Afsluitdijk, wrak ESA Z1 aan de IJsselmeerzijde

<p>ADC Maritiem en Periplus Archeomare hebbenin samenwerking met Subcom een waarderend onderzoek uitgevoerd op wrak Z1 in het stroomgebied van het nieuw aan te leggen spuicomplex in de Afsluitdijk.<br>Ten behoeve van het onderzoek zijn drie proefputten aangelegd, detailtekeningen gemaakt en aanvullende multibeamopnamen genomen. Het onderzoek heeft een duidelijk beeld geleverd van de fysieke kwaliteit van het wrak. Daarnaast zijn de constructiekenmerken van het wrak in kaart gebracht en op basis hiervan wordt het door de betrokken onderzoekers geïnterpreteerd als katschip. Het betreft vrachtschepen met een volle en hoekige rompvorm en een oorspronkelijke lengte van meer dan 30 meter, die voornamelijk werden ingezet bij de internationale houthandel. De bouwdatum ligt in het derde kwart van de 17e eeuw, de ondergangsdatum is op basis van de verzamelde gegevens niet scherp vast te stellen. Het betreft een wrak met een goed te duiden historische context.<br>De waardering van de vindplaats valt laag uit voor wat betreft de belevingswaarde en de fysieke kwaliteit. Om de inhoudelijke waarde vast te stellen ontbreekt een goed omschreven referentiekader.<br>Vastgesteld is dat binnen het Nederlandse archeologische bestand één vindplaats als katschip is geïnterpreteerd; het betreft een scheepswrak op kavel C 82 in de Noordoostpolder. Gezien de representativiteit van het wrak voor het scheepstype katschip in de 17e eeuw is de inhoudelijke kwaliteit middelhoog. Dit zou betekenen dat het wrak behoudenswaardig is. Omdat tijdens het onderhavige onderzoek al een uitgebreide documentatie van het wrak is vervaardigd, is de potentie van de vindplaats voor aanvullende gegevens op het bestaande beeld beperkt. Het ligt daarom niet voor de hand om de resterende archeologische informatie te behouden door middel van omvangrijke beschermingsmaatregelen in situ dan wel een volledige lichting voor documentatie op het droge.</p>