Plangebied Kurversgraaf in Arcen, gemeente Venlo; archeologisch vooronderzoek: een karterend booronderzoek

<p>In opdracht van de gemeente Venlo heeft RAAP Archeologisch Adviesbureau een karterend booronderzoek uitgevoerd in plangebied Kurversgraaf in Arcen in de gemeente Venlo. De Kurversgraaf is een deel van de voormalige vestinggracht rond Arcen (eerste vermelding: 14e eeuw). Het primaire doel van het onderzoek is te bepalen hoe de (bodemkundige) opbouw van de Kurversgraaf eruit ziet en wat de datering, diepteligging en gaafheid is. Dit is een cultuurhistorisch relict dat is aangewezen als (bouwkundig) rijksmonument. De gracht is tegenwoordig nog zichtbaar over een lengte van circa 110 m aan de zuidrand van de historische dorpskern.<br>Die is relatief smal en ondiep in het oosten, maar wordt groter in de richting van de Maas. Het moet niet worden uitgesloten dat de gracht met een vrijwel vlakke bodem is aangelegd, maar dat die door erosieve werking door het uitvloeien van grond- en oppervlaktewater naar de Maas is uitgeschuurd. De gracht is gedeeltelijk dichtgeslibd, maar toch is tegenwoordig nog een flink deel van deze forse gracht zichtbaar. Restanten van een wal konden niet duidelijk worden waargenomen, ondanks toponymie (straatnaam Wal) en de logische aanname dat een wal aan de binnenzijde van de gracht lag. Ondanks de geringe boordiameter zijn in diverse boringen vondsten aangetroffen, zoals aardewerk, verbrande leem, puin en houtskool. Het aardewerk is zeer fragmentarisch en nauwelijks te dateren. Het kan alleen op hoofdlijnen worden gedetermineerd en gedateerd in de (Late) Middeleeuwen en Nieuwe tijd. De hoeveelheid vondsten geeft echter wel aan dat veel materiaal in de gracht aanwezig is.<br>De resultaten van het onderzoek tonen aan dat de restanten van de Kurversgraaf bij de bestaande planvorming niet verstoord worden. De archeologische resten bevinden zich namelijk buiten de zone van de geplande bodemingrepen. Wanneer de ingrepen plaats vinden buiten de gracht, blijven de archeologische resten behouden. RAAP ziet in dat geval vanuit archeologisch oogpunt geen restricties ten aanzien van de geplande bodemingrepen. Het is echter de vraag of het gewenst is om de geplande ingrepen en bouwwerkzaamheden dicht op dit cultuurhistorisch relict uit te voeren. Indien de Kurversgraaf goed wordt onderhouden, dan zal dit de beleefbaarheid van dit cultuurhistorisch relict, dat herinnert aan de glorietijd van Arcen, vergroten. Zo kan ook de beleefbaarheid ervan worden vergroot. Indien de geplande ingrepen plaatsvinden in de gracht of wanneer (het gedempte deel van) de gracht wordt uitgegraven, dan wordt de originele opvulling van de gracht verstoord. Indien behoud in situ van de gracht niet mogelijk of gewenst is, wordt aanbevolen om archeologisch onderzoek uit te laten voeren in de vorm van een begeleiding of een kleinschalige opgraving. Dit onderzoek dient om de wetenschappelijke informatie van de Kurversgraaf te documenteren en ex situ te bewaren.<br>Dit rapport geeft (selectie)adviezen. De bevoegde overheid (gemeente Venlo) kan deze laten bekrachtigen in een selectiebesluit.</p>