Archeologisch bureauonderzoek Natura2000 Lemselermaten nabij Weerselo, gemeente Dinkelland (OV) Laagland Archeologie Rapport 313

<p>Laagland Archeologie heeft in juni-juli 2019 een Archeologisch bureauonderzoek<br>uitgevoerd aan de Lemselermaten te nabij Weerselo. Het onderzoek vond plaats in<br>verband met de ruimtelijke procedure rondom de versterking van natuurwaarden in het<br>Natura 2000-gebied Lemselermaten. Een en ander gaat gepaard met bodemingrepen,<br>waardoor archeologische resten kunnen worden aangetast.<br>Het bureauonderzoek heeft tot doel een archeologisch verwachtingsmodel op te stellen.<br>Centraal staat daarbij de vraag of en zo ja welke archeologische resten (complextype,<br>datering, diepteligging en gaafheid) in het plangebied kunnen worden verwacht.<br>In het plangebied komen diverse dekzandruggen voor, temidden van<br>dekzandwelvingen. Door het plangebied lopen linten met beekdalafzettingen. Op de<br>hogere delen van het landschap ligt dekzand, waarin zich een veldpodzolbodem heeft<br>gevormd. In de lagere delen in en langs het beekdal hebben zich beekeerdgronden en<br>venige beekdalgronden gevormd. In de omgeving van het plangebied zijn diverse<br>waarnemingen bekend. Deze zijn vrijwel alle aangetroffen op de hogere delen van het<br>landschap en zijn met name afkomstig uit de periode mesolithicum – ijzertijd. In<br>historische tijden is het oostelijke deel van het plangebied overwegend in gebruik<br>geweest als gras- en hooiland. In het noordwestelijk deel komt bouwland voor, waarop<br>waarschijnlijk een plaggendek is aangebracht. Rond het begin van de 19e eeuw was het<br>oostelijke en centrale deel nog onontgonnen. Pas rond de eerste helft van de vorige<br>eeuw is het plangebied grotendeels ontgonnen. Voor zover bekend hebben er geen<br>grootschalige bodemingrepen/egalisaties plaatsgevonden. Aangenomen wordt daarom<br>dat het bodemprofiel nog redelijk goed intact is.<br>In het plangebied worden met name resten uit het mesolithicum en de periode<br>neolithicum – ijzertijd verwacht. Voor wat betreft resten uit het mesolithicum worden<br>deze met name op kleine dekzandopduikingen in het beekdal verwacht. Op de<br>zandopduikingen elders in het plangebied worden resten uit de periode neolithicum –<br>ijzertijd verwacht (hoge verwachting). Resten uit latere perioden (Romeinse tijd – late<br>middeleeuwen kunnen niet uitgesloten worden (middelhoge verwachting). Op oude<br>kaarten zijn amper aanwijzingen voor bewoning. Resten uit de nieuwe tijd worden dan<br>ook niet verwacht.<br>Laagland archeologie adviseert vervolgonderzoek op locaties waar bodemverstorende<br>ingrepen zijn voorzien èn waar sprake is van een middelhoge of hoge verwachting op<br>het aantreffen van archeologische resten èn waarbij de geplande ingrepen dieper reiken<br>dan 40 cm -mv. Conform het gemeentelijk beleid geldt geen onderzoeksplicht indien<br>ingrepen minder diep reiken dan 40 cm -mv. Echter, in dit deel van Nederland liggen<br>archeologische resten vaak dicht onder het maaiveld en kunnen ze ook bij ondiepe (<<br>40 cm -mv) worden aangetast. Om deze reden bevelen we ook hier archeologisch<br>vervolgonderzoek aan op locaties waar sprake is van een middelhoge of hoge<br>verwachting.<br>Deze gebieden zijn aangegeven op een advieskaart. We adviseren eerst verkennende<br>boringen te zetten op deze delen. Deze boringen beogen te onderzoeken in welke mate<br>het bodemprofiel intact is. Delen met een intact bodemprofiel komen daarbij normaliter<br>in aanmerking voor vervolgonderzoek in de vorm van karterende boringen. Dit type<br>onderzoek beoogt specifiek archeologische vindplaatsen op te sporen.<br>De implementatie van dit advies is overgenomen door de bevoegde overheid, de<br>provincie Overijssel. De provincie wordt hierin vertegenwoordigd door de<br>regioarcheoloog, de heer A. Vissinga.</p>