Rijnlandroute Leiden-West, Leiden

<p>In opdracht van de Provincie Zuid-Holland heeft Archol een inventariserend archeologisch veldonderzoek (verkennende fase door middel van boringen) uitgevoerd in het plangebied A44/Plesmanlaan te Leiden. Aanleiding voor het onderzoek is de voorgenomen verplaatsing van een ondergrondse hoogspanningskabel (middels een gestuurde boring) en het rooien van bomen in het plangebied in verband met de aanleg van Rijnlandroute. De ingrepen kunnen leiden tot aantasting van eventueel in de bodem aanwezige archeologische resten. </p><p>Doel van onderhavig het onderzoek is vast te stellen of de werkzaamheden kunnen leiden tot aantasting van eventueel aanwezige archeologische waarden. Op basis hiervan volgt een advies over de noodzaak van vervolgonderzoek.</p><p>In het kader van de ontwikkeling van de Rijnlandroute zijn in de directe omgeving van het plangebied reeds verscheidene archeologische onderzoeken uitgevoerd, een bureauonderzoek maakte dan ook geen deel uit van onderhavig onderzoek. </p><p>Op basis van in de directe omgeving uitgevoerde onderzoeken, werd in het plangebied een recent ophogingspakket dat is opgebracht in verband met de aanleg van de rijksweg A44 verwacht. Eventueel aanwezige (vroegmiddeleeuwse) sporen of vondsten worden verwacht onder dit ophogingspakket. Het is evenwel mogelijk dat het archeologisch niveau verstoord is geraakt bij de aanleg van de rijksweg. </p><p>Het booronderzoek levert een vrij uniform beeld op van de bodemopbouw van het plangebied. Aan de basis komen geulafzettingen van het Oude Rijnsysteem voor, hoogstwaarschijnlijk zijn deze afgezet in een estuariene omgeving. Centraal in het gebied betreft het zandige geulafzettingen, in het noorden en zuiden gaat het om kleiige geulafzettingen. De top van de geulafzettingen bevindt zich vanaf 0,5 m -NAP. Hierboven ligt een dun pakket zandige kwelder- of oeverachtige afzettingen. De laag heeft een dikte van circa 30 cm, de bovenzijde ervan bevindt zich tussen 0,3 en 0,8 m -NAP. In alle boringen is de top ervan verstoord/vergraven. Waarschijnlijk is tijdens de aanleg van de A44 grofweg enkele decimeters van de top van de oorspronkelijk aanwezige natuurlijke afzettingen verstoord geraakt. <br>Naar boven toe gaan de kwelder- of oeverafzettingen afzettingen scherp over in een verstoorde/opgebrachte laag. De verstoringsdiepte binnen het plangebied varieerde van 125 tot 170 cm (0,3 tot 0,8 m -NAP).</p><p>Tijdens het onderzoek zijn geen (cultuur)lagen aangetroffen in de kwelderafzettingen of de onderliggende geulafzettingen. Evenmin heeft het onderzoek andere directe aanwijzingen opgeleverd voor aanwezigheid van een archeologische vindplaats. Wel kunnen op grond van de diepteligging van de onverstoorde kwelder- en oeverafzettingen nog redelijk geconserveerde grondsporen verwacht worden.</p><p>Gezien de dikte van het opgehoogde/geroerde pakket (125 tot 170 cm) is de kans klein dat bij het rooien van de bomen archeologische resten verstoord raken, mits dit rooien op een archeologievriendelijke wijze gebeurt (uitfrezen van wortels, niet uitgraven). De kans dat ter plaatse van de uittredepunten van de gestuurde boring grondsporen verstoord raken is groter omdat hierbij een kuip wordt gegraven die het archeologisch niveau doorsnijdt.</p><p>Op basis van de resultaten van dit onderzoek wordt voor het plangebied het volgende geadviseerd:</p><p>1) in het kader van het rooien van de bodem wordt een archeologie-vriendelijke werkwijze geadviseerd (uitfrezen van wortels, niet uitgraven). In dat geval wordt geen vervolgstap uit het proces van de Archeologische Monumentenzorg (AMZ) noodzakelijk geacht. Indien de wortels van de bomen toch uitgegraven worden, adviseren wij dit onder archeologische begeleiding te laten uitvoeren.<br>2) In het kader van de gestuurde boringen wordt geadviseerd om het graven van de kuip ter plaatse van de uittredepunten onder archeologische begeleiding te laten uitvoeren.</p>