Waterzuiveringsinstallatie Glanerbrug, gemeente Enschede.

In opdracht van Waterschap Vechtstromen heeft RAAP in september 2024 een archeologisch vooronderzoek in de vorm van een bureauonderzoek en een verkennend booronderzoek uitgevoerd voor het plangebied Waterzuiveringsinstallatie Glanerbrug in de gemeente Enschede. Het onderzoek vond plaats in het kader van een omgevingsvergunning. Het plangebied ligt waarschijnlijk deels in een met dekzand gevuld erosiedal (noorden) en deels op een gordeldekzandrug met een plaggendek (zuiden). De in het verleden enigszins geïsoleerde, in uitstrekte gebieden met woeste gronden, gelegen ruggen en koppen langs de Glanerbeek zijn vrij laat ontgonnen. Erve Bult dat zich direct ten westen van het plangebied bevond wordt bijvoorbeeld pas in een bron uit 1601 voor het eerst vermeld. In de twintigste eeuw zijn op het Bultserve een parkaanleg en sportvelden gerealiseerd. De parkaanleg is in de loop van de tijd grotendeels verdwenen. Op de plaats daarvan bevinden zich tegenwoordig de waterzuiveringsinstallatie en sportvelden. Op basis van de resultaten van het onderzoek blijkt dat in het plangebied (mogelijk) archeologische resten bedreigd worden door de voorgenomen bodemingrepen. Op basis van archeologische vondsten elders langs het dal van de Glanerbeek is de kans op archeologische resten het grootst in het zuidelijke deel van het plangebied, waar zich vermoedelijk een deel van een dekzandrug bevindt. Ter plaatse van het beekdal is de kans op archeologische resten geringer, hoewel op de overgang naar de dekzandrug sprake kan zijn van afvaldumps, waterputten e.d. Het zal naar verwachting vooral om resten uit de steentijd en/of vroege bronstijd en uit de late bronstijd/vroege ijzertijd kunnen gaan. Op basis van de landschappelijke ligging wordt de kans op de aanwezigheid van resten uit de Romeinse tijd en middeleeuwen klein geacht. Om de gespecificeerde verwachting aan te vullen en te verfijnen is een inventariserend veldonderzoek door middel van een verkennend booronderzoek uitgevoerd. Tijdens dit onderzoek is vastgesteld dat de bodem in het onderzoeksgebied een vrij grote variatie laat zien die voor een groot deel samenhangt met grondverzet in het verleden. Het gaat hierbij om de aanleg van de vijver en van het park in het hier aanwezige erosiedal, maar ook om de kanalisatie van de Glanerbeek en het dempen van afgesneden meanders. Als gevolg hiervan is het oorspronkelijke maaiveld afgetopt en zijn nergens meer (intacte) restanten van natuurlijke bodems aangetroffen. In een boring in de zuidoosthoek van het onderzoeksgebied is mogelijk een restant van een plaggendek aangeboord. Daar zijn bovendien gedempte/dichtgeslibde lopen van de Glanerbeek vastgesteld. Eventueel aanwezige archeologische resten zijn vermoedelijk door deze beeklopen geërodeerd. Op grond van de geconstateerde staat van het bodemprofiel is de kans klein dat zich in het plangebied behoudenswaardige archeologische resten bevinden. Daarom wordt in het kader van de voorgenomen bodemingrepen geen vervolgstap uit het proces van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) noodzakelijk geacht.