Archeologisch bureauonderzoek Zutphensestraat 242 te Apeldoorn, gemeente Apeldoorn (GD)

<p>Laagland Archeologie heeft in maart 2024 een Archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd aan de Zutphensestraat 242 te Apeldoorn. Het onderzoek vond plaats in verband met de ruimtelijke procedure rondom uitbreiding van een bedrijventerrein.
Het onderzoek is uitgevoerd conform de protocollen SIKB KNA 4002 en 4003.</p><p>
Het bureauonderzoek had tot doel een archeologisch verwachtingsmodel op te stellen. Centraal staat daarbij de vraag of en zo ja welke archeologische resten (complextype, datering, diepteligging en gaafheid) in het plangebied kunnen worden verwacht. Hiertoe zijn landschappelijke, archeologische en historische bronnen geraadpleegd.</p><p>
Geomorfologisch ligt dit plangebied op de overgang van een terrasrest van daluitspoelingswaaierafzettingen met overwegend fijnzandige gooreerd- en humuspodzolgronden in het westen en de een lage dekzandrug, -kop of -welving met een matig dik plaggendek van 30 – 50 cm dik in het oosten. De zuidwestelijke hoek van het plangebied ligt op een dekzandlaagte en beekoverstromingsvlakte met beekeerdgronden in sterk siltig zand. Beekeerdgronden wijzen op een hogere grondwaterstand en laar-/humuspodzolgronden wijzen op een lagere grondwaterstand. Het plangebied ligt aan De Groote Wetering. Normaalgesproken gaat het bij een wetering om een gegraven watergang.</p><p>
Het bodemprofiel is mogelijk deels verstoord vanwege de aanwezige bebouwing. De bodem rond de bebouwing lijkt opgehoogd te zijn.
In de omgeving van het plangebied zijn archeologische resten uit de Steentijd, Bronstijd en IJzertijd bekend. Het overgrote zuidelijke plangebied was in de 18e eeuw in gebruik als hooiland, een landgebruik dat voornamelijk was gereserveerd voor natte gronden. Ergens eind 18e/begin 19e eeuw is dit terrein geschikt gemaakt voor bouwland, waarschijnlijk door de aanleg van sloten. Het terrein direct aan de Zutphensestraat 242 is in ieder geval vanaf de 18e eeuw bebouwd en was in gebruik als herberg. </p><p>
Op basis van de resultaten van het bureauonderzoek geldt een middelgrote archeologische verwachting voor het Laat-Paleolithicum tot Nieuwe Tijd in het oostelijke plangebied dat grotendeels op dekzandwelvingen gelegen is. Het overgrote zuidelijke deel was in de 18e eeuw in gebruik als hooiland en mogelijk erg nat. Deze gronden lijken ergens eind 18e/begin 19e eeuw geschikt gemaakt te zijn voor bouwlanden. Om die reden is de archeologische verwachting voor het overgrote, zuidelijke plangebied middelhoog. Het noordelijke plangebied direct aan de Zutphenseweg heeft een hoge archeologische verwachting vanaf de Middeleeuwen, vanwege de ligging aan een oude doorgaande weg. Omdat de watergang tegen het westelijke plangebied waarschijnlijk gegraven is en niet natuurlijke is de archeologische verwachting voor jager-verzamelaars middelhoog voor het plangebied. </p><p>
Op basis van de resultaten van het bureauonderzoek worden archeologische resten verwacht. De geplande bodemingrepen zullen deze resten zeer waarschijnlijk aantasten. We adviseren daarom vervolgonderzoek aan in de vorm van een verkennend booronderzoek. Hierbij worden verspreid over de toegankelijke delen van het plangebied in totaal 49 grondboringen gezet. Conform de richtlijnen van de gemeente Apeldoorn wordt uitgegaan van 7 boringen/ha bij een verkennend booronderzoek. De boringen hebben tot doel het archeologische verwachtingsmodel te toetsen en zo nodig aan te vullen.</p><p>
Dit advies is in handen van de bevoegde overheid, de gemeente Apeldoorn. De gemeente wordt hierin vertegenwoordigd door haar deskundige, de heer G. Spanjaard.</p><p>
Mochten tijdens de werkzaamheden onverhoopt toch archeologische resten worden aangetroffen, of resten waarvan redelijkerwijze kan worden vermoed dat het om archeologische resten gaat, dan geldt op grond van de Erfgoedwet (art. 5.10) een meldingsplicht. Dit kan bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE, www.cultureelerfgoed).</p>