Archeologisch Bureauonderzoek Dorpsstraat 15-17 en 63 te Nieuwkoop Gemeente Nieuwkoop

<p>Buro de Brug heeft in opdracht van ERA De Koning Makelaardij een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd voor de Dorpsstraat 15-17 en 63 in de gemeente Nieuwkoop. Omdat beide plangebieden langs dezelfde straat liggen en binnen dezelfde archeologische verwachtingszone vallen, is ervoor gekozen een gecombineerd bureauonderzoek uit te voeren voor beide plangebieden. De aanleiding voor dit bureauonderzoek is de geplande nieuwbouw aan de Dorpsstraat 15-17 en 63. Het nieuwbouwplan voor Dorpsstraat 15-17 is nog niet definitief maar zal een oppervlakte van ca. 90 m2 per woning betreffen. In het principeplan zijn er drie woningen gepland op het perceel. Het gaat dus om een totale verstoring van 270 m2. Daarbij is er sprake van een verstoring tot ca. 65 cm. Het nieuwbouwplan voor Dorpsstraat 63 is eveneens nog niet definitief maar zal een oppervlakte van ca. 90 m2 per woning betreffen. Het aantal woningen dat op dit perceel zal worden gebouwd ligt nog niet vast. Er zal sprake zijn van een verstoring tot ca. 65 cm.<br>Tot de Middeleeuwen was het gebied grotendeels onbewoonbaar en bestond het uit een veenmoeras.<br>Vanaf de twaalfde eeuw heeft er veenontginning in het gebied plaatsgevonden, waarna bewoning in dit natte gebied mogelijk werd. De Dorpsstraat en de daaraan gelegen plangebieden vormden de centrale ontginningsas. Uit het bureauonderzoek is gebleken dat onder de huisnummers 17 en 63 oudere bebouwing verwacht kan worden. Op het perceel bij huisnummer 15 heeft volgens historische kaarten geen eerdere bebouwing gestaan. Langs de Dorpsstraat 60 zijn bij proefsleuvenonderzoek funderingen uit de 17de eeuw aangetroffen, waarna het terrein behoudenswaardig is bevonden.1 Er is verder weinig bekend over de archeologie langs de Dorpsstraat en de directe omgeving.<br>Beide plangebieden bevinden zich in een zone met een zeer hoge archeologische trefkans volgens de Cultuurhistorische kaart van de provincie Zuid-Holland. Het gaat hier om de kans op het aantreffen van archeologische resten uit de Middeleeuwen en Nieuwe tijd, gerelateerd aan de eerste ontginningen. In de richtlijnen voor het beleid dat bij deze CHS is opgesteld, wordt voor gebieden met een zeer hoge archeologische verwachting een archeologisch onderzoek verplicht gesteld.<br>De gemeente Nieuwkoop beschikt over een Erfgoedverordening waarin staat dat archeologisch onderzoek noodzakelijk is bij de volgende situaties: Binnen gebieden met een zeer grote archeologische trefkans, bij grondwerkzaamheden dieper dan 50cm onder maaiveld en wanneer het te verstoren gebied groter is dan 100m2.2<br>Bij de geplande nieuwbouw in beide plangebieden zal de bodem verstoord worden tot ca. 65 cm onder maaiveld. Bovendien zal de te verstoren oppervlakte groter dan 100 m2 per perceel zijn (buiten de huidige bebouwing). Het advies voor de huisnummers 17 en 63 luidt daarom als volgt: wanneer de geplande nieuwbouw wordt uitgevoerd dan is het raadzaam de sloop archeologisch te begeleiden. Dit geldt voor de percelen bij huisnummers 63 en 17. Het is tevens raadzaam na te denken over mogelijkheden van archeologievriendelijk bouwen. Hierbij kan worden gedacht aan (een zo beperkt mogelijk aantal) grondverdringende heipalen. Deze manier van funderen levert in veen en kleigronden een beperkte verstoring op. De verstoring blijft beperkt tot de omvang van de palen zelf. Indien er funderingen aanwezig zijn van voormalige bebouwing, zullen met deze manier van heien de palen door de fundering heengaan en daarmee minder schade in de omgeving van de paal veroorzaken.3 Door de bouwwerkzaamheden archeologievriendelijk uit te voeren zal de verstoring minder dan 100 m2 bedragen en zullen de eventueel aanwezige archeologische resten ‘in situ’ kunnen worden beschermd. Er zal dan mogelijk geen archeologisch vervolgonderzoek nodig zijn.<br>Voor het perceel bij huisnummer 15 kan de archeologische verwachting worden bijgesteld en geldt er op basis van dit bureauonderzoek een lage verwachting. Hier is vervolgonderzoek daarom niet noodzakelijk.</p>