รัฐประหารกับความถดถอยของการกระจายอานาจสู่ท้องถิ่น: กรณีศึกษา จังหวัดสิงห์บุรี ภายหลังรัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2557

การค้นคว้าอิสระเป็นการศึกษาเรื่อง “รัฐประหารกับความถดถอยของการกระจายอำนาจสู่ท้องถิ่น กรณีศึกษา จังหวัดสิงห์บุรี ภายหลังรัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2557” มีวัตถุประสงค์ที่สำคัญเพื่อศึกษาถึงพัฒนาการการกระจายอำนาจของประเทศไทยที่เข้าสู่ภาวะชะงักงัน และปัจจัยที่ก่อให้เกิดภาวะชะงักงันของการกระจายอำนาจสู่ท้องถิ่นภายหลังรัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2557 โดยใช้กระบวนการศึกษาผู้ศึกษาเลือกใช้วิธีวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Method) จากการเก็บรวบรวมข้อมูลและศึกษาหลักการ แนวคิด ทฤษฎีต่าง ๆ จากเอกสารต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับความสัมพันธ์ระหว่างพัฒนาการการกระจายอำนาจของประเทศไทยกับรัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2557 เช่น พระราชบัญญัติ ระเบียบ คำสั่ง หนังสือราชการ หนังสือ วิทยานิพนธ์ บทความ วารสาร เอกสารทางวิชาการ สื่ออิเล็กทรอนิกส์ เป็นต้น และการสัมภาษณ์ประชากรและกลุ่มตัวอย่างแบบเชิงลึกผลการวิจัยพบว่า นโยบายการกระจายอำนาจสู่ท้องถิ่นของประเทศไทยในช่วงระหว่าง พ.ศ. 2540 จนถึง พ.ศ. 2560 สามารถแบ่งออกได้เป็น 3 ยุค ได้แก่ ยุคตื่นตัวการกระจายอำนาจและการปฏิรูปการปกครองท้องถิ่น (ในช่วงปี พ.ศ. 2535 จนถึงปี พ.ศ. 2544) ยุคที่การกระจายอำนาจถูกลดความสำคัญลง (ในช่วงปี พ.ศ. 2544 จนถึงปี พ.ศ. 2557) และยุคที่การกระจายอำนาจเข้าสู่ภาวะชะงักงัน (ในช่วงปี พ.ศ. 2557 จนถึงในปัจจุบัน) เนื่องจากรัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2557 เป็นการแย่งชิงอำนาจอธิปไตยของประชาชนและทำลายพื้นฐานของหลักการปกครองในระบอบประชาธิปไตยของประเทศไทยสำหรับปัจจัยที่ก่อให้เกิดภาวะชะงักงันของการกระจายอำนาจสู่ท้องถิ่นภายหลังรัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2557 ประกอบด้วย การเป็นรัฐราชการหรือการเมืองแบบอำมาตยาธิปไตย (Bureaucratic Polity) และการบริหารราชการแผ่นดินมีลักษณะรวมอำนาจ การกำหนดนโยบายต่าง ๆ ของรัฐบาลส่วนใหญ่เกิดขึ้นจากความต้องการของชนชั้นนำ (Top-down) บทบัญญัติของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560 เกี่ยวกับการปกครองท้องถิ่น การถูกกำกับดูแลโดยกลไกทางการบริหารและองค์กรอิสระอย่างเข้มข้น (Overcontrol) ความมีอิสระทางการคลังและความมีประสิทธิภาพทางการคลังที่ลดลง และความเป็นอิสระในด้านระบบการบริหารงานบุคคลที่ลดลง ทำให้บทบาทหน้าที่ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในช่วงปี พ.ศ. 2557 จนถึงในปัจจุบันมีความจำกัดอย่างมาก และส่งผลให้การปกครองท้องถิ่นไทยยังคงไม่หลุดพ้นจากยุคที่การกระจายอำนาจเข้าสู่ภาวะชะงักงันข้อเสนอแนะของการพัฒนาและขับเคลื่อนการปกครองท้องถิ่นไทยที่เป็นอยู่ให้มีความก้าวหน้ามากขึ้น คือ การทำให้ประเทศมีความเป็นประชาธิปไตยมากขึ้นจะส่งเสริมการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมากขึ้น และจะทำให้การเมืองภาคประชาชนมีความเข้มแข็งมากขึ้นตามแนวทางการปฏิรูปการปกครองท้องถิ่นไทย เช่น การทำให้โครงสร้างขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมีความหลากหลายมากขึ้น การดำเนินการตามกฎหมายและแผนการกระจายอำนาจอย่างเคร่งครัด เป็นต้น ถ้าประเทศไทยสามารถปฏิรูปการปกครองท้องถิ่นได้สำเร็จก็จะส่งผลให้การปกครองในระบอบประชาธิปไตยของประเทศไทยมีความมั่นคงและแข็งแรงเพิ่มขึ้น