Archeologisch onderzoek plangebied aanvoerleiding Evertsoord te Evertsoord, gemeente Horst aan de Maas

<p>In opdracht van Waterschap Limburg heeft Sweco Nederland B.V. een archeologisch onderzoek uitgevoerd in het plangebied aan de Patersstraat en Helenaveenseweg te Evertsoord, gemeente Horst aan de Maas. De aanleiding voor dit onderzoek zijn graafwerkzaamheden in verband met voorgenomen herstelwerkzaamheden aan een bestaande watergang bij Evertsoord in de gemeente Horst aan de Maas. </p><p>In het eerder uitgevoerde bureauonderzoek zijn de voorgenomen ingrepen onderzocht. Na afstemming tussen opdrachtgever en bevoegde overheid (gemeente Horst aan de Maas) is vastgesteld dat ter plaatse graafwerkzaamheden aan de kade boven de waterstand een inventariserend veldonderzoek door middel van boringen moet worden uitgevoerd. Doel hierbij is de mate van gaafheid van de bodemopbouw vast te stellen en daarmee eventuele kansrijke zones voor archeologische vindplaatsen te markeren. </p><p>In het gebied zijn mogelijk resten uit het Laat-Paleolithicum tot en met de Nieuwe Tijd aanwezig op en in de top van het dekzand. In gebieden waar mogelijk veen aanwezig is geweest geldt een verwachting uit het Laat-Paleolithicum tot en met het Neolithicum in de top van het dekzand en vanaf de Bronstijd tot en met de Nieuwe Tijd in het veen. Het veen zal echter grotendeels zijn verdwenen door veenwinning in de 19e eeuw. Volgens de bodemkaart zijn er echter alleen podzolbodems aanwezig in het plangebied, wat de aanwezigheid van veen onwaarschijnlijk maakt. Archeologie uit het Laat-Paleolithicum tot en met de Nieuwe Tijd kan direct vanaf het maaiveld worden verwacht.</p><p>Uit de boringen blijkt echter dat het veen vrijwel volledig is verdwenen door afgraving. De top van het dekzand blijkt ook niet meer intact, aangezien er brokken dekzand in de onderste verstoorde laag aanwezig zijn. Het hele pakket is geroerd, en vervolgens weer opgevuld met zand, resten veen, het geroerde dekzand en leem. Hier en daar is onderin het pakket weer een laag met verstoord veen geplaatst. Deze verstoorde laag is ca. 0,7 tot 1,4 meter diep vanaf het maaiveld. Slechts in zes boringen zijn resten van een podzol aangetroffen. Hier waren de verstoringen slechts ondiep, ca. 20 tot 50 cm. Het gaat om een restant van een B-horizont die bovenaan verstoord is geraakt door de veenwinning, maar die onderin het pakket nog redelijk intact blijkt. Bij boring 34 is zelfs nog een klein deel van de E-horizont zichtbaar. Het bovenste deel is wel verstoord door de veenafgraving. Dit is het meest kansrijke gebied om mogelijk archeologie aan te treffen. De top van het dekzand is echter niet meer intact, tot ruim in de B-horizont is het pakket verstoord waardoor het oorspronkelijke loopvlak niet meer intact is. Opvallend is ook dat het gebied qua reliëf heel weinig in hoogte verschilt, zeer waarschijnlijk is het gebied geëgaliseerd en afgetopt op hoger gelegen delen.</p><p>Ter plaatse van boringen 28, 30, 31, 32, 33 en 34 is een kleine kans op mogelijke archeologische waarden aangezien hier een (deels intacte) podzolbodem aanwezig is. De voorgenomen ingrepen van het afgraven van het talud met 50 cm lijkt echter geen enorm risico voor de beperkte archeologische waarden uit het Neolithicum die nog aanwezig zijn. De vondstdichtheid en sporendichtheid in deze periode is zeer beperkt en gezien er afgegraven wordt in het talud, zal misschien 25 cm van het vlak verdwijnen. Archeologisch vervolgonderzoek wordt derhalve niet zinvol geacht. De voorgenomen bodemingrepen kunnen zonder archeologisch voorbehoud worden uitgevoerd.</p>