Dane izotopowe i radiowęglowe z wczesnośredniowiecznego cmentarzyska przy kościele św. Mikołaja w Gdańsku [Isotopic and radiocarbon data from the early medieval cemetery at St. Nicholas Church in Gdańsk]

Dane izotopowe i radiowęglowe z wczesnośredniowiecznego cmentarzyska przy kościele św. Mikołaja w Gdańsku [Isotopic and radiocarbon data from the early medieval cemetery at St. Nicholas Church in Gdańsk] Abstrakt i kontekst bioarcheologiczny Niniejszy zbiór danych (Research Dataset) zawiera surowe oraz skalibrowane wyniki analiz izotopowych i radiowęglowych uzyskane ze szczątków ludzkich oraz kości zwierzęcych, które zostały odkryte na obszarze wczesnośredniowiecznego cmentarzyska przy kościele św. Mikołaja w Gdańsku (stanowisko nr 5; SAZ 255/5/4; I faza użytkowania, rejon Hali Targowej). Badania archeologiczne zostały przeprowadzone przez Muzeum Archeologiczne w Gdańsku, będące prawnym dysponentem zbiorów osteologicznych. Zbiór stanowi bazę danych biochemicznych z badań wstępnych zrealizowanych w ramach projektu Narodowego Centrum Nauki MINIATURA 9 (nr umowy: 2025/09/X/HS3/00478). Obejmuje ocenę integralności biochemicznej tkanki kostnej i zębowej, strukturę mobilności i pochodzenia pierwszych mieszkańców Gdańska oraz chronologię bezwzględną pochówków po eliminacji wodnego efektu rezerwuarowego. Zakres próbkowania i wykonawcy analiz Łącznie zdeponowano dane dla 54 prób: 1. Analizy składu izotopowego strontu (87Sr/86Sr): · 40 próbek szkliwa stałych zębów trzonowych ludzkich (39 prób M1; 1 próba M2), reprezentujących obie płcie oraz wszystkie kategorie wieku (juvenilis–maturus/senilis) z pochówków zlokalizowanych wewnątrz kościoła oraz na zewnątrz. Wykonawca: Laboratorium Izotopowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (kierownik: prof. dr hab. Zdzisław Bełka). Finansowanie: NCN MINIATURA 9. · 4 próbki kości zwierzęcych pobrane w celu empirycznego ustalenia lokalnego tła izotopowego. Finansowanie: NCN MINIATURA 9. 2. Datowania radiowęglowe AMS (14C): · 10 próbek kolagenu kostnego ze szkieletów ludzkich z I fazy cmentarzyska. Wykonawca: Poznańskie Laboratorium Radiowęglowe (kierownik: prof. dr hab. Tomasz Goslar). Finansowanie: NCN MINIATURA 9. 3. Analizy izotopów trwałych węgla (δ13C) i azotu (δ15N): · 18 próbek kolagenu kostnego (obejmujących badane próbki w ramach grantu oraz materiał z wcześniejszych analiz), wykonanych w celu weryfikacji udziału białka wodnego (słodkowodnego i morskiego/) oraz wyznaczenia korekty rezerwuarowej. Wykonawca: Poznańskie Laboratorium Radiowęglowe (kierownik: prof. dr hab. Tomasz Goslar). Finansowanie: środki własne Muzeum Archeologicznego w Gdańsku. Metodologia antropologiczna i chronologiczna · Ocena profilu biologicznego (wiek i płeć) została wykonana i opublikowana w monografii: Aleksandra Pudło (2016), „Mieszkańcy średniowiecznego Gdańska w świetle badań antropologicznych”, Fontes Commentationesque ad res Gestas Gedani et Pomeraniae, t. 5, Gdańsk: Muzeum Archeologiczne. Zastosowano standardy badań antropologicznych według m.in. Buikstra i Ubelaker (1994). · Modelowanie chronologiczne: Kalibrację radiowęglową przeprowadzono w programie OxCal v.4.4.4 z wykorzystaniem modelowania mieszanego (Mix_Curves: IntCal20 / Marine20) opartego na indywidualnym udziale węgla wodnego/morskiego dla każdej próby (Bronk Ramsey 2021). Struktura pliku danych (.xlsx) Zdeponowany plik wielozakładkowy zawiera 4 arkusze: · Arkusz 1: Wyniki oznaczeń 87Sr/86Sr dla 40 prób ludzkich oraz 4 prób fauny wraz z niepewnością pomiaru, numerem szkieletu, płcią biologiczną, klasą wieku, oraz źródłem finansowania (NCN). · Arkusz 2: Lista surowych wyników datowań AMS 14C dla 10 prób ludzkich (wiek BP, błąd pomiaru ±1σ, numer laboratoryjny, finansowanie NCN). · Arkusz 3: Wyniki analiz izotopów trwałych (δ13C, δ15N) dla 18 prób wraz z indeksem próbki, numerem pochówku, błędem, wyliczonym procentowym udziałem węgla morskiego/wodnego (%_marine) oraz oznaczeniem finansowania (Muzeum Archeologiczne w Gdańsku). · Arkusz 4: Skalibrowane przedziały chronologiczne (cal AD) dla 18 prób po modelowaniu bayesowskim w OxCal v4.4.4. Informacje prawne, licencja i warunki dostępu · Warunki dostępu: Pliki z surowymi danymi objęte są czasowym embargiem dostępu (Embargoed Access) do dnia publikacji artykułu naukowego w recenzowanym czasopiśmie naukowym. · Licencja: Po zniesieniu embarga dane podlegają udostępnieniu na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe (CC BY 4.0). · Własność zbiorów: Prawnym dysponentem badanej kolekcji osteologicznej jest Muzeum Archeologiczne w Gdańsku. · Finansowanie: Badania sfinansowano ze środków Narodowego Centrum Nauki w ramach działania naukowego MINIATURA 9 (nr umowy: 2025/09/X/HS3/00478). Badania izotopowe δ13C i δ15N sfinansowało Muzeum Archeologiczne w Gdańsku. · Prawa autorskie i własność danych: © 2026 Aleksandra Pudło, Zdzisław Bełka, Tomasz Goslar. Autorskie prawa majątkowe i niemajątkowe do niniejszego zestawienia danych badawczych przysługują Twórcom oraz Muzeum Archeologicznemu w Gdańsku. Prawnym właścicielem badanej kolekcji szczątków kostnych jest Muzeum Archeologiczne w Gdańsku. Udostępnienie danych w trybie otwartym następuje na licencji Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0) po upływie okresu nałożonego embarga. W przypadku ponownego wykorzystania danych w publikacjach naukowych, wymagane jest podanie pełnego cytowania niniejszego zbioru wraz z numerem DOI oraz wskazaniem Muzeum Archeologicznego w Gdańsku jako dysponenta materiału źródłowego.