AM23142 - Archeologisch bureauonderzoek Lammenschansweg 130 te Leiden (Gemeente Leiden)

In de periode april – mei 2024 is door Aeres Milieu een archeologisch bureauonderzoek uitgevoerd aan de Lammenschansweg 130 te Leiden (gemeente Leiden). Er zal een meerlaags appartementencomplex/ woontoren worden gerealiseerd met (maximaal 17 verdiepingen. De diepte van de toekomstige bodemverstoring is op dit moment onbekend. De nieuwbouw zal geheel worden onderkelderd (parkeerkelder met bergingen). De aanlegdiepte hiervan zal 3,675 meter -mv bedragen.
De onderzoekslocatie ligt volgens de (online) Archeologische Waarden- en Verwachtingenkaart van de gemeente Leiden (2019) in een zone met een middelhoge archeologische verwachting (Waarde – Archeologie 6). Volgens het bestemmingsplan Lammenschansdriehoek (vastgesteld 2012) geldt eveneens de dubbelbestemming Waarde – Archeologie 6. Er geldt een onderzoeksplicht bij bodemingrepen groter dan 500 m2 en dieper dan 75 centimeter onder maaiveld. Aangezien de nieuwbouw onderkelderd zal worden, zullen de genoemde grenzen worden overschreden.
Op basis van het bureauonderzoek wordt duidelijk dat het plangebied in een dynamisch gebied ligt. In de ondergrond van het plangebied worden afzettingen van het estuarium van de Oude Rijn, veen, geulafzettingen verwacht. Deze afzettingen zijn mogelijk afgedekt door komafzettingen van de Oude Rijn. Het plangebied ligt op een lage oeverwal van de Oude Rijn. Binnen het plangebied zijn geen archeologische waarden bekend. In de wijdere omgeving van het plangebied wijzen bekende vindplaatsen op bewoning van het gebied vanaf de ijzertijd.
Als gevolg van de bebouwing in het plangebied zal het ophoogpakket ter hoogte van de huidige bebouwing tot onbekende diepte verstoord zijn. Hieronder (vanaf 1,0 – 2,0 meter –mv) worden komafzettingen van de Oude Rijn met daaronder veen en estuariene afzettingen verwacht. De oorspronkelijke bodem is mogelijk onder het ophoogpakket nog intact, omdat de meeste recent ingrepen vermoedelijk alleen in het ophoogpakket zijn uitgevoerd.
Ten tijde van het opstellen van dit rapport is de diepte van de toekomstige bodemverstoring binnen het plangebied niet bekend. Gezien de aanleg van een parkeerkelder wordt vooralsnog uitgegaan van een funderingsdiepte van tenminste 3,0 meter beneden maaiveld. Uit archeologische onderzoeken in de nabije omgeving blijkt dat sprake is van een ophoogpakket van 1,0 meter. Op basis van het milieukundig booronderzoek binnen het plangebied blijkt dat het recente ophoogpakket 1 meter tot plaatselijk 2,0 meter dik is. De voorgenomen graafwerkzaamheden kunnen derhalve een negatieve impact hebben op het potentiële archeologische niveau en kunnen eventueel aanwezige archeologische resten verloren gaan. Omwille van bovenstaande informatie wordt archeologisch vervolgonderzoek noodzakelijk geacht. Dit kan plaatsvinden in de vorm van een verkennend booronderzoek om de intactheid van de bodem en de diepteligging van potentiële archeologische niveaus vast te stellen. Hierbij zal dan ook duidelijk worden of bodemopbouw onder het ophoogpakket intact of verstoord zijn. Een dergelijk onderzoek wordt bij voorkeur uitgevoerd na sloop tot op maaiveld van de huidige bebouwing.
De resultaten van dit onderzoek dienen te worden getoetst door de bevoegde overheid (gemeente Leiden), die op basis van het uitgebrachte advies een besluit zal nemen. Wij willen de opdrachtgever erop wijzen dat dit selectieadvies nog niet betekent dat al bodemverstorende activiteiten of daarop voorbereidende activiteiten kunnen worden ondernomen.
Het uitgevoerde onderzoek is verricht conform de gestelde eisen en gebruikelijke methoden. Het onderzoek is gericht op het inzichtelijk maken van de toestand van het aanwezige bodemarchief. Hiermee kan de beschadiging dan wel vernietiging als gevolg van de voorgenomen verstoring van een mogelijk aanwezig bodemarchief tot een minimum worden beperkt.