การประเมินคาร์บอนฟุตพริ้นท์ขององค์กร: กรณีศึกษาโรงงานผลิตวัคซีนแห่งหนึ่งในจังหวัดสระบุรี

ปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศเป็นวิกฤตสิ่งแวดล้อมที่ส่งผลกระทบกว้างขวางและรุนแรง หนึ่งในสาเหตุที่สำคัญเป็นผลมาจากการปล่อยก๊าซเรือนกระจก จากกิจกรรมต่าง ๆ ของมนุษย์ การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินปริมาณการปล่อยและการดูดกลับก๊าซเรือนกระจกของโรงงานผลิตวัคซีน และเพื่อพัฒนามาตรการในการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกที่เหมาะสมของโรงงาน โดยใช้คาร์บอนฟุตพริ้นท์ขององค์กรเป็นเครื่องมือในการศึกษา และดำเนินการเก็บข้อมูลกิจกรรมที่เกี่ยวข้องระหว่างเดือนมกราคมถึงเดือนธันวาคมปี พ.ศ.2566 ผลจากการศึกษาพบว่า ปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกของโรงงานผลิตวัคซีนครอบคลุม 3 ขอบเขต รวมทั้งสิ้น 38 กิจกรรม มีค่าเท่ากับ 6,974,252.99 กิโลกรัมคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่าต่อปี (kgCO2e/y) การปล่อยก๊าซเรือนกระจกทางอ้อมจากการใช้พลังงานไฟฟ้าเป็นกิจกรรมที่ส่งผลต่อปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสูงที่สุด คิดเป็นร้อยละ 67.43 รองลงมาเป็นการปล่อยก๊าซเรือนกระจกทางอ้อมอื่น ๆ และการปล่อยก๊าซเรือนกระจกทางตรง คิดเป็นร้อยละ 23.08 และ 9.49 ตามลำดับ กิจกรรมที่ส่งผลต่อการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสูงสุด 5 อันดับแรก ได้แก่ การใช้และการได้มาซึ่งไฟฟ้า การใช้และการได้มาซึ่ง LPG สำหรับเครื่องจักรผลิต การใช้ไข่ไก่ฟัก การใช้สารทำความเย็น และการกำจัดของเสียทั่วไป มีปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกเท่ากับ 5,631,207.39, 576,488.71, 244,821.55, 224,268.00 และ154,771.24 kgCO2e/y ตามลำดับ ขณะที่ปริมาณการดูดกลับก๊าซเรือนกระจกจากการปลูกไม้ยืนต้นมีค่าเท่ากับ 21,907 kgCO2e/y ดังนั้นคาร์บอนฟุตพริ้นท์ขององค์กรจึงมีค่าเท่ากับ 6,952,345.99 kgCO2e/y ในปัจจุบันโรงงานฯ มีกลไกที่ช่วยลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากกิจกรรมการคัดแยกของเสีย การผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ การปิด Air Handing Unit การเปลี่ยนหลอด LED รวมเท่ากับ 500,137.00 kgCO2e/y ศักยภาพในการลดก๊าซเรือนกระจกในปี พ.ศ.2566 อยู่ที่ร้อยละ 7.19 มาตรการที่มีประสิทธิภาพในการลดก๊าซเรือนกระจกเพิ่มเติมของโรงงานฯ ได้แก่ การปรับเปลี่ยนสารทำความเย็น การกำจัดของเสียประเภทของเสียอินทรีย์และของเสียรีไซเคิล และการลดการใช้พลังงานไฟฟ้า ซึ่งเป็นทางเลือกที่สามารถช่วยลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้ในอนาคต