Westelijke Randweg 1, Overveen (gemeente Bloemendaal)

<p>ADC ArcheoProjecten heeft in mei 2019 een bureauonderzoek uitgevoerd naar de (mogelijke) aanwezigheid van archeologische waarden op de locatie Westelijke Randweg 1 in Overveen, gemeente Bloemendaal. De aanleiding voor het onderzoek is de voorgenomen sloop van de bestaande bebouwing ter plaatse en de nieuwbouw van een woongebouw. Hiervoor is een bestemmingsplanwijziging noodzakelijk.<br>Gelet op de verwachte bodemopbouw in het plangebied en de onderzoeksresultaten aan de Korte Verspronckweg 7-9 is het mogelijk dat er zich archeologische waarden in het plangebied bevinden:  Op basis van het bureauonderzoek worden allereerst nederzettingsresten verwacht in de top van het zand van de strandvlakte (indien deze afzettingen aanwezig zijn en er niet sprake is van getijde-afzettingen zoals ook aan de Korte Verspronckweg 7-9 het geval was), uit de periode vanaf het Laat-Neolithicum (toen de strandvlakte gevormd werd) tot in de IJzertijd (toen de veengroei in de strandvlakte begon). Voor deze periode geldt dan ook een middelhoge verwachting;  In de top van het bovenliggende veenpakket, indien deze geoxideerd/veraard is, kunnen archeologische resten aangetroffen worden uit de periode Late IJzertijd – Romeinse tijd.<br>Voor deze periode geldt dan ook een middelhoge verwachting;  In de Middeleeuwen en het grootste deel van de Nieuwe tijd lag het plangebied ter plaatse van weiland en was onbebouwd. Voor deze periode geldt dan ook een lage verwachting.<br> In het uiterste oosten van het plangebied is sprake van een tankgracht uit 1944 die in de jaren zeventig van de vorige eeuw is gedempt.<br>De beperkte beschikbare gegevens laten niet toe het complextype en de omvang van de verwachte resten nader te specificeren aan de hand van alleen een bureauonderzoek, noch is het bekend in hoeverre er sprake is van bodemverstoringen in het plangebied. De aard en omvang van eventuele bodemverstoringen kan alleen maar vastgesteld worden middels een veldtoets van de in dit bureauonderzoek uitgesproken archeologische verwachting. In oktober 2020 is daarom, na toetsing van het bureauonderzoek en het plan van aanpak door NMF Erfgoedadvies, een doorstart gemaakt naar een inventariserend veldonderzoek in de vorm van een verkennend booronderzoek.<br>Het verkennend booronderzoek bevestigt de ligging van het plangebied in een strandvlakte. In het oosten waar zich een lager deel van de strandvlakte bevindt, bestaat de ondergrond, op 275 à 320 cm -mv (circa 2,20 à 2,45 m –NAP) en dieper, uit gelaagde estuariene afzettingen (IJe Laag, Laagpakket van Walcheren, Formatie van Naaldwijk), die naar boven overgaan in een veenpakket.<br>In westen waar zich een hoger deel van de strandvlakte bevindt, zijn geen estuariene afzettingen en veen (meer) aanwezig en bestaat de ondergrond, op 140 cm –mv (circa 0,70 m -NAP) en dieper, uit zandige strandafzettingen (Laagpakket van Zandvoort, Formatie van Naaldwijk). De bovengrond wordt in het gehele plangebied gevormd door een 140 tot 180 cm opgebracht zandpakket. In boring 5 is een pakket opvulzand aangeboord. Dit zand houdt verband met de demping van de tankgracht die in de jaren zeventig van de vorige eeuw plaatsvond.<br>In zowel de strand- als de estuariene afzettingen zijn geen humeuze of ontkalkte lagen aangetroffen. In het veen zijn geen veraarde of geoxideerde lagen aangetroffen. Op grond van het ontbreken van dergelijke potentiële archeologische niveaus dient de archeologische verwachting naar laag te worden bijgesteld. In het centrale deel van het plangebied konden de boringen vanwege ondoordringbaar puin niet tot in de natuurlijke ondergrond worden doorgezet. Toch is het niet aannemelijk dat de bodemopbouw hier zal afwijken van het bestaande beeld.<br>De gedempte tankgracht die het uiterste oosten van het plangebied is vastgesteld is als een relict uit de Tweede Wereldoorlog te beschouwen: een diepe (al dan niet droge) gracht of geul met steile wanden, aangebracht om pantservoertuigen tegen te houden. Het in 2019 door BeoBOM uitgevoerde vooronderzoek naar conventionele explosieven heeft in het gebied geen aanknopingspunten opgeleverd voor verdere oorlogsgerelateerde activiteiten in en rond het plangebied. De kans op de aanwezigheid van waardevolle vondsten ter plaatse van de voormalige tankgracht wordt derhalve als klein beschouwd.</p>