Archeologisch bureauonderzoek Mantingerveld te Nieuw-Balinge. Gemeente Midden-Drenthe.

<p>Het betreft een archeologisch bureauonderzoek voor de locatie aan de Hullenzandweg ten zuidwesten van Nieuw-Balinge (gemeente Midden-Drenthe). Het onderzoek is uitgevoerd in het kader van het opstellen van een nieuw bestemmingsplan.</p><p>Op basis van de landschappelijke ligging op een dekzandrug waarlangs een aantal pingoruïnes liggen, wordt de hoge archeologische verwachting op de gemeentelijke verwachtingskaart voor het grootste deel van het plangebied bevestigd. Deze geldt met name voor vuursteenvindplaatsen uit het Laat-Paleolithicum tot en met het Neolithicum. De archeologische resten worden in de podzolbodem verwacht. Het archeologische sporenniveau ligt onder de bouwvoor (vanaf 20 – 30 cm beneden maaiveld) in de top van de podzolbodem en/of dekzand (C-horizont). Het is niet bekend of plaatselijk een afdekkende (stuifzand)laag aanwezig is.</p><p>De verwachting op de gemeentelijke kaart is op drie punten aangepast:</p><p>- De laagte aan de noordkant van het plangebied is op de gemeentelijke kaart als ‘niet gekarteerd’ aangegeven. Op basis van de landschappelijke gegevens en historisch kaartmateriaal ligt hier een pingo-ruïne (weliswaar aangetast door veenwinning), die bovendien een grotere omvang lijkt te hebben gehad. Ook aan de zuidwestkant van het plangebied heeft de pingo-ruïne waarschijnlijk een grotere omvang. Rondom pingo-ruïnes is een verhoogde kans op de aanwezigheid van een vuursteenvindplaats. Hiervoor is een randzone gedefinieerd van 50 m breed rondom de pingo-ruïne. Het advies is om de randzones van de pingo-ruïne net als de twee gekarteerde pingo-ruïnes aan de westkant van het plangebied aan te merken als Waarde – Archeologie 3.<br>- De andere laagtes/vennen in het plangebied hebben een lage verwachting, maar kunnen wel bijzondere vondsten bevatten zoals een rituele depositie.<br>- Het oorspronkelijke reliëf is ter plaatse van de landbouwgronden (deels) geëgaliseerd. Het is niet bekend in hoeverre het archeologische bodemarchief daarbij is aangetast.</p><p>De gemeente stelt in haar beleid een vrijstellingsgrens van 1.000 m2 in de hoge verwachtingszone. Uitgaande van een graf met een omvang van ca. 2,75 m2 wordt deze grens overschreden bij meer dan 370 graven. Voor de randzones van de pingo-ruïnes is het advies om een lagere ondergrens te hanteren in lijn met het gemeentelijk beleid voor de pingo-ruïnes van 100 m2.</p><p>Het is de vraag of de hoge archeologische verwachting terecht is, omdat er vanuit de recente ontginningsgeschiedenis grootschalige bodemverstoringen worden verwacht. Vanwege de verwachte bodemverstoring wordt geadviseerd om de archeologische verwachting te toetsen door middel van een Inventariserend Veldonderzoek, verkennende fase. Met dit onderzoek wordt de bodemopbouw in kaart gebracht en wordt de intactheid van de bodem en het potentiële archeologische niveau vastgesteld. Ook kan de aanwezigheid en opbouw van intacte venige, venbodems worden vastgesteld. Vervolgens kan aan de hand van de plannen/het ontwerp voor natuurbegraven beoordeeld worden of aanvullend onderzoek nodig is om daadwerkelijk de aanwezigheid van archeologische vindplaatsen vast te stellen (karterende en/of waarderende fase).</p><p>Het voorstel is om het onderzoeksgebied voor het verkennende booronderzoek te beperken tot de huidige landbouwgronden. De bosgebieden zullen namelijk gehandhaafd blijven en hierbinnen zijn de mogelijkheden voor begraven vanwege de bomen beperkt. De aantasting van het archeologische bodemarchief zal hier dus ook gering zijn.</p>