แนวทางการพัฒนาการสื่อสารในงานสังคมสงเคราะห์ของคลินิกวัยรุ่นเพื่อส่งเสริมบริการที่เป็นมิตร: กรณีศึกษาคลินิกวัยรุ่นในโรงพยาบาลสังกัดกรุงเทพมหานคร

การวิจัยเรื่องนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัญหาและอุปสรรคของการสื่อสารในงานสังคมสงเคราะห์ของคลินิกวัยรุ่น และแนวทางการพัฒนาการสื่อสารในงานสังคมสงเคราะห์ของคลินิกวัยรุ่น เพื่อส่งเสริมบริการที่เป็นมิตรในโรงพยาบาลสังกัดกรุงเทพมหานคร การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยผู้มีส่วนร่วมในการวิจัยเป็นนักสังคมสงเคราะห์จากโรงพยาบาลสังกัดกรุงเทพมหานคร จำนวน 5 แห่ง รวมทั้งสิ้น 15 คน ซึ่งปฏิบัติงานเกี่ยวข้องในคลินิกวัยรุ่น โดยใช้การสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้างในการเก็บรวบรวมข้อมูล นำข้อมูลมาวิเคราะห์ตีความ และนำเสนอผลการศึกษาเชิงพรรณนาผลการศึกษาพบว่า ปัญหาและอุปสรรคของการสื่อสารในงานสังคมสงเคราะห์ของคลินิกวัยรุ่น โรงพยาบาลสังกัดกรุงเทพมหานคร เกี่ยวข้องกับการสื่อสารโดยตรงของนักสังคมสงเคราะห์ มี 3 ประเด็นหลักดังนี้ 1) อุปสรรคทางความคิด 2) อุปสรรคในกระบวนการสื่อสาร และ 3) อุปสรรคการสื่อความหมาย และแนวทางการพัฒนาการสื่อสารในงานสังคมสงเคราะห์ของคลินิกวัยรุ่น เพื่อส่งเสริมบริการที่เป็นมิตร เริ่มด้วยการพัฒนาการสื่อสารภายในตัวบุคคลและการสื่อสารระหว่างบุคคล โดยเน้น 3 ประเด็นสำคัญ คือ 1) ทักษะการสะท้อนคิดไตร่ตรองตนเอง 2) ทักษะและเทคนิคการฟังอย่างลึกซึ้ง และ 3) การเสริมพลังอำนาจในตนเอง นอกจากนี้ สิ่งที่น่าสนใจ คือ ผู้ที่ไม่ได้จบการศึกษาด้านสังคมสงเคราะห์โดยตรง สามารถเรียนรู้เชิงประสบการณ์จากการปฏิบัติงาน สามารถสังเกต ฝึกฝนทักษะ ฝึกปฏิบัติในงานประจำ เรียนรู้เชิงปรัชญาและหลักการ แนวคิดทฤษฎีสร้างความรู้ ตกผลึกเป็นความรู้มาปรับใช้กับการปฏิบัติงาน อีกทั้งการเปลี่ยนแปลงในยุคดิจิทัล โดยเฉพาะการใช้คอมพิวเตอร์และสมาร์ทโฟน และอินเทอร์เน็ตซึ่งเป็นเครือข่ายการสื่อสารในระบบดิจิทัล ได้เข้ามามีบทบาทในการเพิ่มช่องการเข้าถึงบริการที่หลากหลายของคลินิกวัยรุ่น แต่ในขณะเดียวกัน ก็อาจสร้างข้อจำกัดในการติดต่อสื่อสารที่ทำให้ขาดปฏิสัมพันธ์ของคน ทำให้การสื่อสาร เกิดความไม่เข้าใจระหว่างกันได้ ข้อเสนอแนะในการวิจัยครั้งนี้ ควรจัดทำฐานข้อมูลออนไลน์ (E-learning) และคู่มือเกี่ยวกับการสื่อสารสำหรับบริการที่เป็นมิตร รวมถึงจัดอบรมเชิงปฏิบัติการและกิจกรรมเสริมสร้างความรู้เท่าทันต่อการเปลี่ยนแปลง ควบคู่กับการประเมินความพร้อมสุขภาพจิตใจของผู้ปฏิบัติงาน และจัดกลุ่มการบำบัดแบบเพื่อนช่วยเพื่อน (Peer Group Therapy) นอกจากนี้ยังควรมีการศึกษาวิจัยเพื่อพัฒนารูปแบบบริการที่เป็นมิตรสำหรับวัยรุ่นของคลินิกวัยรุ่น และการวิจัยเชิงทดลองพัฒนาการสื่อสารด้วยหัวใจเพื่อให้สอดคล้องกับบริการที่เป็นมิตรกับวัยรุ่นในโลกดิจิทัล