Waalwijk Taxandriaweg

<p>In opdracht van de gemeente Waalwijk werd door BAAC bv het verleggen van het stamriool in de Taxandriaweg in deze gemeente archeologisch begeleid. Hierbij werd in totaal circa 620 meter riolering en hemelwaterafvoer verlegd, tussen de Hertog Janstraat in het oosten en de Heulstraat in het westen. Door financiële en daardoor personele beperkingen kon niet het gehele tracé begeleid worden. Deze begeleiding werd conform de KNA versie 2.2 uitgevoerd van 14 december 2005 tot en met 20 maart 2006. Doelstelling van de archeologische begeleiding was een inventarisatie, karakterisering en documentatie van aan- en afwezigheid van archeologische waarden in een door een niet-archeologische bodemverstorende activiteit te verstoren gebied.<br>In geologisch opzicht ligt Waalwijk op een relatief lage dekzandrug die tot 1000 na Chr onder een dik veenpakket verborgen lag. Dit veen werd vanaf de oeverwal van het Oude Maasje ontgonnen in lange smalle percelen. Door verlaging van het maaiveld ten gevolge van deze ontginningen had men in toenemende mate met wateroverlast te kampen, waardoor men gedwongen was verder in zuidelijke richting het veen te ontginnen. Hierbij schoof de bewoning mee op. Ook werd het gebied steeds gevoeliger voor overstromingen, met name de grote Sint Elisabethsvloed van 1421 had desastreuze gevolgen. Vanaf de 16® eeuw werd het verloren land teruggewonnen op het water, waarbij de oude perceiering werd aangehouden.<br>De archeologische begeleiding bestond uit een binnen de mogelijkheden zo compleet mogelijke visuele inspectie van de uitgegraven rioleringssleuf. Op geselecteerde locaties werd de bodemopbouw gedocumenteerd, waarbij het profiel kolomsgewijs werd opgenomen. Waargenomen sporen werden eveneens gedocumenteerd. Er werd geen viaktekening vervaardigd. Gedocumenteerde sporen en profielkolommen werden getekend, gefotografeerd en beschreven, en vervolgens ingemeten aan de hand van de bestaande bebouwing en omgezet in RD coördinaten.<br>De bodemopbouw gaf een bevestiging van het geologische en historische model: onderin dekzand dat op een dieper niveau fluviatiele invloeden vertoonde. Het dekzand werd afgedekt door een (restant van) een oude bodem met bovenin een dun veenlaagje. Bovenop dit veenlaagje lag een circa 15 cm dikke blauwgrijze vette kleilaag, die aan de overstromingen kon worden toegeschreven. Op sommige plaatsen kon hierboven nog een restant van de bodemvorming (drechtvaaggronden) worden waargenomen, voorzover deze niet door (sub)recente ophogingslagen verdwenen was. Sporen werden in het westelijk deel van het tracé aangetroffen: drie greppels (twee die noordzuid georiënteerd waren en een oostwest), die echter niet aan elkaar gerelateerd konden worden, en twee bodemlagen die moeilijk te interpreteren waren: een ervan kan mogelijk met een zij- of achterkade geassocieerd worden, de andere blijft onduidelijk. Vondsten dateren de greppels vanaf het midden van de 17e eeuw, waardoor de (er boven liggende) kleilaag niet aan de grote overstroming van de Sint Elisabethsvloed toegeschreven kan worden.<br>Concluderend kan gesteld worden dat met het verleggen van het stamriool het bodemarchief ter plaatse slechts in geringe mate is verstoord. Daarbij kon worden vastgesteld dat een lage indicatieve waarde voor dit gebied terecht is. Daarmee wordt een vergelijkbaar archeologisch onderzoekstraject met betrekking tot de verstoring van het bodemarchief op aangrenzende percelen geïmpliceerd. Ten aanzien van de wijdere omgeving van het onderzoeksgebied moet nog een lacune met betrekking tot de fasering en datering van de ontginningsgeschiedenis geconstateerd worden. In archeologisch opzicht is het gebied ten noorden van het onderzoeksgebied nog terra incognito, waarbij sporen van oude nederzettingen die tijdens de opschuivende ontginningen zijn gesticht nog ontbreken. Aanbevelenswaardig is het om bodemverstorende grondwerkzaamheden in de wijdere omgeving vooraf te laten gaan door archeologisch onderzoek.</p>