werkput 8 bevindt zich bovendien een gedeeltelijke structuur van vijf of meer paalkuilen en enkele smalle greppels die mogelijk wijzen op een boerenerf. De structuur uit werkput 8 en de waterput en het daaromheen verspreid liggende vondstmateriaal uit werkput 6 kunnen dus met elkaar verbonden zijn als nederzetting, respectievelijk als de periferie. </p><p>De vindplaats (een vermoedelijk nederzettingsterrein uit de midden-Romeinse tijd) bevindt zich ter hoogte van werkput 8 op de top van een prominente noordnoordoost-zuidzuidwest gerichte dekzandrug die de hoge flank van de richting het westen aflopende terrein markeert. Een vondstniveau is aanwezig in de vorm van een fossiele akkerlaag, maar dit betreft niet het oude loopvlak. Wel zijn de sporen onder dit landbouwdek goed bewaard gebleven. </p><p>Hoe de archeologische resten in het uiterste westelijke deel van werkput 9 zich verhouden tot de nederzetting is moeilijk in te schatten. De aangetroffen kuilen en paalkuilen kunnen een bij de vindplaats behorende structuur hebben gevormd, maar de sporen zijn aangetast en mogelijk speelt hierbij de afwezigheid van het plaggendek en een deel van de fossiele akkerlaag in de stratigrafische opbouw een rol, waardoor de resten meer te lijden hebben gehad van eeuwenlang gebruik als landbouwgrond. Het kuilencluster is echter eveneens gelegen op de oostelijke flank van de dekzandrug. Vanwege deze fysisch-geografische ligging en het feit dat de kuilen kunnen worden geïnterpreteerd als gebouwde structuur, wordt geconcludeerd dat ook het westelijk deel van werkput 9 behoort kan hebben tot het nederzettingsterrein. </p><p>In werkput 7, op het centraal-zuidelijke deel van het terrein, zijn meerdere greppels, karresporen, en kuilen aangetroffen. Het lijken met name off-site fenomenen te zijn. Gezien de gelijke en haakse oriëntatie op de huidige verkaveling is het aannemelijk dat ten minste één fase van dit systeem, en ook de karresporen dateren uit de late middeleeuwen of nieuwe tijd. Echter de sporen bleken zo goed als vondstloos en ook de fossiele akkerlaag bevatte hier nauwelijks vondsten. De greppels en sloten zijn te interpreteren als agrarische inrichtingselementen buiten de nederzetting. De karresporen zijn in combinatie met de NNO-ZZW-georiënteerde groeven op de AHN als doorgaande wegen te interpreteren. </p><p>Al met al wordt geconcludeerd dat er sprake is van één vindplaats, namelijk een nederzettingsterrein uit de midden-Romeinse tijd, gelegen op de top en net de oostelijke hoge flank van een langgerekte noordnoordoost-zuidzuidwest gerichte dekzandrug. Resten van deze nederzetting zijn in het centrale deel van werkput 8 herkend en vermoedelijk ook in het uiterste westelijk deel van werkput 9. De oost-westdiameter van de nederzetting is op grond van de gegevens (verspreiding sporen in werkputten 8 en 9) ongeveer 55 tot 60 m. In noordelijke en zuidelijke richting kan de vindplaats met de dekzandrug mee verder hebben doorgelopen. De waterput in werkput 6 wordt gezien als een geïsoleerde (op zichzelf staande) vindplaats die mogelijk gerelateerd is aan de hoger op de heuvel gelegen nederzetting in werkput 8. In de agrarische verkavelingsstructuren en de karresporen in werkput 7 zijn deels vermoedelijk historisch en hierin wordt geen specifieke vindplaats gezien.</p><p>Van de andere in het vooronderzoek verwachte vindplaatsen, zoals uit de bronstijd en uit de steentijd, zijn geen concrete aanwijzingen, noch in de aangetroffen sporen, noch in de aangetroffen vondsten.</p>