De Haak om Leeuwarden, booronderzoek Marsum-Deinum, Gemeente Menameradiel (Fr.). Een Inventariserend Archeologisch Veldonderzoek.

Door De Steekproef bv is booronderzoek uitgevoerd op verschillende terreinen tussen Marsum en Deinum in de gemeente Menameradiel. Het betreft terreinen waarop herinrichtingswerkzaamheden zullen worden uitgevoerd in het kader van de aanleg van de Haak om Leeuwarden. Voor het (gehele) plangebied is reeds in 2014 een bureauonderzoek uitgevoerd.
In het gespecificeerd archeologisch verwachtingsmodel is uitgegaan van een middelhoge verwachting voor resten uit de ijzertijd tot en met de nieuwe tijd die mogelijk samenhangen met terpbewoning. Dergelijke vindplaatsen worden gekenmerkt door afgedekte vondstlagen die vaak bestaan uit met archeologische indicatoren vermengde klei. Voor de noordwesthoek van het deel van het plangebied tussen Marsum en Deinum is de verwachting voor resten uit de periode hoog doordat ten westen van dit deel een vindplaats uit deze periode ligt. Voor het hele plangebied geldt gezien de geologische wordingsgeschiedenis een lage verwachting voor vindplaatsen uit de steentijd en de bronstijd.
Om de archeologische verwachting te toetsen zijn binnen het deel van het plangebied langs de Harlingerstraatweg zeven boringen geplaatst en op het overige deel van het plangebied 103 boringen.
Uit de resultaten van het booronderzoek blijkt dat in het plangebied overwegend gelaagde getijden-afzettingen aanwezig zijn. Deze bestaan vaak uit een rond anderhalve meter beneden het maaiveld gelegen pakket matig slappe klei met daarin talrijke zandlaagjes. Hier bovenop ligt een pakket klei waarin weinig of geen zandlaagjes voorkomen. Door de tijd heen lijkt de afzettingsdynamiek te zijn toegenomen doordat bovenop dit pakket vaak een door talrijke zandlaagjes onderbroken kleipakket ligt met daarbovenop vaak nog een door kleilaagjes onderbroken zand pakket. Alleen op het oostelijke deel van het deel van het plangebied tussen Marsum en Deinum lijkt overwegend een afname van de afzettingsdynamiek te hebben plaatsgevonden. Bodemvorming lijkt beperkt te zijn gebleven tot de bovenste centimeters van de bodem, die zijn opgenomen in de geroerde toplaag. Deze is doorgaans dertig tot veertig centimeter dik en bestaat uit humusrijke klei van wisselende zandigheid. In de hieronder gelegen natuurlijke afzettingen zijn geen vegetatie-horizonten aangetroffen die samen zouden kunnen hangen met voor bewoning geschikte omstandigheden. Overige vuile lagen zijn evenmin aangetroffen. De enige archeologische indicatoren in het plangebied bestaan uit enkele negentiende en twintigste eeuwse puin- en aardewerkdeeltjes die zeer verspreid door het plangebied in de geroerde toplaag zijn waargenomen.

Selectieadvies (KNA 4.0 VS07) door drs. R.P. Exaltus (senior KNA-prospector)
Nergens in het plangebied zijn relevante archeologische indicatoren gevonden die aanleiding geven tot het adviseren van vervolgonderzoek. Evenmin zijn archeologische resten gevonden waarmee tijdens de verdere planvorming rekening zou moeten worden gehouden.