Herenstraat 24, 26, 28 te Berkel en Rodenrijs

<p>In opdracht van Van der Helm Bedrijven heeft ADC ArcheoProjecten in februari ten behoeve van sloop en nieuwbouw een bureauonderzoek uitgevoerd op de locatie Herenstraat 24-26-28. Vanaf de Middeleeuwen werd het veengebied waarbinnen het plangebied is gelegen ontgonnen. Hier is in de 11e eeuw Berkel ontstaan. Het plangebied bevindt zich binnen de oude dorpskern van Berkel. Op de oudste geraadpleegde kaart uit 1611 is het plangebied bebouwd. Daarom is de kans groot dat in de ondergrond van het plangebied archeologische resten uit die teruggaan tot de Late Middeleeuwen voorkomen. </p><p>De eerste, voor het bureauonderzoek opgestelde onderzoeksvraag “Zijn mogelijk archeologische waarden in het plangebied aanwezig, en zo ja, wat is de specifieke archeologische verwachting?” kan als volgt worden beantwoord: Vanaf de Middeleeuwen werd het veengebied waarbinnen het plangebied is gelegen ontgonnen. Hier is in de 11e eeuw Berkel ontstaan. Het plangebied bevindt zich binnen de oude dorpskern van Berkel. Op de oudste geraadpleegde kaart uit 1611 is het plangebied bebouwd. Uit historische informatie blijkt de oudste vermelding van de smederij ter plaatse van nr. 26 teruggaat tot 1560. Aangezien de vaart om de bebouwing heen is gegraven is het waarschijnlijk dat de bebouwing ter plaatse van het plangebied nog ouder is en teruggaat tot de Late Middeleeuwen. </p><p>De resten kunnen o.a. bestaan uit funderingsresten (hout of steenbouw), afvalkuilen en ophogingspakketten. De resten zich vanaf het maaiveld tot ca. 1 m –mv bevinden. Op basis van oud kaartmateriaal worden ter plaatse van de huidige bebouwing met name funderingsresten verwacht, ter plaatse van de tuin worden met name afvalkuilen verwacht. Organische resten (zoals bot, hout, leder en textiel) zullen door de boven het hoogste grondwaterpeil (ca. 0,4 m – mv) heersende relatief droge en zure bodemomstandigheden slecht zijn geconserveerd. Andere typen indicatoren (aardewerk) zijn waarschijnlijk matig goed geconserveerd. </p><p>In de ondergrond van het plangebied bevinden zich wad- en kwelderafzettingen van het Laagpakket van Wormer (Formatie van Naaldwijk). De hogere delen van het Laagpakket van Wormer (oevers van kreeksystemen) vormden aantrekkelijke bewoningslocaties in deze periode. Op basis van een analyse met behulp van het Actueel Hoogtebestand Nederland valt het plangebied binnen een relatief lagergelegen wadvlakte, waardoor de kans op resten uit deze periode laag is. Vervolgens vernatte het gebied vanaf de Bronstijd en ontstonden er veenmoerassen. Hierdoor was het plangebied onaantrekkelijk voor bewoning. </p><p>In het plangebied zijn vanaf ca. 30 cm –mv tot een diepte van maximaal 190 cm –mv ophogingspakketten aangetroffen bestaande uit zandig veen en humeus zand. Op basis van het vondstmateriaal kunnen de pakketten niet direct worden gedateerd, maar deze houden zeer waarschijnlijk verband met de oude dorpskern van Berkel en de historische bebouwing op de locatiel. ADC Archeoprojecten adviseert om de archeologisch waardevolle lagen zo veel mogelijk in situ te behouden. Indien dit binnen de planontwikkeling niet mogelijk is, wordt geadviseerd binnen de grenzen van de nieuwbouw tot een diepte van ca. 2,50 m – NAP (onderzijde bouwkuip 2,40m – NAP en 10 cm marge) archeologisch onderzoek uit te voeren in de vorm van een opgraving. </p><p>Verder wordt geadviseerd om het slopen van de opstallen in eerste instantie alleen bovengronds uit te voeren, zodat ondergrondse funderingen behouden blijven, teneinde eventuele archeologische resten zoveel mogelijk intact te laten en archeologisch onderzoek van de funderingen mogelijk te maken. </p><p>Aangezien ter plaatse van het plangebied, sprake is van ernstige bodemverontreiniging en er een sanering zal worden uitgevoerd, verdiend het de aanbeveling de werkzaamheden van het archeologische onderzoek te combineren met de sanering. De exacte invulling van de werkzaamheden dient te worden vastgelegd in een door de bevoegde overheid goed te keuren Programma van Eisen. Wij wijzen u erop dat de bevoegde overheid op basis van dit rapport een selectiebesluit neemt. De mogelijkheid bestaat dat dit selectiebesluit afwijkt van het door ons opgestelde advies. De gemeente Lansingerland heeft vanwege de aanwezige verontreiniging en daarmee samenhangende beperkingen besloten heeft tot een Archeologische Begeleiding protocol Opgraving.</p>