มาตรการทางกฎหมายในการคุ้มครองผู้บริโภคสำหรับเด็กศึกษาเฉพาะกรณีผลิตภัณฑ์ไฟแช็ก

ในปัจจุบันด้วยพัฒนาการทางเทคโนโลยี ทำให้ผลิตภัณฑ์ไฟแช็กมีการเปลี่ยนแปลงและวิวัฒนาการในหลายรูปแบบหลากชนิด เพื่อตอบสนองความต้องการของผู้บริโภค สำหรับประเทศไทยนั้นจากสถิติข้อมูลโดยศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร กระทรวงการคลัง พบว่าผลิตภัณฑ์ไฟแช็กจัดเป็นสินค้าฟุ่มเฟือย ลำดับที่ 17 ซึ่งเป็นสินค้าส่งออกและนำเข้า มีมูลค่าทางเศรษฐกิจไม่ต่ำกว่าพันล้านบาท ทั้งนี้จากรายงานมูลค่าการนำเข้าจำแนกตามหมวดสินค้าฟุ่มเฟือย ประจำปี 2558 ลำดับที่ 17 ไฟแช็กและอุปกรณ์ มีมูลค่าการนำเข้าถึง 450,924,208 บาท และมีมูลค่าการส่งออกถึง 1,113,769,820 บาท ดังนั้นเห็นได้ว่าผลิตภัณฑ์ไฟแช็กจัดเป็นสินค้าที่มีมูลค่าทางเศรษฐกิจสูง ทั้งนี้ในกรณีที่ผู้บริโภคนำผลิตภัณฑ์ไฟแช็กไปใช้อย่างผิดวิธีแล้วก่อให้เกิดอุบัติเหตุขึ้น โดยเฉพาะในกรณีที่ผู้นำผลิตภัณฑ์ไฟแช็กไปใช้นั้นเป็นเด็ก ซึ่งจะเห็นได้ว่าผลิตภัณฑ์ไฟแช็กที่เด็กสามารถเข้าถึงได้ง่ายและเป็นที่แพร่หลายและนิยมใช้ จะเป็นผลิตภัณฑ์ไฟแช็กสำหรับจุดบุหรี่ ซึ่งเป็นผลิตภัณฑ์ไฟแช็กก๊าซประเภทบรรจุก๊าซได้ครั้งเดียว ซึ่งมีวางจำหน่ายทั่วไปตามท้องตลาด การที่เด็กได้ใช้ผลิตภัณฑ์ไฟแช็กสำหรับจุดบุหรี่ ซึ่งเป็นไฟแช็กก๊าซประเภทบรรจุก๊าซได้ครั้งเดียว โดยรู้เท่าไม่ถึงการณ์ ขาดความระมัดระวังทำให้เกิดอุบัติเหตุต่างๆมากมาย อันส่งผลกระทบทั้งทางร่างกาย จิตใจและทรัพย์สินแม้ประเทศไทยจะมีกฎหมายคุ้มครองสิทธิของผู้บริโภคที่จะได้รับความปลอดภัยจากการใช้สินค้า และสิทธิของผู้บริโภคที่จะได้รับการเยียวยาความเสียหายที่เกิดขึ้นจากสินค้าที่ไม่ปลอดภัย ตาม มาตรา 4 แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองผู้บริโภค พ.ศ.2522 แต่กฎหมายไทยที่มีอยู่ก็ยังไม่เพียงพอต่อการคุ้มครองป้องกันเด็กที่จะได้รับความปลอดภัย จากการใช้ผลิตภัณฑ์ไฟแช็กสำหรับจุดบุหรี่ ซึ่งเป็นผลิตภัณฑ์ไฟแช็กก๊าซประเภทบรรจุก๊าซได้ครั้งเดียวหรือ Disposable Lighter จากการศึกษาวิจัยพบว่า ในเรื่องมาตรการทางกฎหมายในการคุ้มครองผู้บริโภคจากผลิตภัณฑ์ไฟแช็กสำหรับเด็ก ศึกษาเฉพาะกรณีผลิตภัณฑ์ไฟแช็กสำหรับจุดบุหรี่ ซึ่งเป็นผลิตภัณฑ์ไฟแช็กก๊าซประเภทบรรจุก๊าซได้ครั้งเดียว มีกฎหมายที่เกี่ยวข้อง คือ อนุสัญญาว่าด้วยสิทธิเด็ก พระราชบัญญัติคุ้มครองเด็ก พ.ศ.2546 พระราชบัญญัติคุ้มครองผู้บริโภค พ.ศ. 2522 พระราชบัญญัติว่าด้วยความรับผิดต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นจากสินค้าที่ไม่ปลอดภัย พ.ศ.2551และพระราชบัญญัติมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม พ.ศ. 2511ทั้งนี้จากการศึกษาพบว่าในประเทศสหรัฐอเมริกาได้มีมาตรการทางกฎหมายในการดูแลผลิตภัณฑ์ไฟแช็กสำหรับเด็กไว้โดยเฉพาะกล่าวคือ Consumer Product Safety Act Regulations Part 1210 - Safety Standard for Cigarette Lighter และรวมไปถึงในสหภาพยุโรปก็ได้มีมาตรการทางกฎหมายในการดูแลผลิตภัณฑ์ไฟแช็กสำหรับเด็กไว้เช่นกัน คือ Decision 2006/502/EC โดยมุ่งเน้นศึกษามาตรการทางกฎหมายในการควบคุมผลิตภัณฑ์ไฟแช็กสำหรับจุดบุหรี่ในเรื่องการดูแลความปลอดภัยสำหรับเด็ก โดยกล่าวถึงกฎหมายของประเทศสหรัฐอเมริกาและสหภาพยุโรป โดยได้ใช้หลักผลประโยชน์สูงสุดของเด็กบนหลักการในการคุ้มครองผู้บริโภคในระดับสูงกล่าวคือ ผลิตภัณฑ์ไฟแช็กสำหรับจุดบุหรี่จะต้องมีอุปกรณ์ป้องกันและทนทานต่อการใช้งานจากเด็กที่มีอายุต่ำกว่า 5 ปี ซึ่งวิทยานิพนธ์เล่มนี้เสนอให้มีมาตรการสำหรับการคุ้มครองเด็ก เพื่อเป็นการป้องกันอันตรายที่จะเกิดจากเด็กได้ใช้งานผลิตภัณฑ์ไฟแช็กสำหรับจุดบุหรี่ ซึ่งเป็นผลิตภัณฑ์ไฟแช็กก๊าซประเภทบรรจุก๊าซได้ครั้งเดียว เป็นการเฉพาะบนพื้นฐานหลักผลประโยชน์สูงสุดของเด็กตามอนุสัญญาว่าด้วยสิทธิเด็ก