Zuidzijde 125 te Goudriaan, gemeente Molenlanden

ADC ArcheoProjecten heeft in november 2018 een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek uitgevoerd voor de locatie Zuidzijde 125 te Goudriaan, gemeente Molenlanden. In december 2022 is een inventariserend veldonderzoek in de vorm van een karterend booronderzoek uitgevoerd. Uit het bureauonderzoek volgt dat het plangebied in een ontgonnen veenvlakte naast een oude veenstroom de Goudriaan ligt. Langs de veenstroom kan mogelijk reeds vanaf de Romeinse tijd bewoning zijn geweest maar vooral vanaf de Late Middeleeuwen, toen het gebied op grote schaal werd ontgonnen. In de directe omgeving bevinden zich diverse (mogelijke) woonheuvels en op grond van een eerdere veldkartering en analyse van het AHN kan in het noordelijk deel van het plangebied een woonheuvel worden verwacht. Historische kaarten geven tevens bebouwing aan in het noordwestelijke deel vanaf het begin van de 19e eeuw. In het plangebied kunnen daarom archeologische resten vanaf de Romeinse tijd en vooral vanaf de Late Middeleeuwen tot en met de Nieuwe tijd worden verwacht. De top van het archeologische niveau kan zich direct aan het maaiveld bevinden of onder een (sub)recente ophogingslaag. Als gevolg van de bouw van meerdere panden vanaf de jaren zestig van de vorige eeuw kan een eventueel archeologisch niveau echter zijn verstoord. Om deze verwachting te toetsen en aan te vullen is een verkennend booronderzoek uitgevoerd. Daarbij is vastgesteld dat er een minstens 3 m dik pakket veen voorkomt dat op de meeste plaatsen is afgedekt door een ca. 50 cm dikke laag verrommelde kleiafzettingen met veenresten en puinresten. In het zuidelijk deel van het plangebied komt veen tot nabij het maaiveld voor. In het noordwestelijk deel is een laag klei met detrituslagen aanwezig die waarschijnlijk is gevormd in of langs de geul van de Goudriaan. De humeuze toplaag op een diepte van 70 tot 90 cm –mv vormt mogelijk een restant van een oud bewoningsniveau. In het noordwestelijk deel zijn bij boring 8 enkele baksteenfragmenten aangetroffen en er zijn aan het maaiveld nabij boring 1 en 8 enkele fragmenten nieuwetijds aardewerk aangetroffen (NTB/NTC). Deze kunnen verband houden met vroegere bebouwing die wordt weergegeven op kaarten uit het begin van de 19e eeuw. Op basis van de uitkomsten van het veldonderzoek kan de middelhoge archeologische verwachting voor het grootste deel van het plangebied worden bijgesteld naar een lage verwachting. Alleen voor het noordwestelijk deel (rondom de boringen 1 en 8) blijft op grond van de bodemopbouw en archeologische indicatoren de middelhoge verwachting gehandhaafd. In dit deel kunnen archeologische waarden worden verwacht vanaf de Romeins tijd en met name vanaf de Late Middeleeuwen tot en met de Nieuwe tijd. In december 2022 is een karterend booronderzoek uitgevoerd. Dit bestond uit tien aanvullende boringen (nr. 9 t/m 18) en had als doel de veronderstelde woonterp in het noordwestelijk deel van het plangebied nader te onderzoeken en te begrenzen. Daarbij is een 165 tot 240 cm dikke terpophoging bestaande uit sterk kleiig veen en zwak siltige klei aangetroffen. Op grond van het ontbreken van vondstmateriaal was het niet mogelijk de ophoging te dateren. De ophoging werd afgedekt door een 30 tot 90 cm dik, plaatselijk sterk puinhoudend kleipakket dat als een moderne bouwvoor werd beschouwd.