Archeologisch onderzoek bastion Famars te Ravenstein, gemeente Oss (NB)

<p>In het verleden zijn al diverse onderzoeken uitgevoerd in het onderzoeksgebied. Het huidige archeologische onderzoek is uitgevoerd op 14, 15 en 16 april 2014 onder leiding van de heer E. van der Kuijl (Hamaland Advies), met ondersteuning van de heren O.P.N. Satijn, A.R. Wieringa en mevrouw T.N. Krol van MUG Ingenieursbureau en in samenwerking met vrijwilligers van de archeologische werkgroep van de Heemkundekring Land van Ravenstein.</p><p>Er zijn bouwhistorische waarnemingen verricht door bouwhistoricus de heer A. Viersen (Bureau voor Bouwhistorie en Archeologie). Er is een 3D-scan van het bouwwerk gemaakt door de heer P. Hartman. Het archeologische onderzoek is uitgevoerd conform de eisen van de Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie (KNA), versie 3.3, en de richtlijnen van het Programma van Eisen (Van der Kuijl 2013a).</p><p>De in dit rapport gepresenteerde uitwerking van het onderzoek is, in overleg met het bevoegd gezag, geschreven zonder de gegevens van de bouwhistoricus die tijdens het veldwerk waarnemingen heeft gedaan. Dit is gedaan ten behoeve van de subsidieaanvraag van de Stichting Vestingwerken Ravenstein. In een later stadium zal een separaat bouwhistorisch rapport worden vervaardigd en ook zullen de resultaten van de 3D-scan gerapporteerd worden. Een deel van de onderzoeksvragen uit het Programma van Eisen kon daarom niet in dit rapport worden beantwoord, maar zal later in de genoemde aparte rapportages worden beantwoord.</p><p>Op basis van de resultaten van tot op heden uitgevoerd onderzoek kan gesteld worden dat binnen het plangebied sprake is van een uitzonderlijk gaaf bewaarde kazemat uit de Renaissance, die in de 17e eeuw (1621) overbouwd is door het ter plaatse aangelegde bastion Famars. Het niveau vanaf waar sprake kan zijn van de aanwezigheid van archeologische waarden, bevindt zich in principe direct onder de huidige bouwvoor tot een diepte van maximaal 3,5 m-mv. Iedere ingreep die dieper dan deze bouwvoor gaat, gemiddeld 0,30 m-mv, sluit behoud in situ van aanwezige archeologische waarden uit.</p><p>Omdat er in het verleden niet gericht is gegraven op de locatie en er dus onderzoek zonder duidelijke doel- of vraagstelling werd uitgevoerd, is het niet mogelijk om de benodigde informatie over de (historische) ontwikkeling van het plangebied te verwerven. In dergelijke gevallen wordt het uitvoeren van een archeologische begeleiding en/of een proefputtenonderzoek zowel vanuit inhoudelijk als technisch oogpunt zinvol geacht. Vanwege het bijzondere en unieke karakter van de vindplaats en de beschermde status ervan, heeft de archeologische ingreep slechts een beperkte omvang gehad. Al het al vrij gelegde muurwerk van het bolwerk is gedocumenteerd. De precieze omvang en locatie van de proefsleuven is afgestemd met de gemeentelijke archeoloog. </p><p>Op basis van het huidige onderzoek is de kennis over het bolwerk en het bastion Famars uitgebreid en is een reconstructie gemaakt van de op de locatie aanwezig vestingwerken.</p>