Plangebieden Schreurserve en Minkmaatstraat e.o. te Enschede, gemeente Enschede.

In opdracht van de gemeente Enschede heeft RAAP in november/december 2024 een archeologisch vooronderzoek in de vorm van een bureauonderzoek uitgevoerd voor de plangebieden Schreurserve en Minkmaatstraat e.o. te Enschede in de gemeente Enschede. In deelgebied Schreurserve zal een watergang worden aangelegd, evenals drie overloopgebieden. In deelgebied Minkmaatstraat vindt een riool- en wegreconstructie plaats. Op basis van de tijdens het bureauonderzoek verzamelde gegevens is een gespecificeerde archeologische verwachting opgesteld. Deze geeft inzicht in de aard en de ouderdom (inclusief omvang en uiterlijke kenmerken), (diepte)ligging, en gaafheid van eventueel aanwezige archeologische resten. In het plangebied komen gradiëntsituaties voor aangezien het plangebied op de flank van de stuwwal ligt. Uit historische bronnen is niet op te maken of in de nabijheid van het plangebied stromend water aanwezig was. De stuwwal zit met diverse klei- en zandlagen ook dermate complex in elkaar dat dit moeilijk te reconstrueren is. Op basis van de aanwezigheid van vindplaatsen van jager-verzamelaars elders op de stuwwal, worden dergelijke vondstlocaties ook binnen het plangebied verwacht. Hierbij moet dan vooral worden gedacht aan jachtkampementen uit het laat paleolithicum, mesolithicum en neolithicum. Deze vindplaatsen kenmerken zich door een (oppervlakkige) concentratie van vuurstenen werktuigen en afval. Door de ligging op een overreden stuwwal is sprake van een afwisseling van vruchtbare kleigronden, maar ook arme zandgronden. Bovendien was sprake van sterk wisselende grondwaterstanden. Over het algemeen kan worden gesteld dat het stuwwalgebied interessant was voor bewoning en dat er dan ook archeologische resten uit de periode van de landbouwers worden verwacht. Wel kan worden gesteld dat een groot deel van het plangebied onderdeel van de marke was en pas vrij laat (in de loop van de 19e eeuw) ontgonnen is. Tot slot dient te worden vermeld dat in het gehele deelgebied Schreurserve in de afgelopen eeuwen klei is gewonnen voor de baksteenindustrie In het plangebied liggen dekzanden uit het Laat-Pleistoceen (of oudere klei-/zandlagen uit de Saaleijstijd) direct aan het maaiveld. Het huidige maaiveld vormt zodoende al sinds het laat-paleolithicum het loopvlak. Aangezien een jong afdekkend pakket ontbreekt, kunnen archeologische resten vanaf d eze periode direct aan het maaiveld aanwezig zijn, waarbij het archeologisch sporenniveau direct onder de bouwvoor wordt verwacht. Waarschijnlijk is dan ook sprake van een slechte conservering van archeologische resten. Bovendien is vastgesteld dat de ondergrond in deelgebied Schreurserve verstoord is tot diep onder het archeologisch relevante niveau. Op basis van de resultaten van dit onderzoek blijkt dat in het plangebied hoogstwaarschijnlijk geen archeologische resten bedreigd worden. Daarom wordt in het kader van de voorgenomen bodemingrepen geen vervolgstap uit het proces van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) noodzakelijk geacht.