Ouder in Detentie

Actie-onderzoek dat bijdraagt aan de ontwikkeling van een ondersteuningsaanpak voor kinderen van gedetineerde vaders en hun gezinnen
Het sociaal kapitaal van kinderen c.q. gezinnen met een vader in detentie staat onder druk. Uit vooronderzoek met onder andere literatuuronderzoek en denksessies met kinderen met een vader in detentie, gedetineerde vaders, achterblijvende moeders en professionals, blijkt dat betrokkenen de detentie vaak geheimhouden. Ze trekken zich terug uit sociale contacten en zijn zorg mijdend. Gevoelens van schaamte en (zelf-)stigmatisering spelen hierin een rol. De detentie maakt dat de kwaliteit van de relatie tussen kinderen en hun gedetineerde vader afneemt, als ook die van de partnerrelatie. Reëel is de vraag in hoeverre deze gezinnen überhaupt over gezond sociaal kapitaal beschikken. Overall is er sprake van verlies van sociaal kapitaal, dan wel ontbreekt een positief steunend netwerk. Het versterken van sociaal kapitaal en overige beschermende factoren is noodzakelijk, want dit werkt als buffer voor de vele problemen waarmee kinderen van gedetineerde vaders op de kortere of langere termijn geconfronteerd kunnen worden. De kans op intergenerationele overdracht van zowel geweld in de afhankelijkheidsrelatie als criminaliteit is groot.
Het onderzoekdoel is tweeledig. Het eerste doel is de ontwikkeling van een aanpak voor identificatie en bereikbaarheid van kwetsbare kinderen c.q. gezinnen waarvan vader gedetineerd zit, zodat hun noden en behoeften in kaart worden gebracht. Het tweede doel is de ontwikkeling van een landelijk handelingskader en netwerkaanpak voor professionals voor het vroegtijdig c.q. preventief versterken van beschermende factoren waaronder het behoud c.q. herstel van sociaal kapitaal, zodat de psychosociale ontwikkeling van de betrokken kinderen bevorderd wordt.
Via actieonderzoek is een aanpak ontwikkeld om kwetsbare kinderen en gezinnen waarvan de vader gedetineerd is te bereiken en hun noden en behoeften in kaart te brengen. Daarnaast is er een handelingskader voor professionals ontwikkeld, om deze kinderen vroegtijdig in hun psychosociale ontwikkeling te kunnen ondersteunen. De producten die zijn voortgekomen uit dit onderzoek staan op de website www.ouderindetentie.nl.
Het project is mede mogelijk gemaakt door subsidie vanuit ZonMW (projectnummer 744130102).
De lectoraten Transmuraal Herstelgericht Werken en Veiligheid in Afhankelijkheidsrelaties van Avans Hogeschool werken in dit project samen met Exodus Nederland, Expertisecentrum KIND, de Penitentiaire Inrichtingen Dordrecht en Vught en de gemeenten Breda en Den Haag.