สถานการณ์และความสัมพันธ์ระหว่างจำนวนฟันถาวรและคู่สบฟันหลังในผู้สูงอายุกับภาวะมวลกล้ามเนื้อน้อย จังหวัดสุพรรณบุรี

แนวโน้มปัญหาด้านสุขภาพในผู้สูงอายุที่กำลังเกิดขึ้นมีผลกระทบต่อนโยบายและค่าใช้จ่ายด้านการรักษาพยาบาล โดยเฉพาะจำนวนฟันและภาวะมวลกล้ามเนื้อน้อย การศึกษาวิจัยในครั้งนี้ เป็นวิจัยเชิงวิเคราะห์แบบภาคตัดขวาง เพื่อศึกษาสถานการณ์จำนวนฟันถาวรและคู่สบฟันหลังของผู้สูงอายุ และความสัมพันธ์ระหว่างจำนวนฟันถาวรและคู่สบฟันหลังกับภาวะมวลกล้ามเนื้อน้อยในผู้สูงอายุ ในจังหวัดสุพรรณบุรี กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้สูงอายุระหว่าง 60-80 ปี จำนวน 595 คน โดยใช้แบบสอบถาม การประเมินภาวะมวลกล้ามเนื้อน้อย ทั้งแบบคัดกรอง SARC-F การวัดแรงบีบมือโดยใช้ Handgrip และแบบประเมินสภาวะช่องปาก ทำการวิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติการถดถอยโลจิสติคทวิ ผลการศึกษา พบว่า ผู้สูงอายุในการศึกษานี้เป็นเพศหญิง ร้อยละ 69.58 เพศชาย ร้อยละ 30.42 ผู้สูงอายุอายุเฉลี่ย 68.25±5.87 ปี สถานการณ์จำนวนฟันถาวรเฉลี่ย 15.3 ซี่/คน และคู่สบฟันหลังเฉลี่ย 1.97 คู่/คน มีผู้สูงอายุที่มีภาวะมวลกล้ามเนื้อน้อย ร้อยละ 25.55 โดยเพศหญิง พบ ร้อยละ 29.95 และเพศชาย ร้อยละ 15.47 พบมากที่สุดในผู้สูงอายุกลุ่มอายุ 80 ปี ร้อยละ 58.06 เมื่อควบคุมอิทธิพลของปัจจัยอื่นๆ พบว่า จำนวนฟันถาวรในผู้สูงอายุมีความสัมพันธ์กับภาวะมวลกล้ามเนื้อน้อย (P value =0.005) โดยผู้สูงอายุที่มีจำนวนฟันถาวร 0-9 ซี่/คน 1.90 เท่า (Adjusted [OR] = 1.90, 95% confidence interval [CI] = 1.12-3.25) จำนวนฟันถาวร 10-19 ซี่/คน 2.29 เท่า (Adjusted Odds Ratio [OR] = 2.29, 95% confidence interval [CI] = 1.36-3.84) คู่สบฟันหลังไม่พบความสัมพันธ์กับภาวะมวลกล้ามเนื้อน้อย ดังนั้น ควรชี้ให้เห็นถึงความสัมพันธ์กันระหว่างสุขภาพช่องปากกับภาวะมวลกล้ามเนื้อน้อยในผู้สูงอายุ เพื่อให้ประชาชนเกิดความตระหนักในการดูแลสุขภาพช่องปากและสุขภาพกายไปพร้อมๆกันมากขึ้น หน่วยงานที่เกี่ยวข้องทั้งภาครัฐและเอกชน พัฒนาแผนงาน บริหารจัดการให้ประชาชนเข้าถึงการส่งเสริมป้องกัน รักษา ฟื้นฟูสุขภาพช่องปาก เช่น การใส่ฟันเทียม และการดูแลสุขภาพช่องปากเพิ่มมากขึ้น