Onderdendam, Monument 45097, Gemeente Bedum (Gr.). Een Inventariserend Veldonderzoek: booronderzoek.

<p>Door de Steekproef bv is een inventariserend veldonderzoek: booronderzoek uitgevoerd op een perceel ten westen van Onderdendam waarop archeologisch rijksmonument 45097 ligt.</p><p>De aanleiding voor het onderzoek is de reeds uitgevoerde aanleg van drains in het plangebied waardoor schade is opgetreden aan het archeologisch bodemarchief binnen het monument. De doelstelling van het door De Steekproef verrichte booronderzoek is het verzamelen van gegevens op grond waarvan een inschatting gemaakt kan worden van de gevolgen van de aanleg van het drainage-systeem voor de archeologische waarden op de langere termijn.</p><p>Uit het booronderzoek blijkt dat het wierdelichaam overwegend bestaat uit een tamelijk homogeen pakket sterk humeuze klei dat is vermengd met deeltjes roodbakkend baksteenpuin en met houtskoolspikkels en dat groen gevlekt is door de aanwezigheid van fosfaat. De dikte van het wierdelichaam loopt uiteen van twintig tot dertig centimeter langs de noord-, west- en zuidrand van het terrein tot ongeveer anderhalve meter op het centrale deel. Hierbij is niet meegerekend de bovenop het wierdelichaam gelegen moderne ploeglaag van vijfentwintig tot veertig centimeter dikte. Het wierdepakket is zeer compact.</p><p>De oxidatie-reductiegrens volgt overwegend de onderkant van wierdepakket. De grondwaterspiegel volgde ongeveer het verloop van de oxidatie-reductiegrens maar lag ten tijde van het onderzoek consequent iets lager. In één boring is onverbrand dierlijk bot gevonden op een diepte van 1,3 meter beneden het maaiveld (0,5 meter boven NAP). </p><p>De onderkant van de drains (80 tot 90 centimeter onder het maaiveld) ligt binnen het monument veertig tot tachtig centimeter boven de oxidatie-reductiegrens. Doordat de drains boven de oxidatie-reductiegrens liggen, zal naar verwachting geen toename plaatsvinden van de aantasting van onverbrande organische resten op het deel van de wierde waarop de drains liggen. De drains liggen echter op een lager NAP-niveau dan de onderkant van de wierdelagen op het hoogste deel van de wierde dat ten westen ligt van het terreindeel waarop de drains liggen. Het is daardoor tenminste theoretisch denkaar dat verbeterde ontwatering tot verlaging van de grondwaterstand en daardoor tot toename van de diepte van de oxidatiereductiegrens zal leiden langs de oostrand van het centrale, hoogste deel van de wierde. Door de sterke compactie van de klei waaruit het wierdepakket bestaat, lijkt dit echter niet erg waarschijnlijk. De sterke compactie maakt de klei slecht waterdoorlatend. Dit bleek uit het ontbreken van een meetbare grondwaterspiegel in negen van de zestien boringen na afloop van het booronderzoek.</p>