Inventariserend veldonderzoek door middel van proefsleuven met doorstart naar een opgraving te Nibbixwoud

In opdracht van Scholtens Projecten bv heeft Archol bv tussen 6 en 15 maart 2023 een archeologisch proefsleuvenonderzoek (IVO-p) uitgevoerd in het plangebied Nibbixwoud-west. Aanleiding voor het onderzoek is het voornemen om op de locatie woningbouw te realiseren. Tijdens dit proefsleuvenonderzoek is er een behoudenswaardige vindplaats uit de middeleeuwen aangetroffen. Hierop is tijdens overleg tussen de uitvoerder, opdrachtgever en regio archeoloog besloten een doorstart naar een opgraving voor deze locatie plaats te laten vinden. Het noordelijke deel van het plangebied ligt hoger dan het zuidelijk deel en bestaat uit kreekrugafzettingen van fijn zand. Er heeft in deze zone aftopping plaatsgevonden. Het zuidelijke deel kenmerkt zich door kwelderafzettingen met klei en zandlagen. In de kwelderafzettingen zijn vegetatieniveaus aangetroffen die dateren uit de laat-neolithische tot midden-bronstijd, maar er zijn geen archeologische resten met deze niveaus geassocieerd. De aangetroffen archeologische resten bevonden zich in de top van de kwelder- en kreegkrugafzettingen. Voor de zandige en zavelige gronden werd een hoge verwachting gesteld voor vindplaatsen uit de bronstijd. Deze zijn echter niet aangetroffen. Dit kan deels verklaard worden door het aftoppen van de hogere delen van het plangebied tijdens de ruilverkaveling, wat mogelijk archeologische resten heeft vergraven. Daarnaast zijn aanwijzingen voor bronstijdbewoning westelijk van Hoorn-Medemblik schaars, wat erop kan wijzen dat er in dit gebied tijdens de bronstijd geen bewoning heeft plaatsgevonden. Het archeologisch onderzoek heeft 63 sporen en 57 vondsten opgeleverd, alle uit de late middeleeuwen en de Nieuwe Tijd. De sporen uit deze periodes omvatten ontginningssloten, kuilen en paalkuilen, waarbij de meeste vondsten middeleeuws aardewerk en enkele fragmenten uit de Nieuwe Tijd betroffen. De aardewerkfragmenten wijzen op menselijke activiteit vanaf de midden-12e eeuw tot het midden van de 13e eeuw, mogelijk al vanaf het midden van de 11e eeuw. In de aangetroffen paalkuilen kon geen duidelijke structuur worden herkend. Mogelijk betreft het de restanten van een veldschuur die niet overal even diep is gefundeerd, waardoor de vorm van het gebouw niet goed zichtbaar was in het veld. Geconcludeerd kan dus worden dat het terrein in de middeleeuwen mogelijk vanaf het midden van de 11e , maar in ieder geval vanaf het midden van de 12e eeuw tot in de 15e eeuw gebruikt werd door de mens. Duidelijke bewoningsresten zijn niet aangetroffen, hoewel sporen deels door latere egalisatie en bodembewerking verloren gegaan kunnen zijn. In ieder geval werd het gebied voor agrarische activiteiten gebruikt, daarop wijzen de kuilen en mogelijke veldschuur.