Bureauonderzoek kabeltracé Fianestraat 9-15 te Bergen op Zoom

<p>In opdracht van Enexis Netbeheer B.V. is door Antea Group een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd voor een plangebied tussen Fianestraat 15 en 9 in Bergen op Zoom (gemeente Bergen op Zoom). Aanleiding voor het onderzoek is de aanleg van een kabel langs de Fianestraat en richting het zuiden langs het spoor.
</p><p>
Bij de aanlegwerkzaamheden kunnen eventuele archeologische waarden worden verstoord. Het archeologisch onderzoek dient als onderbouwing voor de ruimtelijke procedure. Een bureauonderzoek is de eerste stap binnen de Archeologische Monumentenzorg (AMZ, zie bijlage 2). Voor het plangebied geldt een onderzoeksplicht conform het beleid van de gemeente Bergen op Zoom.
</p><p>

De opdrachtgever heeft het voornemen om een kabel aan te leggen door het graven van een sleuf van 1 meter breed en een diepte van 0,8 meter. Om schade aan de spoorwegovergang te voorkomen wordt hier gebruik gemaakt van een gestuurde boring.
</p><p>

Verwachting Het landschap bij Bergen op Zoom is ontstaan op de grens van land en zee. Tussen 800.000 tot 100.00 jaar geleden (vroeg- tot midden paleolithicum) werden kleilagen (Formatie van Waalre) afgezet. Deze werden vervolgens in de verschillende ijstijden afgedekt door een dekzandpakket (Formatie van Boxtel). Het huidige plangebied bevindt zich op de overgang tussen een hooggelegen terras en een laaggelegen kwelderlandschap waar in latere perioden erosie heeft plaatsgevonden door invloed vanuit de zee die geleid heeft tot het ontstaan van een steile rand.
</p><p>

De lagergelegen delen van het gebied werden opgevuld met veengrond dat in de Romeinse tijd en vooral de middeleeuwen gewonnen werd. Hierdoor kreeg de zee weer speling in het gebied en kreeg de zee weer invloed op de Brabantse Wal. De erosie vanuit de zee in verschillende perioden hebben waarschijnlijk archeologische resten afkomstig van voor de nieuwe tijd verstoord. Het archeologische materiaal dat kan worden aangetroffen bestaat waarschijnlijk vooral uit verspoeld materiaal en betreffen voornamelijk toevalsvondsten.
</p><p>

Archeologische resten afkomstig uit de nieuwe tijd zullen niet verstoord zijn geraakt door deze natuurlijke processen door de bedijking van het gebied. Op historisch kaartmateriaal is bewoning zichtbaar nabij de (later aangelegde) spoorwegovergang op de Fianestraat. Deze bewoning is op later kaartmateriaal verdwenen. Sporen van bewoning uit de nieuwe tijd kunnen bestaan uit een variatie van nederzettingssporen en kunnen direct onder het maaiveld aangetroffen worden. De kans is echter groot dat deze sporen van bewoning zijn verstoord bij de aanleg van het spoor of bij werkzaamheden aan de Fianestraat. De spoorweg is aangelegd in 1868 nadat er 5 tot 8 meter aan grond van de Brabantse Wal werd afgegraven.
</p><p>

Archeologische onderzoeken nabij het plangebied wijzen op een relatief hoge mate van bodemverstoring in het gebied. Het onderzoek van IDDS langs de Fianestraat aan weerszijden van het plangebied wijst erop dat de kans hoog is dat de bodem geroerd is. Ten oosten van het plangebied werd een bodemroering waargenomen van 2,5 tot 3,1 m -mv en ten westen van het plangebied van 1,8 tot 2,2 m -mv. De verwachting voor het aantreffen van archeologische resten afkomstig uit de nieuwe tijd kan, ondanks dat kaartmateriaal wijst op historische bewoning in het gebied, vastgesteld worden als laag door de hoge mate van grondroering in het gebied.   Advies Door de verwachte hoge mate van grondroering in het gebied is de archeologische verwachting als laag vastgesteld. De aard van het plangebied, de steile helling van de Brabantse Wal, heeft geleid tot een hoge mate van natuurlijke erosie die hoogst waarschijnlijk archeologisch materiaal van voor de nieuwe tijd heeft verstoord. Ondanks dat kaartmateriaal wijst op historische bebouwing in het gebied zijn resten hiervan waarschijnlijk tijdens werkzaamheden voor de aanleg van het spoor of voor de Fianestraat verstoord geraakt.
</p><p>

Op basis van de bovenstaande constateringen wordt geadviseerd het gebied vrij te geven van vervolgonderzoek binnen het archeologisch traject voor de voorgenomen werkzaamheden. Dit is een advies. Het nemen van een selectiebesluit is voorbehouden aan het bevoegd gezag, in deze de gemeente Bergen op Zoom.</p>