Amsteldijk Zuid 181B en 181C, Amstelveen (gemeente Amstelveen)

ADC ArcheoProjecten heeft in september 2022 een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek uitgevoerd op de locatie Amsteldijk Zuid 181B en 181C in Amstelveen, gemeente Amstelveen. Op basis van het bureauonderzoek is een gespecificeerde verwachting opgesteld. Hieruit volgt dat de diepere ondergrond van het plangebied door wadafzettingen van het Laagpakket van Wormer (Formatie van Naaldwijk) wordt gevormd. Op dit niveau, dat op circa 6,25 m –NAP (3,5 tot 4,0 m –mv) is aan te treffen, kunnen in de top van getij-inversieruggen archeologische resten uit het Midden- en Laat-Neolithicum voorkomen. Deze ruggen en de daarin aanwezige resten zijn in potentie niet of nauwelijks verstoord en kunnen dus intacte vindplaatsen met een hoge informatiewaarde bevatten. Als gevolg van de ligging in een afgedekt paleolandschap is het echter niet bekend waar de getij-inversieruggen zich in de ondergrond bevinden. In de periode Bronstijd tot en met Vroege Middeleeuwen werd het onderzoeksgebied ingenomen door uitgestrekte veenmoerassen, die door kleine veenrivieren waaronder de Amstel werden doorsneden. Het is niet waarschijnlijk dat de veenmoerassen, behoudens de beter ontwaterde randzones, in de periode Bronstijd tot en met Vroege Middeleeuwen geschikt waren voor bewoning. De kleiige oeverzone van de Amstel kan daarentegen vanaf de IJzertijd wel op beperkte schaal bewoningsmogelijkheden hebben geboden, hoewel er geen sprake was van goed ontwikkelde oeverwallen. In de 11e eeuw werden de veengebieden vanaf de oeverzones van veenrivieren ontgonnen. In deze periode ontstond de Amsteldijk waarlangs boerenerven werden gesticht. Op oude kaarten, waaronder het minuutplan van de gemeente Nieuwer-Amstel (1811-1832), is het plangebied onbebouwd en in gebruik als weiland. Eventuele bewoning in eerdere perioden zal zich waarschijnlijk vergelijkbaar met de huidige situatie direct aan of nabij de Amsteldijk hebben bevonden. De kans op de aanwezigheid van bewoningsresten uit de Late Middeleeuwen en/of Nieuwe tijd wordt daarom afhankelijk van de afstand tot de Amsteldijk als laag tot middelhoog beschouwd. Om deze verwachting te toetsen en aan te vullen is een verkennend booronderzoek uitgevoerd. Hieruit blijkt dat de diepere ondergrond door wad-/kwelderafzettingen wordt gevormd, bestaande uit kalkrijke, ongerijpte klei (Laagpakket van Wormer van de Formatie van Naaldwijk). Hierboven ligt een 270 tot 310 cm dik pakket zwak kleiig bos- en rietveen (Hollandveen Laagpakket van de Formatie van Nieuwkoop). Vanaf een diepte variërend van 40 tot 95 cm -mv is dit veen vrijwel geheel veraard. De bovenste 5 tot 50 cm van het veenpakket is tevens zwak zandig en bevat kleine fragmenten puin. De top van de wad-/kwelderafzettingen wordt in beginsel beschouwd als een potentieel archeologisch niveau. Op grond van de geringe rijping en het ontbreken van sporen van bodemvorming is het niet waarschijnlijk dat deze afzettingen langdurig aan het oppervlak hebben gelegen en bewoonbaar zijn geweest. In of op het bovenliggende veenpakket zijn geen lagen aangetroffen die als een aanwijzing voor bewoning opgevat kunnen worden. Weliswaar is het bovenste deel veraard, maar dit is het resultaat van ontwatering en (sub)recent grondgebruik. Voor het gehele plangebied geldt daarom een lage archeologische verwachting.