ผลของโปรแกรมสุขภาพจิตศึกษาแบบกลุ่มต่ออาการซึมเศร้าและพฤติกรรมการดูแลตนเองของผู้สูงอายุโรคซึมเศร้า

การวิจัยกึ่งทดลองในครั้งนี้ เป็นการวิจัยแบบมีกลุ่มควบคุมวัดผลก่อนและหลังการทดลอง มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมสุขภาพจิตศึกษาแบบกลุ่มต่ออาการซึมเศร้าและพฤติกรรมการดูแลตนเองของผู้ป่วยโรคซึมเศร้าวัยสูงอายุ กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้ป่วยโรคซึมเศร้า อายุ 60 ปีขึ้นไป จำนวน 64 คน จากคลินิกสุขภาพจิต โรงพยาบาลระดับตติยภูมิ สุ่มอย่างง่ายเป็นกลุ่มทดลองและควบคุม กลุ่มละ 32 คน เครื่องมือที่ใช้ในงานวิจัยครั้งนี้ คือ 1) โปรแกรมสุขภาพจิตศึกษาแบบกลุ่ม ที่ผ่านการตรวจสอบความตรงตามเนื้อหาโดยผู้ทรงคุณวุฒิจำนวน 3 ท่าน 2) แบบประเมินความรุนแรงของอาการซึมเศร้าในผู้สูงอายุไทย 3) แบบประเมินพฤติกรรมในการดูแลตนเอง ทดสอบความเที่ยงด้วยค่าสัมประสิทธิแอลฟ่าของครอนบาคแบบประเมิน เท่ากับ .85 และ .82 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและวิเคราะห์ความแปรปรวนของตัวแปรพหุนาม (MANOVA) ซึ่งผลการวิจัยสรุปได้ ดังนี้ 1) คะแนนเฉลี่ยของอาการซึมเศร้าและพฤติกรรมการดูแลตนเองของผู้สูงอายุโรคซึมเศร้า ก่อนและหลังได้รับโปรแกรมสุขภาพจิตศึกษาแบบกลุ่ม มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ที่ระดับ .05 2) คะแนนเฉลี่ยของอาการซึมเศร้าและพฤติกรรมการดูแลตนเองของผู้สูงอายุโรคซึมเศร้า ระหว่างกลุ่มที่ได้รับโปรแกรมสุขภาพจิตศึกษาแบบกลุ่ม และกลุ่มที่ได้รับการพยาบาลตามปกติแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ที่ระดับ .05 (Pillai's Trace=.728, F=39.537, p=.000) สรุปได้ว่า โปรแกรมสุขภาพจิตศึกษาแบบกลุ่มสามารถลดอาการซึมเศร้าและเพิ่มพฤติกรรมการดูแลตนเองในผู้สูงอายุโรคซึมเศร้าได้อย่างมีประสิทธิภาพ ดังนั้น โปรแกรมสุขภาพจิตศึกษาแบบกลุ่ม จึงเป็นทางเลือกหนึ่งของการพยาบาลเพื่อลดอาการซึมเศร้าและเพิ่มพฤติกรรมการดูแลตนเองสำหรับผู้สูงอายุโรคซึมเศร้า