Den Ham, Lageweg 5 (Gemeente Westerkwartier, Gr.) Een Archeologisch Bureauonderzoek & Inventariserend Veldonderzoek (IVO-O) Verkennende Fase

Uit de bureaustudie bleek dat het plangebied in een kweldergebied ligt. Het meest westelijke deel van het plangebied ligt op een middeleeuwse huiswierde. In het plangebied zijn drie potentiële archeologische niveaus aanwezig. Het diepste niveau is de top van het pleistocene zand. Door de ligging van het plangebied in een oude beekdal geul bevindt de top hiervan zich voor het grootste deel tussen de 10 en 12 meter onder NAP. Het meeste westelijke deel van het plangebied ligt het pleistocene zand tussen de 8 en 10 meter onder NAP. Deze diepte zal niet bereikt worden tijdens het booronderzoek. Het tweede niveau ligt vanaf het maaiveld in de klei. Mogelijk hebben hier menselijke activiteiten plaatsgevonden nadat de opslibbing ver genoeg was gevorderd om bewoning in de bronstijd, ijzertijd of romeinse tijd mogelijk te maken. Het derde niveau ligt direct onder het maaiveld en zal bestaan uit resten van huisplaatsen, huiswierden en perceelsgrenzen uit de middeleeuwen en nieuwe tijd. In het westelijke deel van het plangebied is de aanwezigheid van dit niveau erg waarschijnlijk door de aanwezigheid van een huiswierde.
Tijdens het veldonderzoek is vastgesteld dat de bodem nog grotendeels intact is onder de bouwvoor en een verstoorde en vermengde laag die tussen de 35 en 60 centimeter dik is. De natuurlijke bodem bestaat hier uit kwelderafzettingen op wadafzettingen. In de kwelderafzettingen zijn in acht boringen één tot drie vegetatielagen aangetroffen. In boring 5 bevatte de vegetatielaag op 145 centimeter onder maaiveld (circa 80 centimeter onder NAP) houtskoolresten. In boring 2 en 7 is een gedempte sloot aangeboord. Boring 1 is gezet in de middeleeuwse wierde. De de bodem was hier tot 70 centimeter onder maaiveld verstoord. De fosfaten die hier in de bodem zijn waargenomen hebben waarschijnlijk met het gebruik van het land als boerenerf te maken. Tijdens het veldwerk zijn geen wierde ophogingslagen herkend. In de bouwvoor een aardewerkscherf uit de late middeleeuwen aangetroffen.