Transect-rapport 2241: Archeologisch Bureuaonderzoek en inventariserend veldonderzoek, verkennende fase. Chaam, Alphensebaan (ong.), Gemeente Alphen-Chaam.

<p>In juni 2019 is een archeologisch vooronderzoek uitgevoerd in een plangebied aan de Alphensebaan (ong.) in Chaam (gemeente Alphen/Chaam). De aanleiding voor het onderzoek vormt de beoogde bestemmingsplanwijziging ten behoeve van de realisatie van twee ruimte-voor-ruimte woningen. </p><p>In het plangebied geldt in het vigerende bestemmingsplan ‘Buitengebied Alphen-Chaam 2010, geconsolideerd’ een dubbelbestemming Waarde - Archeologie 2. Een archeologisch onderzoek is verplicht bij bodemingrepen met een oppervlakte groter dan 500 m2 en dieper dan 30 cm -Mv. Dit betekent dat gezien de beoogde bestemmingsplanwijziging een archeologische waardestelling noodzakelijk is.</p><p>Het archeologisch vooronderzoek bestaat uit een gecombineerd onderzoek, te weten een archeologisch Bureauonderzoek (BO) en een Inventariserend Veldonderzoek (IVO), verkennende fase.<br>Het doel van het archeologisch bureauonderzoek is het specificeren van de archeologische verwachting, dat wil zeggen het aan de hand van beschikbare en nieuwe informatie over de archeologie, cultuurhistorie, geomorfologie, bodemkunde en grondgebruik, bepalen van de kans dat binnen het plangebied archeologische resten kunnen voorkomen. Hiervoor is onder andere het centraal Archeologisch Informatiesysteem (Archis) van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) geraadpleegd, waarin de Archeologische MonumentenKaart (AMK) is opgenomen. Aanvullende (cultuur)historische informatie is verkregen uit divers voorhanden historisch kaartmateriaal. Om inzicht te krijgen in de opbouw en ontwikkeling van het landschap zijn onder andere de bodemkaart en beschikbaar geologisch-geomorfologisch kaartmateriaal geraadpleegd. Daarnaast is contact gelegd met de Heemkundekring De Ledevaert in Chaam. </p><p>Het doel van het inventariserend veldonderzoek is het toetsen en waar mogelijk bijstellen van de gespecificeerde archeologische verwachting, door het verzamelen van informatie over de feitelijke bodemopbouw, bodemreliëf en bodemintactheid in het plangebied. Hiermee ontstaat inzicht in de landschapsvormende processen en landschappelijke eenheden uit het verleden. Op basis hiervan kan een oordeel worden gegeven over waar, wanneer en in hoeverre het gebied in het verleden geschikt was voor de mens. Het inventariserend veldonderzoek is uitgevoerd in de vorm van een booronderzoek (IVO-O).</p><p>Op basis van het bureauonderzoek is een hoge verwachting opgesteld voor de periode Laat-Paleolithicum – Nieuwe Tijd, gebaseerd op de ligging in een dekzandgebied met enig reliëf en de vermoedelijke aanwezigheid van een esdek. Indien aanwezig, bevinden archeologische resten zich in de top van het dekzand, al dan niet onder een opgebracht eerd- of mestdek. </p><p>Aan de hand van de gegevens van het booronderzoek blijkt dat in de ondergrond dekzand aanwezig is. In het lager gelegen, westelijk deel van het plangebied hebben relatief natte omstandigheden gegolden, waarmee dit gedeelte niet aantrekkelijk is geweest voor bewoning in het verleden. Dit is gebaseerd op de aanwezigheid van een (verstoord) veenlaagje onder de bouwvoor. Tevens bestaat hier de bovenste 115-140 cm van het bodemprofiel uit verstoord pakket of dempingspakket, getuige de vlekkerigheid van dit bovenste traject. Een intacte bodem ontbreekt hier in het dekzand. Daarmee worden in dit gedeelte geen intacte archeologische resten verwacht. In het hoger gelegen, oostelijk deel van het plangebied is mogelijk nog een intact sporenniveau aanwezig. De hoge archeologische verwachting voor de periode Neolithicum – Nieuwe tijd in dit deel van het plangebied kan behouden blijven.</p>