Plangebied Gasthuiswijk Zuid te Leiden, gemeente Leiden; archeologisch vooronderzoek: een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek)

<p>In opdracht van ATKB Zoetermeer heeft RAAP in augustus 2018 een archeologisch vooronderzoek in de vorm van een bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek (verkennend booronderzoek) uitgevoerd voor het plangebied Gasthuiswijk Zuid te Leiden in de gemeente Leiden.<br>Het onderzoek vond plaats in het kader van een omgevingsvergunning.<br>Op basis van de tijdens het bureauonderzoek verzamelde gegevens is een gespecificeerde archeologische verwachting opgesteld. Deze geeft inzicht in de aard en de ouderdom (inclusief omvang en uiterlijke kenmerken), (diepte)ligging, en gaafheid van eventueel aanwezige archeologische resten.</p><p>Op basis van het bureauonderzoek zijn er afzettingen te verwachten van het estuarium van de Oude Rijn. De bewoonbare delen van het landschap bestonden uit de supragetijdenmilieus, ofwel de kwelders, en uit de oevers van smalle getijdengeulen. Er geldt een middelhoge verwachting voor bewoning van de Bronstijd t/m de Middeleeuwen. Het betreft in de regel kleinere vindplaatsen met een omvang minder dan 50 tot 1.000 m2. Vanaf de Bronstijd kreeg het estuarium vermoedelijk een steeds meer fluviatiel (zoet) karakter. De geulen lijken zich te stabiliseren, waarlangs mogelijk vindplaatsen aanwezig zijn uit de IJzertijd-Romeinse tijd.</p><p>Tijdens het bureauonderzoek zijn geen directe aanwijzingen aangetroffen voor de aanwezigheid van bewoning uit de Late Middeleeuwen en/of Nieuwe tijd binnen het plangebied.</p><p>In het plangebied wordt een dynamisch en gestapeld landschap verwacht, met mogelijke bewoning vanaf de Bronstijd. Eventuele verstoring van de bodem is waarschijnlijk veroorzaakt door de aanleg van sloten in de Nieuwe tijd, vergravingen tijdens de aanleg van de huidige bebouwing of ondergrondse (benzine)tanks. Het plangebied is waarschijnlijk opgehoogd met meer dan 1 m. Onder dit ophoogpakket wordt een oude bouwvoor verwacht van voor de aanleg van de wijk in de jaren ’60. Onder deze bouwvoor worden kwelder/fluviatiele afzettingen (supragetijden) verwacht met mogelijk kreekgeulen. Vanaf ca. 2 m -Mv worden estuariene afzettingen verwacht uit een sub- of intergetijdenmilieu. Voor de afzettingen uit het supragetijdenmilieu kunnen vindplaatsen worden verwacht vanaf de IJzertijd-Romeinse tijd.<br>De tijdens het verkennend booronderzoek aangetroffen bodemopbouw binnen het plangebied komt sterk overeen met wat er op voorhand werd verwacht op grond van gegevens van Dinoloket en in de directe omgeving uitgevoerde onderzoeken (Jansen, 2012, Porreij-Lyklema, 2012). Het bestaat uit een gelaagd zandig pakket bedding- en geulafzettingen, dat is bedekt met komafzettingen, dat deels uit veen en deels uit klei bestaat. De natuurlijke afzettingen zijn bedekt met een circa 1,5 m dik ophoogpakket.</p><p>Verspreid over het plangebied zijn diepe verstoringen aangetroffen (tot wel 2,5 m –Mv). Deze verstoringen zijn toe te schrijven aan en vermoedelijk beperkt tot de sleuven van de bestaande riolering. Op grond van de resultaten van het verkennend booronderzoek is de ondergrond onder de ophoging buiten de sleuven van de riolering goeddeels intact. Hierdoor blijft de archeologische verwachting zoals beschreven in paragraaf 2.7 bestaan.</p><p>Op grond van de resultaten van het verkennend booronderzoek zijn er twee zones geselecteerd waar een intacte bodemopbouw is vastgesteld (figuur 6). Geadviseerd wordt om de vervanging van de riolering in binnen deze zones archeologisch te laten begeleiden om zo een meer gedetailleerd beeld van de ondergrond te krijgen en eventuele archeologische resten te documenteren.</p>