Sporen aan de Driestedenweg

<p>In april 2024 heeft Archeologie West-Friesland een archeologisch onderzoek uitgevoerd op het perceel Driestedenweg 145 te De Weere, gemeente Opmeer. Het onderzoek vond plaats in het kader van de sloop van bestaande bebouwing en de geplande nieuwbouw op het perceel. Voor het plangebied gold een hoge verwachting voor sporen uit de Late Middeleeuwen en de Nieuwe Tijd, met mogelijke resten uit de Bronstijd vanwege de ligging op een inversierug. De geformuleerde onderzoeksvragen zijn terug te vinden in paragraaf 3.1. De onderzoeksvragen richtten zich op bewoning, ophoging, verkaveling, datering en fasering van het terrein. Het veldwerk bestond uit een eendaagse opgraving, waarbij in totaal drie werkputten zijn aangelegd. De gevolgde methode van het onderzoek is in meer detail beschreven in paragraaf 3.2.</p><p>

Het plangebied ligt binnen de historische dorpskern van De Weere, op een zandige inversierug. De Weere was in de Middeleeuwen een klein gehucht zonder eigen grondgebied en viel bestuurlijk afwisselend onder Opmeer en Abbekerk. De ontstaansgeschiedenis van het dorp is niet exact bekend. Mogelijk lag de oorspronkelijke bewoning langs de Wateringe of Duyckel Gouw en is het dorp in de loop van de Late Middeleeuwen verplaatst naar de hoger gelegen inversierug. Historisch kaartmateriaal toont aan dat er vanaf de 17de eeuw bebouwing in of nabij het plangebied aanwezig was, terwijl het perceel op de kadastrale minuutkaart van 1826 onbebouwd is, maar direct grenst aan bebouwde erven.</p><p>

Tijdens de opgraving zijn sporen aangetroffen uit de Bronstijd en de Nieuwe Tijd. De oudste resten bestaan uit eergetouwkrassen en een mogelijke akkerlaag uit de Bronstijd, die wijzen op agrarisch landgebruik. Daarnaast is een greppel aangetroffen die onder een middeleeuwse ophogingslaag lag en mogelijk eveneens uit de Bronstijd dateert, al zijn functie en datering niet met zekerheid vast te stellen. Deze vondsten vormen het eerste archeologische bewijs voor Bronstijdactiviteit binnen De Weere, waar dit tot nu toe slechts werd vermoed op basis van de ligging op een inversierug. Uit de Late Middeleeuwen zijn op één paalkuil na geen sporen aangetroffen. In de Late Middeleeuwen is het plangebied wel opgehoogd met een 50 cm dik pakket.</p><p>
Het merendeel van de aangetroffen sporen dateert uit de Nieuwe Tijd, waarin twee gebruiksfasen kunnen worden onderscheiden. De oudste fase (17de/18de–19de eeuw) wordt gekenmerkt door een waterkelder, een rij paalkuilen die als erfafscheiding wordt geïnterpreteerd en een funderingsmuur die ouder is dan de kelder en mogelijk verband houdt met bebouwing die al op de kaart van Johannes Dou (1651–1654) is weergegeven. Deze fase wijst op een ingericht erf behorend bij het aangrenzende woonhuis. Het vondstmateriaal, bestaande uit onder meer munten, gespen en huishoudelijke objecten, past binnen een huishoudelijke context. De jongere fase (20ste–21ste eeuw) hangt samen met de wederopbouw na de brand van 1938 en wordt vertegenwoordigd door de funderingsresten van het recent gesloopte woonhuis en bijbehorende verstoringen.</p><p>
Hoewel de resultaten grotendeels aansluiten bij de archeologische verwachting, is het onderzoek van bijzondere waarde vanwege het aantonen van prehistorische activiteit binnen De Weere, waar hiervan eerder geen archeologisch bewijs bekend was.</p>