archeologisch bureauonderzoek en gecombineerd verkennend en karterend booronderzoek; Esweg 2c tot en met 24 te Eibergen in de gemeente Berkelland

<p>De top van de natuurlijke afzettingen bestaat uit een circa 0,5 m dikke laag matig fijn, zwak siltig, goed afgerond en goed gesorteerd zand. Hieronder liggen matig gesorteerde, matig siltige, zwak grindhoudende zanden met in de top een erosierest bestaande uit een circa 10 cm dikke laag met veel grof grind (uitblazings- en/of uitspoelingsniveau). Onder deze zanden ligt een pakket sterk zandige leem. In de top van het dekzand is een fossiele akkerlaag aanwezig (Apb-horizont). Deze laag heeft een vale, beigebruine tot neutraal bruine kleur en bevat een bijmenging van houtskool en aar-dewerk. Hieronder is nog een restant van een natuurlijk podzolprofiel aangetroffen, bestaande uit een restant van een BC-horizont. In één boring is tussen de fossiele akkerlaag en de BC-horizont mogelijk een restant van een Bws-horizont aangetroffen, wat erop zou kunnen wijzen dat oorspronkelijk sprake is geweest van Holtpodzolgronden. Op de fossiele akkerlaag ligt een dik antropogeen eerddek, bestaande uit (van onder naar boven) een grijsbruine Aa2-horizont, een donker bruingrijze Aa1-horizont en een geroerde toplaag als gevolg van het gebruik als tuin. In alle boringen bleek het bodemprofiel intact te zijn.</p><p>In de boringen zijn fragmenten van handgevormde potten aangetroffen. Het aardewerk dateert ver-moedelijk uit de Late-Bronstijd tot de Romeinse tijd. Het is echter niet uit te sluiten dat er oudere fragmenten aanwezig zijn. Het aardewerk is afkomstig uit de top van het dekzand, uit de fossiele akkerlaag en uit de basis van het antropogene eerddek. Naast het aardewerk is een fragment vuursteen aangetroffen dat door menselijk handelen is bewerkt. Het vuursteenfragment is aangetroffen in de Aa1-horizont, waardoor rekening gehouden dient te worden met de mogelijkheid dat het fragment van elders is aangevoerd (met de gestoken plaggen) en door bemesting op het land is terecht gekomen.</p><p>Ook is een fragment klappersteen aangetroffen. Dit materiaal wordt doorgaans in de stuwwallen aan-getroffen en werd in het verleden gebruikt voor ijzerproductie. Het klappersteenfragment is aangetroffen in het onderste deel van het antropogene eerddek. Hierdoor dient rekening gehouden te worden dat het fragment van elders is aangevoerd (met de gestoken plaggen) en door bemesting op het land is terecht gekomen.</p><p>Conclusie en advies<br>Uit de landschappelijke ligging, op een relatief hoog gelegen plateau direct aan het dal van de Berkel, blijkt dat binnen het plangebied gunstige leefomstandigheden hebben geheerst voor jagers-verzamelaars vanaf het Laat-Paleolithicum en voor landbouwers vanaf het Neolithicum. Voor alle periodes vanaf het Laat-Paleolithicum gold op basis van het bureauonderzoek derhalve een hoge archeologische verwachting. Uit de bekende archeologische waarden in de omgeving van het plangebied bleek verder dat met name rekening gehouden diende te worden met de aanwezigheid van vindplaat-sen uit de periode IJzertijd - Middeleeuwen. Daarom is aansluitend een inventariserend veldonder-zoek in de vorm van een gecombineerd verkennend en karterend booronderzoek uitgevoerd. De aangetroffen bodemopbouw komt overeen met de verwachte opbouw uit het bureauonderzoek. Daar-bij heeft het veldonderzoek aanwijzingen opgeleverd voor de aanwezigheid van één of meerdere vindplaatsen uit de periode Late-Bronstijd - Romeinse tijd en blijft de hoge verwachting voor de periode Laat-Paleolithicum - Midden-Bronstijd en een hoge verwachting voor resten van ijzerproductie uit de periode Romeinse tijd - Middeleeuwen behouden.</p>