Stedelijke ontwikkeling aan de Neckerdijk in Purmerend, gemeente Purmerend

Het archeologische onderzoek heeft de stedelijke ontwikkeling vanaf het begin van de 17e eeuw aan de Neckerdijk aangetoond. Voorafgaand aan de stedelijke ontwikkeling vinden er in de periode 1300-1450 verschillende menselijke activiteiten plaats, maar overtuigende sporen van bewoning zijn niet aangetroffen. In de daaropvolgende periode, tussen 1450-1614, wordt grond aan de Neckerdijk aangeplempt en vindt er bewoning plaats. De bewoning vond waarschijnlijk, op grond van een askuil en enkele paalsporen, plaats in licht gefundeerde houten structuren. Ten zuiden hiervan is een noord-zuid georiënteerde waterloop aanwezig, dat met de eerste bakstenen bebouwing, tussen 1614 en 1640, wordt gedempt. In de onderste vulling van de waterloop bevindt zich onder andere een fragment goudlusteraardewerk, dat gedateerd kan worden in de laat 15e, 16e eeuw. Het eerste bakstenen gebouw bevindt zich parallel aan de Neckerdijk. Op het achtererf heeft een houten privaat gestaan. Uit de beervulling zijn veel vondsten gedaan, waaronder importaardewerk uit het Duitse Rijngebied en Noord-Italië. Hoewel de importen een hoge welvaart suggereren, komen dergelijke vondsten in plaatsen die in verbinding staan met zee in zowel hoge als lage sociale klassen voor. De vondst van een scherf vroeg Chinees porselein uit de eerste kwart van de 17e eeuw uit een laag achter het huis wijst echter richting een hoge mate van welvaart. Tussen 1640-1650 wordt het parallel aan de Neckerdijk gelegen bakstenen gebouw gesloopt en worden haaks hierop twee panden gerealiseerd. Hiervoor vindt er een uitbreiding richting het zuiden plaatst en komt de houten privaat binnen het rechter woonhuis te liggen. Beide huizen hebben een afmeting van ca. 11 bij 5 m. Vermoedelijk is het huis in twee kamers opgedeeld geweest. In het linker woonhuis is in de achterkamer de restant van een haard aanwezig, waarvan de stookplaats een vloerniveau op 0,6 m -NAP aangeeft. In het rechterhuis is in de achterkamer een sterk vergraven plavuizen vloer opgetekend en is verder in dit pand geen haardplaats waargenomen. Dit kan met de vergraving te maken hebben gehad. In de loop van de 17e en de 18e eeuw wordt het noordelijk deel van het plangebied vrijwel geheel bebouwd. Specifieke vondstcomplexen die toegeschreven kunnen worden aan bepaalde generaties, zijn helaas niet aangetroffen. Wel is veel materiaal verzameld uit de 17e tot en met 19e eeuw, waaronder metalen voorwerpen die in relatie staan tot een wagenmaker die in het noordwestelijke deel van het plangebied in de laat 19e eeuw huishield. Ten zuiden hiervan bevindt zich een noord-zuid georiënteerde sloot die in 1874 wordt gedempt. Uit deze sloot zijn veel vondsten verzameld, met een looptijd tussen de 17e en 19e eeuw. Toen de sloot eenmaal was verdwenen, zal ook in het zuidelijk deel bebouwing verschijnen.