การควบคุมการใช้ดุลพินิจของเจ้าหน้าที่ของรัฐโดยศาลปกครองไทย

บทบาทการควบคุมการใช้ดุลพินิจของเจ้าหน้าที่ของรัฐโดยศาลปกครองในประเทศไทย นับเป็นเรื่องที่มีความสำคัญในการคุ้มครองไว้ซึ่งสิทธิเสรีภาพของประชาชนและรักษาไว้ซึ่งประโยชน์สาธารณะ จากการศึกษาถึงคำพิพากษาของศาลปกครองไทยในเรื่องการควบคุมการใช้ดุลพินิจของเจ้าหน้าที่รัฐเปรียบเทียบกับคำพิพากษาศาลปกครองต่างประเทศ จะเห็นว่ามีมาตรฐานและคุณภาพของคำพิพากษาก็ได้รับการยอมรับเป็นส่วนใหญ่โดยมีความโน้มเอียงในการให้เหตุผลตามแนวทางของสภาที่ปรึกษาแห่งรัฐของฝรั่งเศส อย่างไรก็ตาม เมื่อศึกษาวิเคราะห์ถึงคำพิพากษาคดีปกครองเกี่ยวกับการใช้อำนาจดุลพินิจของเจ้าหน้าที่ของรัฐก็พบถึงปัญหาบางประการที่สำคัญ ได้แก่ ปัญหาความชัดเจนในการให้เหตุผลประกอบในการวินิจฉัยคดี ความต่อเนื่องสม่ำเสมอในแนวคำพิพากษาที่ได้วางไว้ ซึ่งสาเหตุหลักที่พบคือ การขาดบทบัญญัติกฎหมายที่จะเป็นฐานอ้างอิงในการให้เหตุผลวินิจฉัยคดีถึงลักษณะของการใช้อำนาจดุลพินิจซึ่งไม่ปรากฏทั้งในพระราชบัญญัติวิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง พ.ศ. 2539 และพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542 ดังนั้นจึงควรจะได้มีการแก้ไขเพิ่มเติมกฎหมายทั้งสองฉบับตามแนวทางที่ปรากฏในกฎหมายวิธีปฏิบัติราชการทางปกครองของเยอรมันและกฎหมายวิธีพิจารณาคดีปกครองของศาลปกครองเยอรมัน ที่มีการบัญญัติรับรองไว้อย่างชัดเจนที่ศาลปกครองเยอรมันใช้อ้างเพื่อแก้ไขปัญหาการไม่มีบทบัญญัติที่ชัดเจน ในการกำหนดกฎเกณฑ์ให้ศาลปกครองไทยวินิจฉัยเรื่องดุลพินิจของเจ้าหน้าที่ของรัฐในปัจจุบันได้ ส่งผลให้การตัดสินพิพากษาคดีของศาลปกครองไทยเกิดความชัดเจนในการให้เหตุผลทางกฎหมายที่เป็นไปในทิศทางเดียวกันอย่างมีเอกภาพ ก่อให้เกิดมาตรฐานคุณภาพของคำพิพากษาศาลปกครองในการทำหน้าที่มากยิ่งขึ้น รวมถึงการเกิดเส้นแบ่งที่ชัดเจนในการเข้าไปควบคุมการใช้อำนาจดุลพินิจของเจ้าหน้าที่รัฐในประเทศไทยว่าจะสามารถทำได้ในขอบเขตใดบ้างอีกด้วย